Weeuwhof, huizen van caritatieve stichting

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Poperinge
Deelgemeente Poperinge
Straat Sint-Annaplein, Sint-Annastraat
Locatie Sint-Annaplein 1, 2, 6-10, 11, 14-22, 15-25, Sint-Annastraat 5-7, Poperinge (West-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Poperinge (actualisaties: 27-05-2008 - 18-06-2008).
  • Adrescontrole Poperinge (adrescontroles: 12-02-2008 - 14-02-2008).
  • Inventarisatie Poperinge (geografische inventarisatie: 01-01-1989 - 31-12-1989).
Links

Juridische gevolgen

is beschermd als monument Weeuwhof

Deze bescherming is geldig sinds 26-01-1987.

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Weeuwhof, huizen van caritatieve stichting

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Nr. 1, 3, 4, 6, 8, 10, 12, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 25 en Sint-Annastraat nr. 7. Z.g. "Weeuwhof". Caritatieve stichting onder de bescherming van de H. Anna door Z. E. H. Proventier, kanunnik resp. aan het kapittel van Terwaan en St.-Omaars, tevens president van het seminarie van Ieper. De fondatieaktie van 26 januari 1769 voorzag de bouw van twaalf huisjes met beurs ten behoeve van arme weduwen en ongehuwde vrouwen. 1782: uitbreiding met negen huisjes geschonken door kanunnik I. Mazeman, neef van de stichter. 1839: de familie Mazeman de Couthove wonende te Proven en te Ieper, schenkt de stichting bestaande uit een hof met vijfentwintig huisjes en een woning in de SintAnnastraat (nr. 5 ?) aan de Burgerlijke Godshuizen van Poperinge. In 1848, zesentwintig huisjes bewoond op het Sint-Annaplein: vlg. architecturale kenmerken (cf. infra), vermoedelijk twaalf + twee van kanunnik Proventier en negen + drie van kanunnik Mazeman. Sint-Annastraat nr. 5 behoort visueel tot de straatgevels van het "Weeuwhof", doch is nooit onderworpen geweest aan het interne reglement van l.g.

Vanaf 1975 tot ca. 1978: sanering van de woningen, ook interieuruitbreiding door samenvoeging van twee leefruimten tot één woning of door lage aanbouwsels aan achtergevelzijde. Resultaat: thans negentien woningen i.pl.v. zesentwintig, echter van buitenaf niet zichtbaar door het behoud van de oorspronkelijke venster- en deurindehng.

Tot op heden behouden caritatief karakter (O.C.M.W.): nog steeds bewoond door minder begoede, alleenstaande vrouwen van pensioengerechtigde leeftijd.

Stemmig ensemble uit XVIII B (vanaf 1769), gelegen aan de N.-zijde van de Sint-Annastraat: lage witte huisjes (verankerde baksteenbouw) met gepikte plint onder pannen zadeldak, aaneengesloten gegroepeerd rondom een rechth. binnentuin met overbouwde ingang ten Z. aan de Sint-Annastraatzijde. Enkel Sint-Annastraat nr. 7 heeft een deur aan vermelde straat. Vanaf het plein, perspectief op de toren van de O.-L.-Vrouwekerk in Z.-richting; op het dakenspel van de achterliggende huizen, in N.-richting.

Gevels uitziend op de Sint-Annastraat. Vier trav. l. (straatgevel Sint-Annaplein nr. 23, 25) + toegangspoort + twee trav. (straatgevel Sint-Annaplein nr. 1) + drie trav. (Sint-Annastraat nr. 7) onder zadeldak (n // straat, Vlaamse pannen), geknikt bij gedeelte r. van de poort; overstekende dakrand op houten modillons en twee houten dakkapellen (cf. plein). Getoogde muuropeningen o.m. twee blinde, met doorgetrokken lekdrempel en - druiplijst, echter verlaagd bij drie trav. l. cf. o.m. de behouden blinde muuropening in de tweede trav. l. Kruisramen met kleine roedenverdeling; schuiframen; luiken.

Nr. 7: getoogde deuromlijsting met hergebruikte (?), trapezoïdale sluitsteen (gepolychromeerd) voorzien van jaartal 1669 en voorstelling van het H. Hart met de Lijdenswerktuigen.

Sint-Annastraat nr. 5, aanpalend r. Enkelhuis van twee trav. en twee bouwl. Onder overstekend zadeldak (n // straat, Vlaamse pannen) op houten modillons, uit XVIII B. Aansluitende bouwtrant en beschildering, echter recenter houtwerk op de begane grond. Tweede bouwl.: houten kruiskozijnen met kleine roedenverdeling, licht verdiept in getoogde omliJsting met doorgetrokken lekdrempel.

Centrale getoogde toegangspoort, oorspronkelijk groter en korfbogig cf. sporen, onder gebogen druiplijstje. Erboven, kleine rechth. nis met houten (?) beeld van St.-Anna met boek en hear dochter Maria (XVIII B ?), achter fraai gesmeed ijzeren traliehekje. Vlak overzolderde ingang.

Sint-Annaplein. Grastuin met aflijnende overhoekse muizetand en borderende stoepen van baksteen. Centrale classicistische waterpomp van arduin, tussen vier gesnoeide taxusboompjes; verklarende inscripties i.v.m. Ontstaansgeschiedenis: "FONDATION Mr LE CHANOINE PROVENTIER 1769", "FONDATION Mr LE CHANOINE MAZEMAN 1782", en "DONATION Mr Mme MAZEMAN DECOUTHOVE 1839", resp. op drie van de vier zijden.

Gr.m. vlg. spiegelbeeldschema gegroepeerde enkelhuizen van twee à drie trav. Onder licht gebogen zadeldak (n // plein, Vlaamse pannen) met overstekende dakrand op houten modillons; hanggoot; typerende houten dakkapellen (zadeldak) met leibeschieting aan de zijkanten. Sobere lijstgevels, echter met benadrukte horizontaliteit tengevolge het doortrekken van lekdrempels, gebogen druiplijsten en de aflijnende overhoekse muizetand.

Nr. 3, 8, 10, 12, 14, 15, 16 (visueel elf huisjes) zonder voornoemde architectonische versieringen, hierdoor vermoedelijk daterend van 1782 en kort erna, echter voorts in bouwtrant aansluitend bij de overige bebouwing van tussen 1769 en 1782.

Sint-Annaplein nr. 25: pleingevel zonder vermelde versieringen, echter wel aanwezig bij straatgevel (cf. infra).

L. van deur nr. 13, aan de N.-pleinzijde rechttgov. de toegangspoort: belerende gevelsteen met voorstelling van het "Oog Gods", verwijzend naar het vroegere interne reglement van kanunnik Proventier.

Getoogde vensters. Betegelde of bakstenen onderdorpels naast dito afzaten, echter vermoedelijk niet oorspronkelijk bij de bebouwing van 1767-1782 cf. de onderbroken lekdrempel verwijzend naar het later doortrekken van de vensters (?). Kruisramen o.m. ook houten kruiskozijnen, met kleine roedenverdeling; schuiframen. Getoogde kozijndeuren met accoladebogige tussendorpel en bovenlicht met roedenverdeling; ook rechth. kozijndeuren licht verdiept in getoogde omlijsting cf. eertijds: afwezigheid van deurbovenlicht als zichtbare maatstaf voor weldoeners naar de meest behoeftige bewoonsters.

TILLIE W., Het Weeuwhof van Poperinge (Aan de Schreve, XIV, 4, 1984, p.3-13).
TILLIE W., Historische gevels en gebouwen. Monumentenjaar 1975, Poperinge, 1975, p.56-57.

Bron: Delepiere A.-M. & Huys M. 1989: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie West-Vlaanderen, Arrondissement Ieper, Kanton Poperinge, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 11N2, Brussel - Turnhout.

Auteurs: Delepiere, Anne Marie & Huys, Martine

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Sint-Annastraat

Sint-Annastraat (Poperinge)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.