Parochiekerk Sint-Pieter

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Limburg
Gemeente Borgloon
Deelgemeente Bommershoven
Straat Singelstraat
Locatie Singelstraat zonder nummer, Borgloon (Limburg)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Borgloon (adrescontroles: 04-12-2007 - 04-12-2007).
  • Inventarisatie Borgloon (geografische inventarisatie: 01-01-1999 - 31-12-1999).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Parochiekerk Sint-Pieter

Deze vaststelling is geldig sinds 01-02-2018.

is deel van de bescherming als monument Parochiekerk Sint-Pieter met kerkhofmuur

Deze bescherming is geldig sinds 08-12-2000.

Beschrijving

De kerk is gelegen binnen het ommuurde en beboomde kerkhof, met enkele mooie kastanjes en linden. De kerk van Haren is een zeer oude, autonome stichting. Het gotische schip uit de 15de eeuw rust op een romaanse onderbouw. In de loop van de eerste helft van de 17de eeuw wordt de kerk herhaaldelijk als in slechte staat beschreven; blijkbaar heeft in de tweede helft van de 17de eeuw een restauratie plaats, waarbij de voorgevel volledig wordt herbouwd in baksteen met mergelstenen speklagen. In 1763 wordt gemeld dat het koor dient hersteld te worden; het wordt in het laatste kwart van de 18de eeuw volledig heropgebouwd in baksteen. Waarschijnlijk worden in deze periode ook de oorspronkelijke spitsboogvensters van het schip, waarvan resterende sporen, vervangen door de huidige rondboogvensters, en het portaal en het venster in de westelijke gevel aangebracht. Ook de sacristie dateert uit deze periode.

De plattegrond beschrijft een éénbeukige kerk met koor van één rechte travee met driezijdige sluiting, en sacristie aan de zuidzijde.

Mergelstenen schip onder zadeldak (leien); breukstenen plint, voornamelijk bestaande uit silex. Zijgevels elk voorzien van twee rondboogvensters. Zware, smeedijzeren ankers. Voor de 17de eeuw typische kroonlijst op ojiefvormige consoles. De westelijke gevel is van baksteen met mergelstenen speklagen. Getoogd portaal in een kalkstenen omlijsting met sluitsteen; gelijkaardig venster erboven. Dakruiter onder ingesnoerde naaldspits, bedekt met leien. Bakstenen koor op een breuk- en mergelstenen onderbouw. Mergelstenen hoekbanden. Rondboogvensters in een mergelstenen omlijsting met negblokken in regelmatig verband; doorlopende, mergelstenen onderdorpel.

Bepleisterd, classicistisch interieur. Vlakke zoldering op bepleisterde en geprofileerde moerbalken. Gedrukte rondboog tussen schip en koor.

Mobilair: vijf kopieën van schilderijen van Dirk Bouts, door J. Grootaers van Tongeren (1925-30); schilderij met voorstelling van het Laatste Avondmaal (tweede helft 19de eeuw). Beeld van Sint-Apollonia, gepolychromeerd hout (begin 18de eeuw); beeld van Sint-Lutgardis, door Albert Davez van Eeklo (1969); processiemadonna (eerste helft 19de eeuw?). Twee barokke zijaltaren, geschilderd hout (begin 18de eeuw). Eiken communiebank, rococo (midden 18de eeuw), afkomstig van de kerk van Beek bij Bree. Paneel van de voormalige preekstoel met voorstelling van Christus Pantocrator (midden 18de eeuw). Biechtstoel, eik, modern, met twee barokke pilasters (eerste helft 18de eeuw). Vroeg-gotische doopvont, hardsteen, op de hoeken versierd met vier mascarons (13de eeuw). Neoclassicistische glasramen.

  • DANIELS P. – PAQUAY J., Inventaire archéologique des objets existant dans les édifices publics, Hasselt, 1914-19, pagina 17.
  • GEUKENS B., Fotorepertorium van het meubilair van de Belgische bedehuizen, Provincie Limburg, kanton Tongeren, Brussel, 1977, pagina's 21-22.
  • SIMENON W., Geschiedenis der voormalige heerlijkheid Vlijtingen, Maastricht, 1901, pagina's 293-296.
  • TIMMERS, J.J.M., De kunst van het Maasland. Deel II. De Gotiek en de Renaissance, Assen, 1980, pagina's 230.

Bron: Pauwels D., Schlusmans F. met medewerking van Muyldermans E. & Rombouts J. 1999: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Limburg, Arrondissement Tongeren, Kanton Borgloon, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 14N4, Brussel - Turnhout.

Auteurs: Schlusmans, Frieda

Datum tekst: 1999

Relaties

maakt deel uit van Haren

Bommershoven (Borgloon)

is gerelateerd aan Kerkhof parochiekerk Sint-Pieter

Singelstraat zonder nummer (Borgloon)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.