Kasteeldomein ten Bosch

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Alternatieve naam Goed ten Hulle, Kasteel van Crombrugghe
Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Evergem
Deelgemeente Evergem
Straat Kramershoek
Locatie Kramershoek 2-6, Evergem (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Evergem (adrescontroles: 01-08-2008 - 01-08-2008).
  • Inventarisatie Evergem (geografische inventarisatie: 01-01-1993 - 31-12-1993).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Goed ten Hulle of Kasteel van Crombrugghe

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is beschermd als stads- of dorpsgezicht, intrinsiek Kasteeldomein ten Bosch

Deze bescherming is geldig sinds 19-06-1997.

is beschermd als monument Kasteeldomein ten Bosch: landhuis, dienstgebouwen en walgrachten

Deze bescherming is geldig sinds 19-06-1997.

Beschrijving

Voorheen zogenaamd "Goed ten Hulle" of "Kasteel van Crombrugghe", thans "Domein ten Bosch". Oudste vermelding van het "kasteel ten Hulle" in 1375. In 1625 aangekocht door Ch. Wauters, heer van Ruddervoorde, en in 1719 door Hubert Francies, burggraaf van Nieuwland, heer van Ruddervoorde en Pottelsberge. Nadien werd het kasteel eigendom van J. della Faille d'Assenede, van baron V. de Nève de Roden - Van den Hecke, baron de Neve de Roden - Kervyn d'Oudt Mooreghem en sedert 1909 eigendom van de familie de Crombrugghe de Looringhe.

Gelegen in een groot domein met rechthoekig aangelegde walgrachten ter hoogte van het kasteel verbreed tot vijvers. Een notariële akte van 1779 vermeldt "het kasteel ofte huys van plaisance... zijnde den bouw van drij stagien, hebbende remisen en stallinge voor veerthien peirden, woonste en stallingen voor den hovenier, duyvekeete, ye-put, eenen hof rondom in zijne mueren ... dreven, wallen, spiegels ofte bassins, parterre en voordere hovingen, zevensterre, bosqués en andere wandelingen". Door een dreef verbonden met de straat en sedert 1856 met de parochiekerk van Wippelgem. IJzeren hekken tussen arduinen pijlers met vaasbekroning, zowel aan de voorzijde, Kramershoek, als aan de parkzijde met de zevenster, Droogte. In de as van het kasteel bakstenen boogbrug over de walgracht met arduinen pijlers met ketting en siervazen.

Kasteel met U-vormige aanleg, gelegen in omgracht park, volgens kadastergegevens en wapen van de kasteelheren in de voorgevel volledig heropgebouwd circa 1892. Bepleisterd kasteel van twee bouwlagen onder mansardedaken (leien). Drie middentraveeën, gevat tussen kolossale pilasters, zijn een verdieping hoger opgetrokken en bekroond met een driehoekig fronton met oeil-de-boeuf in rocailleomlijsting en met smeedijzeren met ringen opengewerkte sfeer erbovenop. De gevels van de uitspringende zijvleugels, afgelijnd door geblokte hoekbanden, zijn eveneens bekroond met een driehoekig fronton met oeils-de-boeuf in rocailles. De centrale deurtravee tussen geblokte hoekbanden bevat een spiegelboogvormige deur en dito deurvenster met smeedijzeren balkon in geprofileerde omlijstingen, en is verfraaid met het wapen van de familie de Nève de Roden-Kervyn d'Oudt Moorghem. Voorts rechthoekige vensters in vlakke doorlopende omlijstingen met paneelversiering op de borstweringen. Gelijkaardige zij- en achtergevels. In achtergevel zijtraveeën gevat tussen geblokte muurbanden met spiegelboogvormige deur in geprofileerde omlijsting. Hoger opgetrokken middentravee met bekronend driehoekig fronton.

Interieur. Vermoedelijk grondig gewijzigd eind 19de eeuw. Opvallend zijn de trap met ijzeren leuning, het "klein salon" verfraaid met portrettengalerij en het "groot salon" gestoffeerd in rococostijl.

Ten noorden, vierkante duiventoren van bak- en zandsteen met drie bouwlagen en een tentdak (pannen) met bolbekroning; gevelsteentje met 1623 (?) in de zuidgevel. Zandstenen hoekblokken. Op de begane grond twee stalletjes, toegankelijk via twee gekoppelde deurtjes in oostgevel. Deur in noordgevel naar kippenhok op bovenverdieping, steektrapje toegevoegd in 1912. Duiventil op bovenste verdieping. Aan oost- en westgevel consoles van de verdwenen loopplaten on der overstekende dakschilden met achttien vlieggaten. Ten oosten, paardenstallen en hovenierswoning. Ten westen, langgestrekte kasteelhoeve in neotraditionele stijl met barokdeurtje en kruiskozijnen, vermoedelijk heropgebouwd eind 19de eeuw, thans omgebouwd tot feestzaal. Ertegenover wagenhuis en stallen uit dezelfde periode.

Ten noordoosten van het omgrachte park, buiten de walgrachten, bevinden zich respectievelijk een met bomen beplante ijskelder, een serre (circa 1900) en een ommuurde moestuin.

  • DE POTTER F. - BROECKAERT J., Geschiedenis van de gemeenten in de Provincie Oost-Vlaanderen, reeks I, deel 2,<:em> Gent, 1864-70, p. 26-27.
  • DEPRAET O.S., Duiventorens in Oost-Vlaanderen, in Oostvlaamsche Zanten, XLI, 3-4, 1966, p. 153-154.

Bron: Lanclus K. & Verbeeck M. 1993: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Oost-Vlaanderen, Arrondissement Gent, Kantons Evergem - Lochristi, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 12N4, Brussel - Turnhout.

Auteurs: Lanclus, Kathleen

Datum tekst: 1993

Relaties

maakt deel uit van Kramershoek

Kramershoek (Evergem)

omvat Beukendreef Kasteeldomein ten Bosch

Kramershoek 2-6 (Evergem)

omvat Solitaire plataan in Kasteeldomein ten Bosch

Kramershoek 2-6 (Evergem)

is gerelateerd aan Amerikaanse eikendreef Kasteeldomein ten Bosch

Kramershoek zonder nummer (Evergem)

is gerelateerd aan Bosdreven met tamme kastanje en zomereik Kasteeldomein ten Bosch

Kramershoek zonder nummer (Evergem)

is gerelateerd aan Opgaande tamme kastanje Kasteeldomein ten Bosch

Kramershoek zonder nummer (Evergem)

is gerelateerd aan Platanendreef langs walgracht Kasteeldomein ten Bosch

Kramershoek zonder nummer (Evergem)

is gerelateerd aan Topiary van hulst en randpalm op voorplein Kasteeldomein ten Bosch

Kramershoek zonder nummer (Evergem)

is gerelateerd aan Twee opgaande beuken Kasteeldomein ten Bosch

Kramershoek zonder nummer (Evergem)

is gerelateerd aan Zichtas met opgaande beuken Kasteeldomein ten Bosch

Kramershoek zonder nummer (Evergem)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.