Parochiekerk Onze-Lieve-Vrouw-Geboorte

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Wachtebeke
Deelgemeente Wachtebeke
Straat Overslag
Locatie Overslag 39, Wachtebeke (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Wachtebeke (adrescontroles: 01-11-2008 - 01-11-2008).
  • Inventarisatie Wachtebeke (geografische inventarisatie: 01-01-1993 - 31-12-1993).
Links

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Parochiekerk Onze-Lieve-Vrouw-Geboorte

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

Beschrijving

Naar het oosten georiënteerde kerk met omgevend kerkhof. Noordelijk deel van de omringende bakstenen kerkhofmuur voorzien van zeven kapellen met beeldengroep in nis gewijd aan de Zeven Weeën van Onze-Lieve-Vrouw, volgens herinneringssteen opgebouwd in 1927. Mariagrot achter de kerk van 1925. Ter vervanging van een schuurkapel in Sint-Elooipolder (in 1692 erkend als parochiekerk van Overslag) werd in 1711-1712 een kapel gebouwd bekostigd door bisschop P. Van der Noot. Van 1692 tot 1822 werd de kapel van Overslag bediend door peters Recolletten.

Oorspronkelijk vermoedelijk een eenbeukige kapel van vier traveeën eindigend op een driezijdig koor. Bouw van een sacristie aan de zuidzijde in 1844. Vergroting van de kerk in 1851 naar ontwerp van architect Louis Roelandt: uitbreiding van het schip met smalle zijbeuken, een berging ten noorden van het koor en een kleine doopkapel aansluitend bij de sacristie tegen de laatste travee van de zuidelijke zijbeuk. Kerk nogmaals vergroot in 1898 naar ontwerp van architect Hendrik Geirnaert door toevoeging van een bijpassende vijfde travee aan de westzijde van het schip en midden daarvoor een uitgebouwde vierkante westtoren met ronde traptoren in de zuidhoek. Eenvoudig, classicistisch getint bakstenen kerkgebouw met schip onder een leien zadeldak. Steekboogvensters in brede steekboogvormige spaarvelden in de zijgevels. In de pilaster tussen de derde en vierde trav. van de zuidgevel: rechthoekige zandstenen gevelsteen met opschrift "J. DE CEULENERS / KOSTER / 1851 ". In de overeenkomstige pilaster van de noordgevel verweerde zandstenen gevelsteen met aanzet van opschrift "ED. STE.. / PA..". Zijbeuken aan de westkant verlicht door een vlak omlijst steekboogvenster. Vrij zware toren van drie geledingen met versneden steunberen op de gevelhoeken, vlak omlijste steekboogvensters en galmgaten. Vierzijdige leien spits met torenuurwerk. Opvallend rondboogvormig portaal herkomstig van de vroogere kapel in een sterk verweerde uitgewerkte, barokke zandstenen spiegelboogvormige omlijsting. Rechte kroonlijst onder een eveneens versierde omlijste beglaasde rondboognis met gepolychromeerd Onze-Lieve-Vrouwebeeld; daarboven rechthoekige gesculpteerde steen met wapenschild van bisschop P. Van der Noot. Tegen de blinde oostelijke koormuur: Calvarie onder breed afdak met geschilderde Maria en Johannesfiguur op het bepleisterd muurveld en boven een rondboognis met geschilderd vagevuur voorzien van boogopschrift: "Want de hand des Heeren heeft mij geraakt". Tweede kruisbeeld onder houten afdak tegen de noordgevel van de toren.

Bepleisterd en egaal geschilderd kerkinterieur met gedrukte overwelving. Steekboogvormige scheibogen op rechthoekige pijlers met afgeschuinde hoeken.

Mobilair. Beeldhouwwerk. Gepolychromeerd houten beeld van Jezus aan het kruis (circa 1730). 19de-eeuwse gepolychromeerde houten beelden van Onze-Lieve-Vrouw met Kind en Heilige Cornelius; terracottabeelden van onder meer Moeder Anna, Heilige Apollonia, Heilige Barbara, Heilige Nicolaas van Tolentijn, Heilige Casianus door Mathias Zens uit begin 20ste eeuw. Portiekvormig hoofdaltaar (1734). Eikehouten preekstoel door Mathias Zens van 1906. Nieuw orgel door Joseph Loncke (Esen) van 1955.

  • Archief Bestuur voor Monumenten en Landschappen, Buitendienst Oost-Vlaanderen.
  • ROOSE-MEIER B., Fotorepertorium van de Belgische bedehuizen, Provincie Oost-Vlaanderen, Brussel 1981, p. 28.
  • STROBBE A., Geschiedenis van een klein grensdorp, Overslag, 1972-73, p. 27-41.

Bron: Lanclus K. & Verbeeck M. 1993: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Oost-Vlaanderen, Arrondissement Gent, Kantons Evergem - Lochristi, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 12N4, Brussel - Turnhout.

Auteurs: Lanclus, Kathleen & Verbeeck, Mieke

Datum tekst: 1993

Relaties

maakt deel uit van Overslag

Overslag (Wachtebeke)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.