erfgoedobject

Tapijtfabriek N.V. Royal Axminster

bouwkundig element
ID: 35897   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/35897

Beschrijving

Tapijtfabriek N.V. Royal Axminster opgericht in 1901 en sinds 1956 een zusterbedrijf van tapijten Louis De Poortere. Oudste bedrijfsgebouwen gesitueerd in de noordwest-hoek van de huidige bedrijfsoppervlakte, zijdelings grenzend aan de Kerkwegel (ten noordwesten) en achteraan (ten noordoosten) aan het vroeger tracé van de buurtspoorweglijn Gent-Wetteren-Hamme. Fabriekstoegang schuin tegenover het kruispunt van Magerstraat met Kleempendorp, in de hoek van de binnenkoer omsloten in U-vorm door de aanvankelijke fabrieksgebouwen en met een muur aan de straatzij de. Breed ijzeren hek aan twee zware, overhoekse bakstenen hekpijlers met hardstenen schamppaal en dekplaat waarop een geometriserende bekroning. Naast de toegang gebouwde conciërgewoning daterend van 1901. Vrij eenvoudig bakstenen hoekhuis. Twee bouwlagen hoog, een travee breed en twee diep met getoogde muuropeningen, onder schilddak (pannen). Afgeschuinde hoektravee uitgewerkt tot een deurrisaliet eindigend op een trapgeveltop voorzien van vlakke gecementeerde spiegels, sierankers en een omlijste topoculus.

Kantoorgebouw van 1906 vooraan vergroot en gemoderniseerd midden 20ste eeuw. In de zijgevel aan de Kerkwegel: drie ruime rechthoekige vensters met decoratief groengeschilderd traliewerk centraal voorzien van de initialen R A van het bedrijf.

Ketelhuis van 1901 met bovenverdieping onder schilddak (pannen), tussen latere uitbreidingen van 1906 en 1947. Typisch zijn de spaarvelden tussen lisenen en onder samengestelde baksteenfriezen, oculi op de bovenverdieping. Stoomketel van 1901 recent uitgebroken en vervangen door een nieuwe uitsluitend voor verwarming van het bedrijf. Niet meer in bedrijf: stoomketel gedateerd 1910 van Ets. L. De Naeyer en een stoomketel van 1947 van Mahy Freres (Wondelgem, Gent). Schoorsteen van 1901 gesloopt, huidige ronde bakstenen fabrieksschouw met ijzeren banden daterend van 1947.

Oudste werkplaatsen van de weverij daterend van 1901 en heden dienstig voor de afwerking van tapijten. Een lokaal van twee bouwlagen en drie traveeën onder drie parallelle zadeldaken (nok loodrecht op de straat); drie puntgevels met lisenen en brede getoogde vensters uitziend op de binnenkoer. Een groter lokaal van één bouwlaag onder vijf raekemdaken ingesloten door latere uitbreidingen van de weverij. Beide ruimten overspannen door ijzeren liggers onder ijzeren zuilen met vliegwielkapiteel die de houten dakspanten dragen en hun houten dwarsliggers bevestigd met bouten aan de ijzeren draagstructuur.

Huidige weverij palend aan de Magerstraat met de puntgevels van negen raekemdaken van 1907 en van vijf raekemdaken van 1922. Gelijkaardige constructie met houten dakspanten op ijzeren liggers en zuilen. Laatste uitbreiding onder één raekemdak van 1947 met een betonnen dakspant.

Overige bedrijfsuitbreiding ten noordoosten van de vroegere spoorlijn Gent-Wetteren-Hamme, gepaard gaand met de verplaatsing van het traject voor personenvervoer achter de nieuwe bedrijfsgrenzen in 1926. De oude bedding van de spoorlijn bleef aanvankelijk binnen het bedrijf behouden als aftakking voor goederenvervoer, later afgeschaft en met beton overwelfd tot een lange gang dwars doorheen het bedrijf. Aanzet van de spoorlijn bewaard voor de zijtoegang in de Kerkwegel.

Magazijn van 1926 onder twee zadeldaken geschraagd door houten spanten naast het lokaal voor het klaarmaken van de bobijnen eveneens van 1926 doch met dezelfde dragende dakstructuur uitgevoerd in beton. Aanpalende refter, kleedkamers met sanitair en douches, achterliggende vroegere schrijnwerkerij van 1947.

Atelier voor herstelling en constructie van vervangstukken en bijbehorende smidse en materiaalkamer daterend van 1926 en belangrijk omwille van de bewaarde transmissie-as voor de vroegere stoomaandrijving van de nog aanwezige machines: grote en kleine draaibank, freesmachine, schaafmachine, steekmachine, zaagmachine, boormachine. Aanpalende lokalen voor bobijnen van 1947 met betonnen dakstructuur.


Bron     : Bogaert C. & Verbeeck M. 1989: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Oost-Vlaanderen, Arrondissement Gent, Kantons Destelbergen - Oosterzele, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 12N2, Brussel - Turnhout.
Auteurs :  Verbeeck, Mieke
Datum  : 1989


Relaties

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2020: Tapijtfabriek N.V. Royal Axminster [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/35897 (Geraadpleegd op 05-08-2020)