Watermolen Hogemolen

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Limburg
Gemeente Tongeren
Deelgemeente Lauw
Straat Klerebroek
Locatie Klerebroek 43, Tongeren (Limburg)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Tongeren (adrescontroles: 12-11-2007 - 12-11-2007).
  • Inventarisatie Tongeren (geografische inventarisatie: 01-01-1990 - 31-12-1990).
  • Project beschermingsdatabank 2013-2016 (beschermingen: 01-01-2013 - 30-06-2016).
Links

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Watermolen Hogemolen

Deze vaststelling is geldig sinds 01-02-2018.

is beschermd als monument Watermolen Hogemolen

Deze bescherming is geldig sinds 13-06-1986.

is deel van de bescherming als stads- of dorpsgezicht, intrinsiek Watermolen Hogemolen met omgeving

Deze bescherming is geldig sinds 13-06-1986.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Watermolen op de Jeker. De benaming dateert uit 19de-20ste eeuw. Eerste vermelding in 1579, samen met de eigenaar, jonker Liebrecht van Hulsberg, genaamd van Schaloen. De oorspronkelijke korenmolen is in de 17de eeuw vervangen door een tarwe-en roggemolen. In 1647 uit zijn ruïneuze toestand hersteld, doch in 1654 door Lorreinse troepen in brand gestoken; heropgebouwd in 1655. Het woonhuis wordt in 1770 vergroot; in 1782 bouw van de schuur aan de overkant van de straat. Buiten bedrijf sinds 1955.

L-vormig gebouw (woon- en molenhuis), de overige dienstgebouwen grotendeels aangepast en opgedeeld in verschillende eigendommen. Restauratie is aan de gang.

Breedhuis van tien (?) traveeën en anderhalve bouwlaag onder zadeldak (Vlaamse pannen) met rechts schild, op een recente gevelsteen gedateerd HOGEMOLEN/ 1679 1973/ BAILLIEN. Bakstenen gebouw, voorzien van rechthoekige vensters in kalkstenen omlijsting (eind 18de eeuw), een gelijkaardige deur, een rondboogdeur in een rechthoekige kalkstenen omlijsting met negblokken en sluitsteen (waarschijnlijk 1679) en twee waarschijnlijk recente rondboogpoorten.

Waterrad (overgang van midden- naar onderslagrad), maalsluis, pegel. Inwendig: raderwerk met klassieke koppelingen, drie maalkoppels en een kraan met bijhoordende armen; raderwerk van de zakkentrekker met windas.

Haakse aanbouw met 19de-eeuwse muuropeningen.

  • BAILLIEN H., De Hogemolen te Lauw (Limburg, 47, 1968, p.97-116.
  • DE SCHEPPER J., inspecteur B.M.L., onuitgegeven gegevens.
  • S.N., Werkgroep Molenzorg Zuid-Limburg, Watermolens Zuid-Limburg, Tongeren, s.a., p.29-30.

Bron: Schlusmans F. met medewerking van Vanthillo C. 1990: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Limburg, Arrondissement Tongeren, Kantons Riemst - Tongeren, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 14N1, Brussel - Turnhout.

Auteurs: Schlusmans, Frieda

Datum tekst: 1990

Aanvullende informatie

De onmiddellijke omgeving van de Hogemolen bestaat uit het erf van het molencomplex, de schuur uit 1782 (oorspronkelijk behorend tot de molensite) en de historische tuinpercelen aan beide zijden van de Jeker die vandaag bestaan uit weiland en populierenaanplanten.

Declercq, Daan (06-06-2016 )

Relaties

maakt deel uit van Lauw

Lauw (Tongeren)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.