Parochiekerk Sint-Niklaas van Tolentijn

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente De Pinte
Deelgemeente De Pinte
Straat Pintestraat
Locatie Pintestraat zonder nummer, De Pinte (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole De Pinte (adrescontroles: 01-07-2008 - 01-07-2008).
  • Inventarisatie De Pinte (geografische inventarisatie: 01-01-1991 - 31-12-1991).
Links

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Parochiekerk Sint-Niklaas van Tolentijn

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

omvat de bescherming als monument Parochiekerk Sint-Niklaas van Tolentijn: orgel
gelegen te Pintestraat zonder nummer (De Pinte)

Deze bescherming is geldig sinds 19-08-1980.

is deel van de bescherming als stads- of dorpsgezicht, intrinsiek Kerkplein en omgeving

Deze bescherming is geldig sinds 21-04-1994.

Beschrijving

Eerste verzoek om een hulpkerk op te richten in het gehucht De Pinte in 1791. Aankoop van een stuk grond door het kapittel van Doornik, de tiendheffers van de wijk, in 1792 en aanvang van de bouw die op één m hoogte stopgezet werd bij de Franse bezetting. In 1838 nieuw plan van architect Louis Minard goedgekeurd en nieuwe kerk gewijd in 1839. Het was een pseudo-basilicale kerk met westtoren, voltooid in 1840 doch in 1851 door bliksem vernield en vervangen door een houten torentje. Vergrotingsplannen vanaf 1900 naar ontwerp van architect Jules Goethals met in een eerste fase de bouw van een nieuw koor en kruisbeuk met behoud van het oude schip. In 1909, nieuwe plannen van architect Jules Goethals voor het "voltrekken van de kerk" met nieuw schip, verlengd met twee traveeën naar het westen met ingebouwde westtoren en uitgebouwde noordelijke doopkapel, voltooid in 1912. Beschadiging tijdens beschietingen in 1918 en herstelling naar ontwerp van architect Amandus Robert Janssens. Recente restauratiewerken naar ontwerp van architect D. Claeys. Vrij imposante neogotische bakstenen kruisbasiliek met vierkante westtoren onder ingesnoerde naaldspits; afdekkende leien zadeldaken.

Plattegrond met driebeukig schip van zes traveeën, uitspringend transept van twee traveeën en koor van drie traveeën met vijfzijdige sluiting; vijfzijdige doopkapel aan noordelijke torentravee, rond traptorentje aan zuidzijde. Westgevel met begrenzende zware steunberen met versnijdingen, centrale spitsboogdeur en bovenlichten met neogotische tracering. Boven het dak uitstekende vierkante torengeleding met galmgaten en uurwerken. Zijgevels geritmeerd door steunberen waartussen twee- en drielichten. Transept en koor met hoge lancetvensters, laatst genoemde met kleurrijk glas in lood, geschonken door de heer Verhoost in 1919, onder meer met voorstellingen van het Oude en Nieuwe testament.

Interieur. Monochrome beschildering (oorspronkelijke polychromie verdwenen circa 1967). Spitsboogvormige scheibogen rustend op arduinen zuilen met hogelkapiteel. Overkluizing met bakstenen kruisribgewelven met natuurstenen ribben en gordelbogen op fijne diensten met dito kapiteel.

Mobilair. Schilderijen: Heilige Niklaas van Tolentijn zegent broden, gesigneerd en gedateerd J. Cauwer Ronse, 1840; drie doeken van de Vlaamse School, vermoedelijk geschonken door M. Parijs, rector van de priorij van Galilea te Gent, onder meer gedateerd 1709. Biechtstoel met twee gesculpteerde cherubijnen in vorm van hermen,gedateerd 1642 en 1654. Doopvont in neo-renaissancestijl, midden 19de eeuw. Orgel van L. Lovaert, uit het tweede kwart van de 19de eeuw, met wijzigingen door F. Joris, begin 20ste eeuw.

  • Archief Koninklijke Commissie voor Monumenten en Landschappen, dossier 1166.
  • Archief Archief Koninklijke Commissie voor Monumenten en Landschappen, Plans, nummer 194.
  • GOEMANNE-DE POTTER M. s.d.: Geschiedenis van De Pinte, s.l., 33-42.
  • VANDENBUSSCHE - VAN DEN KERKHOVE C. & VERSCHRAEGEN H. 1975: Fotorepertorium van het meubilair van de Belgische bedehuizen, Provincie Oost-Vlaanderen, Kanton Gent VII, Brussel, 17-19.

Bron: Bogaert C. & Lanclus K. 1991: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Oost-Vlaanderen, Arrondissement Gent, Kantons Deinze - Nazareth, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 12N3, Brussel - Turnhout.

Auteurs: Bogaert, Chris & Lanclus, Kathleen

Datum tekst: 1991

Relaties

maakt deel uit van Kerkplein en omgeving

Baron de Gieylaan, Groenstraat, Kerkplein, Pintestraat, Polderdreef (De Pinte)

maakt deel uit van Pintestraat

Pintestraat (De Pinte)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.