erfgoedobject

Woon- en handelspand in beaux-artsstijl

bouwkundig element
ID: 4558   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/4558

Juridische gevolgen

Beschrijving

Historiek en context

Woon- en handelspand in beaux-artsstijl, gebouwd in opdracht van L. De Ruyter, naar een ontwerp door de architect Jos. Goeyvaerts uit 1910. Oorspronkelijk was hier de kledingzaak "Au Tricot Anglais" gevestigd.

Het woon- en handelspand De Ruyter behoort tot het vroege oeuvre van Jos. Goeyvaerts, medestichter van de Kring voor Bouwkunde, die als architect actief was van omstreeks 1905 tot begin jaren 1940. Waar zijn eerste realisaties veeleer een neotraditioneel idioom volgden, paste hij vanaf de jaren 1910 zowel de beaux-artsstijl als de art nouveau toe. Voor zover gekend moeten de eigen woning uit 1912 in de Rotterdamstraat en de eveneens in 1913 ontworpen Residentie Carlier op de hoek van Britselei en Mechelsesteenweg, als zijn belangrijkste art-nouveau-realisaties worden beschouwd. Tijdens het interbellum evolueert het werk van Goeyvaerts in de richting van de art-decostijl en vervolgens naar een gematigd modernisme.

Architectuur

Met een gevelbreedte van in totaal zeven traveeën, omvat het afgeschuinde hoekgebouw vier bouwlagen onder een pseudo-mansarde (leien). De lijstgevel heeft een parement uit witte Silezische brikken in kruisverband, met gebruik van blauwe hardsteen voor de pui, en witte natuursteen voor waterlijsten, speklagen, lekdrempels, sluitstenen, imposten, friezen, erkerbases, balustraden en dakkapellen. Asymmetrisch van opzet legt de compositie de klemtoon op de afgeschuinde hoektravee met het winkelportaal, en het risaliet met de privé-inkom in de eerste travee, die beide worden bekroond door een dakkapel met een ovale oculus, guirlandes, een gebogen waterlijst op gestrekte uiteinden waarop een siervaas. Verder markeren twee gestapelde, gebogen, houten erkers met balustrade, sierbollen en een koepel de hoektravee; privé-inkom gevat in een entablement in het risaliet. De pui met schijnvoegen en entablement wordt ter hoogte van de portalen geaccentueerd door halfzuilen en pilasters uit rood graniet met Ionisch kapiteel uit brons. Verder beantwoordt de opstand aan een regelmatig ordonnantieschema, opgebouwd uit registers van verdiepte rondboogvensters met sluitsteen en imposten op de eerste en derde verdieping, en verdiepte rechthoekige vensters met entablement op de tweede verdieping. Beide flanken zijn gevat in rechthoekige spaarvelden, die in de rechterflank de traveeën bundelen. Houten erker met consoles, balustrade en sierbollen in de middenas van de linkerflank ter hoogte van de tweede verdieping; tweelichten erboven en in de bovenste twee verdiepingen van de rechterflank. Een klassiek hoofdgestel met steigergaten in de fries en een gekorniste houten kroonlijst op klossen vormt de gevelbeëindiging; oeil-de-boeufs in het dakvlak. Bewaarde houten inkomdeur en vensterschrijnwerk.

Volgens de bouwplannen beslaat de winkel de begane grond, met aansluitend een eetkamer annex keuken, en de inkom- en traphal van de bovenwoningen. Op de eerste, tweede en derde verdieping bevinden zich telkens twee huurkwartieren die uit een woonkeuken en slaapkamer bestaan, en op de overloop over een gemeenschappelijk pomphuis annex wc beschikken. De dakverdieping omvat vijf mansardekamers.

  • Stadsarchief Antwerpen, bouwdossier 1910#952
  • DE VOS-VAN KLEEF D. 1913: Huizen In en Rond de Stad, De Bouwgids 5.1, 3-7.

Bron     : -
Auteurs :  Braeken, Jo
Datum  : 2018


Relaties

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Woon- en handelspand in beaux-artsstijl [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/4558 (Geraadpleegd op 11-12-2019)