Stadslagere jongensschool met bestuurderswoning

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Dendermonde
Deelgemeente Dendermonde
Straat Begijnhoflaan
Locatie Begijnhoflaan 1, Dendermonde (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Inventarisatie Dendermonde (geografische inventarisatie: 01-12-1999 - 31-12-2001).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Stadslagere jongensschool met bestuurderswoning

Deze vaststelling is geldig sinds 20-09-2010.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Schoolgebouwen van het Koninklijk Technisch Atheneum (KTA), ingericht in de voormalige stadslagere jongensschool, in de volksmond gekend als "Aria". Infrastructuur ingeplant ter hoogte van het vroegere Bastion VII met voorgracht, aangelegd in de Hollandse periode en voorzien van een bomvrij groot poedermagazijn op het "terreplein". Het poedermagazijn bleef niet bewaard en enkel de ‘contouren’ van de hoofdgracht van Bastion VII zijn nog zichtbaar. De hoofdgracht zelf werd gedempt. Huidig complex grenzend aan het bewaarde voormalige Bastion VIII met voorgracht en lunet.

Gronden van Bastion VII kwamen na declassering van de vesting in 1906 officieel vrij. Ze werden pas na de Eerste Wereldoorlog bebouwd.

Volgens gedateerd en gesigneerd bouwplan nieuwe stadslagere jongensschool met bijhorende bestuurderswoning in 1922 ontworpen door stadsarchitect Fernand de Ruddere ter vervanging van de tijdens de Eerste Wereldoorlog verwoeste school in het stadscentrum. Deze kosteloze stadsschool was in 1828 heringericht in een gedeelte van het gewezen augustijnenklooster op de hoek van de Bogaerd- en Dijkstraat als een officiële voortzetting van de in 1775 opgerichte school voor armen. Sinds het tweede kwart van de 19de eeuw was deze school ook gekend als "Aria" verwijzend naar de Latijnse benaming van de binnenkoer van een college waar studenten samen kwamen (lato area). Nieuwe schoolgebouwen gedateerd "1923" op gevelsteen in de elfde travee van de zuidgevel aan de speelplaats. Zie een herdenkingssteen in de hal van de straatvleugel met opschrift "stads lagere jongensschool/ in brand gestoken 5 september 1914/ heropgebouwd in 1924/ burgemeester Alb. Van Stappen/ schepenen C. Vermeersch dr. E Van Winckel/ E. Maffei/ secretaris D. Grootjans / stadsbouwmeester F. De Ruddere/ aannemers Van Den Broeck Van Schoote & co" in 1924 plechtig in gebruik genomen.

Beeldbepalend ensemble in de straatbocht vlakbij de Zuidlaan. L-vormig complex in typische neotraditionele stijl samengesteld uit drie volumes onder halve pannen schilddaken.

Aan de straat, tweeledig volume van twee bouwlagen en drie traveeën met de hoofdingang + links een lager gebouw van vijf traveeën, nu gebruikt als turnzaal, aanvankelijk als "oefeningzaal" omschreven. Monumentale inkompartij onder afgeknotte puntgevel, bepaald door de verdiepte rondbogige poort gevat in een zware geriemde (imitatie-?)natuurstenen omlijsting en uitgewerkte siersluitsteen met gestileerd bloemmotief. Daarboven centrale oculus onder booglijst steunend op voluten. Korfbogige vensters.

Achter de hoofdingang, een haaks geplaatste vleugel met klaslokalen van twee bouwlagen en dertien traveeën met een halfrond torentje op de zuidwesthoek. Zuidgevel geritmeerd door vlakke pilasters per twee vensters, in de vijfde en zesde travee hoger opgaand in een puntgevel met drielicht, siervazen op de hoek en centraal sierelement (op de bouwplannen voorzien van een wapenschild). Rechthoekige vensters op de begane grond, korfboogvormige op de bovenverdieping.

Verzorgd bakstenen complex op een lage omlopende breukstenen plint, met verwerking van imitatienatuursteen voor doorlopende banden, sluit- en hoekstenen aan de muuropeningen en een aantal sierelementen. Aflijnend baksteenfries en lekdrempelversiering als bijkomende decoratieve afwerking.

Binnenindeling grotendeels bewaard. Aankleding gemoderniseerd.

Achterliggende verharde speelplaats ten zuiden afgesloten door een hoge baksteenmuur geleed door middel van lisenen en verdiepte spaarvelden met aflijnend tandlijstje. Afsluitingsmuur reeds voorzien door architect F. de Ruddere (Dendermonde) in 1922, maar inmiddels deels verhoogd en centrale poorttoegang verwijderd.

  • Stadsarchief Dendermonde, Modern gemeentearchief Dendermonde, 861.2.
  • BRUYNINCX L., Dendermonde Geschiedenis - Gebouwen - Folklore, Dendermonde, 1965, p. 288-291.

Bron: Bogaert C. , Duchêne H. , Lanclus K. & Verbeeck M. s.d.: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie Oost-Vlaanderen, Arrondissement Dendermonde, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 20N, (onuitgegeven werkdocumenten).

Auteurs: Duchêne, Helena & Verbeeck, Mieke

Datum tekst: 2001

Relaties

maakt deel uit van Begijnhoflaan

Begijnhoflaan (Dendermonde)

is gerelateerd aan Villa

Begijnhoflaan 3, Dendermonde (Oost-Vlaanderen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.