Winkelhuis in art-nouveaustijl

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Antwerpen
Gemeente Antwerpen
Deelgemeente Antwerpen
Straat Jezusstraat
Locatie Jezusstraat 19-21, Antwerpen (Antwerpen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Antwerpen (actualisaties: 05-01-2006 - 05-01-2007).
  • Adrescontrole Antwerpen (adrescontroles: 23-07-2007 - 23-07-2007).
  • Herinventarisatie stad Antwerpen architectuur 20ste eeuw (thematische inventarisatie: 01-01-2015 - 31-12-2019).
  • Inventarisatie Antwerpen (geografische inventarisatie: 01-01-1976 - 31-12-1992).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Art-nouveauwinkelhuis

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

Beknopte karakterisering

Typologiewinkels
Stijlart nouveau
Dateringvóór WO I
Betrokken personen

Beschrijving

Winkelhuis in art-nouveaustijl gebouwd naar een ontwerp door de architect Jacques De Weerdt uit 1904. Opdrachtgever was Henri Climan-Ruyssers, fotograaf, handelaar in benodigdheden voor fotografie, en drukker (lichtdrukkerij, phototypie). Het bedrijf dat was opgericht in 1893, gaf prentbriefkaarten uit, met name van rampen, festiviteiten en gebeurtenissen uit de actualiteit.

Het winkelhuis Climan-Ruyssers is een vroeg voorbeeld van de persoonlijke, op Brusselse voorbeelden geïnspireerde art-nouveaustijl, die Jacques De Weerdt vanaf omstreeks 1905 tot aan de Eerste Wereldoorlog in het merendeel van zijn ontwerpen toepaste. Op amper tien jaar tijd realiseerde hij alleen al op het toenmalige grondgebied van de stad Antwerpen meer dan honderd panden, zowel in art-nouveau- als in neorococostijl, vaak van eenzelfde standaardtype. Zijn architectuur is herkenbaar aan de voorkeur voor natuursteen als parement, de vloeiende lijnvoering, de plastische volumetrie en het sierlijke smeedijzer in zweepslagstijl. Begonnen als tekenaar in dienst van de Belgische Spoorwegen vóór de eeuwwisseling, liep zijn carrière tijdens de minder productieve jaren 1920 ten einde.

Men een gevelbreedte van twee ongelijke traveeën omvat de rijwoning vier bouwlagen onder een plat dak. De lijstgevel onderscheidt zich door een parement uit witte natuursteen, oorspronkelijk op een plint uit blauwe hardsteen. Asymmetrisch van opzet is compositie opgebouwd uit een portaaltravee, en een breed, door drie- en vierlichten gemarkeerd zijrisaliet. Dit laatste is gevat tussen decoratieve, fijn bewerkte lisenen, samengesteld uit vervlochten lijstwerk met een bewerkte basis en mascaronkapiteel als bekroning. Een waterlijst en een afgerond, geprofileerd en tot kuipvorm ingesnoerd balkon met een smeedijzeren hek in de borstwering accentueren de tweede verdieping; de postamenten en consoles lopen door in de vensterposten van het onderliggende drielicht. Verder beantwoordt de opstand aan een regelmatig ordonnantieschema, dat bestaat uit registers van rechthoekige vensters met afgeronde bovenhoeken en geprofileerde dagkanten, op geprofileerde, gebogen lekdrempels met spuwer. Een loggia met smeedijzeren borstwering en gietijzeren colonnet bekroont de portaaltravee als onderdeel van de lagere topgeleding. Het patroon van het smeedwerk en de vormgeving van ornamenten, lijstwerk en profielen in zweepslagstijl, behoren tot de florale art nouveau. Een kwartholle houten kroonlijst op consooltjes wormt de gevelbeëindiging. Oorspronkelijk bestond de vandaag totaal verbouwde begane grond uit een omlijst korfboogportaal en een winkelpui met middenportaal, pilasters en entablement, dat werd bekroond door een balkon met smeedijzeren borstwering tussen postamenten. Portaal en winkelpui onderscheidden zich door fraai art-nouveau-schrijnwerk, met een drukke roedeverdeling, glas in lood in de bovenlichten, en smeedijzeren keldertralies.

  • Stadsarchief Antwerpen, bouwdossier 1904#2400.

Bron: -

Auteurs: Braeken, Jo

Datum tekst: 2017

Alle teksten

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Jezusstraat

Jezusstraat (Antwerpen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.