erfgoedobject

Herenhuis in second-empirestijl

bouwkundig element
ID: 5247   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/5247

Juridische gevolgen

Beschrijving

Herenhuis in second-empirestijl naar een ontwerp door de architect Joseph Antoine Hompus uit 1860. Opdrachtgever was Joseph Lefebvre (Antwerpen, 1818-Mol, 1891), geboren als Joseph Van den Bossche tot zijn naamsverandering in 1845, die op 8 juni 1858 was gehuwd met Joanna Maria Louisa Peeters. Als aannemer van openbare werken was hij betrokken bij de bouw van het Justitiepaleis aan de Britselei. Als liberaal schepen van Openbare Werken van 1872 tot zijn overlijden in 1891, nam Lefebvre onder meer het initiatief tot het rechttrekken van de Scheldekaaien, de uitbouw van de havendokken, de bouw van het Koninklijk Atheneum, het Museum voor Schone Kunsten en het Stuivenbergziekenhuis. Van 1876 tot 1884 en van 1886 tot 1891, zetelde de politicus als provincieraadslid.

Het hotel Lefebvre behoort tot de vroegst gekende realisaties van Joseph Antoine Hompus, van wie in Antwerpen een groot aantal bouwprojecten zijn teruggevonden uit de jaren 1858 tot 1878. Gezien zijn leeftijd valt het niet uit te sluiten dat de architect al sinds midden jaren 1830 actief was. De productie van Hompus bestaat hoofdzakelijk uit burgerhuizen, die in stijl evolueren van de Louis-Philippe- en de second-empirestijl tijdens de jaren 1860, naar een conventioneel neoclassicisme tijdens de jaren 1870. Tot zijn meest prestigieuze realisaties behoren het hotel Van Noten in de Leguit, en het Museum Nottebohm in de Mutsaardstraat, beide uit 1866. Zoon Ferdinand Hompus volgde zijn vader vanaf 1875 op met een eigen praktijk.

Met een gevelbreedte van vier traveeën, omvat de rijwoning drie bouwlagen onder een zadeldak. De topgeleding die in het bouwdossier is uitgewerkt als mezzanine, werd vermoedelijk als volwaardige verdieping uitgevoerd; niets wijst op een latere verhoging. De bepleisterde en beschilderde lijstgevel met schijnvoegen op de begane grond, rust op een hoge plint uit blauwe hardsteen. Horizontaal geleed door de geprofileerde puilijst, legt de compositie de klemtoon op het poortrisaliet in de rechter travee. Dit laatste wordt op de begane grond gemarkeerd door een rondbogige koetspoort in een geprofileerde hardstenen omlijsting met voluutsleutel, tussen slanke colonnetten. Hierop rusten de zware, bewerkte voluutconsoles van het balkon, waarvan de fraai geajoureerde borstwering met vlechtbandpatroon - zoals in de aanpalende traveeën - recent is vervangen door een ijzeren hek. Het deurvenster met rolwerksleutel van de bel-etage wordt bekroond door een entablement op voluutconsoles. Verder beantwoordt de opstand aan een regelmatig ordonnantieschema, opgebouwd uit registers van steekboogvensters in een vlakke omlijsting met oren en al of niet doorgetrokken lekdrempels, op de bovenverdieping gevat in oplopende, verdiepte en getoogde gevelvelden met sluitsteen en een typisch, kruisvormig medaillon op de borstwering. Oorspronkelijk vormde een gekorniste kroonlijst op klossen en tandlijst de gevelbeëindiging. Bewaard houten vensterschrijnwerk op de bovenverdiepingen. De vensters van de begane grond zijn verlaagd, de kroonlijst is vernieuwd.

  • Stadsarchief Antwerpen, bouwdossier 1860#438.
  • VAN DE VENNE J. 1895: Joseph Lefebvre en zijn werk, Antwerpen.

Bron     : -
Auteurs :  Braeken, Jo
Datum  : 2017


Relaties

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Herenhuis in second-empirestijl [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/5247 (Geraadpleegd op 21-08-2019)