Duitse voorpostenbunker

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Oost-Vlaanderen
Gemeente Sint-Laureins
Deelgemeente Sint-Laureins
Straat Bredeweg
Locatie Bredeweg zonder nummer, Sint-Laureins (Oost-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Sint-Laureins (adrescontroles: 06-05-2008 - 07-05-2008).
  • Inventarisatie Hollandstellung (thematische inventarisatie: 01-01-2013 - 31-12-2015).
  • Inventarisatie Sint-Laureins (geografische inventarisatie: 01-05-2003 - 31-08-2003).

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Duitse voorpostenbunker

Deze vaststelling is geldig sinds 05-10-2009. (Vaststellingsbesluit)

Beknopte karakterisering

Typologiebunkers
DateringWO I
Tags Eerste Wereldoorlog, Tweede Wereldoorlog

Beschrijving

Bovengrondse betonnen constructie in weide ten noorden van Bredeweg 7, bij het gehucht Boterhoek, ten noordoosten van het Schipdonkkanaal.

Historische beschrijving

Deze bunker is opgericht als onderdeel van de ‘Hollandstellung’, een verdedigingsstelling die de Duitse bezetter vanaf 1916 langs de Nederlandse grens liet aanleggen uit vrees voor een geallieerde aanval vanuit het neutrale Nederland. Tussen de zee en Strobrugge (Maldegem) werd deze linie aangelegd door het ‘Marinekorps Flandern’. Vanaf Strobrugge tot aan de aansluiting met de ‘Stellung Antwerpen’ in Vrasene werd de linie uitgebouwd door de Duitse landmacht.

De ‘Hollandstellung’ was het sterkst uitgebouwd tussen Strobrugge en het Kanaal Gent-Terneuzen. Vanaf Strobrugge splitste de 'Hollandstellung' in een 'Vorstellung' langs het Leopoldkanaal, een 'vorgeschobene Linie' met de zogenaamde voorpostenbunkers en tenslotte de 'Hauptkampflinie' of 'Haupt Hollandstellung'. Tussen de voorpostenlijn en hoofdverdedigingslijn was er een dubbele prikkeldraadversperring aangelegd.

Deze bunker maakt deel uit van de 'vorgeschobene Linie'. Deze voorpostenlijn liep vanaf Celie over Boterhoek en Waai, ten noorden van Lembeke en Oosteeklo via Ertvelde tot Rieme.

De landmacht hanteerde specifieke ontwerpen voor haar bunkers. Bij de bouw werd gebruik gemaakt van geprefabriceerde betonstenen die, verankerd met ijzers, dienden als gietkoffer waartussen beton gestort werd. Het plafond is doorgaans gegoten op ijzeren profielen waartussen houten planken waren aangebracht. De voorpostenbunkers zijn allen gebaseerd op hetzelfde ontwerp, doorgaans met een borstwering op het dak die wellicht zowel als gevechtspositie als voor observatie kon dienen.

Tijdens de meidagen van 1940 schuilden omwonenden in deze bunker, tot ze door Belgische militairen aangemaand werden onmiddellijk verder te vluchten. Ook in september 1944 gebruikten omwonenden de bunker als schuilplaats.

Beschrijving

Betonnen militaire post met rechthoekig grondplan van 9 op 7,1 meter. De tot 2 meter dikke muren van de constructie zijn opgetrokken aan de hand van betonstenen. Het plafond is gegoten op een houten bekisting.

Op het dak is een U-vormige, deels ontmantelde borstwering opgetrokken (totaal 3,5 meter breed, 2,75 meter lang, 0,8 meter dik), te bereiken via een betonnen trap en platform aan zuidwestelijke zijde. Ter hoogte van de toegang aan de oostelijke zijde zijn de restanten van een borstwering te zien. Twee toegangen, één aan zuidwestelijke en één aan zuidoostelijke zijde, vormen de uiteinde van een L-vormige gang, die op zijn beurt via één deuropening toegang verschaft tot één binnenruimte van 3,65 x 3 meter. Bij de deuropeningen zijn ijzeren elementen bewaard. In de gang is een nis uitgewerkt. In het plafond zitten twee openingen. In de binnenmuren zijn ijzeren haken aangebracht.

  • Stadsarchief Eeklo, Fonds Georges Spittael, GS6, WOI Hollandstellung, doos 29 Maldegem Adegem Sint-Laureins.
  • SAKKERS H., DEN HOLLANDER J. & MURK R. 2011: De Hollandstellung. Van Knokke tot Antwerpen. Stille getuige van de Eerste Wereldoorlog, s.l.
  • Mondelinge informatie verkregen van een buurtbewoner (4 maart 2015).

Bron: -

Auteurs: Decoodt, Hannelore

Datum tekst: 2015

Alle teksten

Relaties

maakt deel uit van Hollandstellung

Assenede, Oosteeklo (Assenede), Vrasene (Beveren), Lapscheure, Moerkerke (Damme), Eeklo (Eeklo), Ertvelde...

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.