Burgerhuis Geerts

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Antwerpen
Gemeente Antwerpen
Deelgemeente Antwerpen
Straat Amerikalei
Locatie Amerikalei 193, Antwerpen (Antwerpen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Antwerpen (actualisaties: 05-01-2006 - 05-01-2007).
  • Adrescontrole Antwerpen (adrescontroles: 23-07-2007 - 23-07-2007).
  • Herinventarisatie Het Zuid (Antwerpen) (geografische herinventarisatie: Mei 2010 - Januari 2013).
  • Inventarisatie Antwerpen (geografische inventarisatie: 01-01-1976 - 31-12-1992).
Links

Juridische gevolgen

is beschermd als monument Burgerhuis Geerts

Deze bescherming is geldig sinds 04-12-2003.

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Burgerhuis Geerts

Deze vaststelling is geldig sinds 29-03-2019.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

De woning Geerts werd in 1897 gebouwd als eigen woning van "négociant" Henri Geerts. Voor het ontwerp van deze woning sprak hij architect Alexis Van Mechelen aan, die als bouwstijl koos voor art nouveau.

Alexis Van Mechelen (1864-1919) was stadsbouwmeester van Antwerpen vanaf 1902. Vóór die tijd bouwde hij een aantal neorenaissancegebouwen. Uit deze periode kennen we eveneens enkele gebouwen waarin art-nouveau-elementen verwerkt zijn. De woning Geerts op de Amerikalei nr. 193, gebouwd in 1897, wordt gezien als zijn meest volwaardige werk op dit gebied. Het wordt in de literatuur aangehaald als het eerste art nouveau woonhuis in Antwerpen. Van Mechelen introduceerde hier de vormentaal van Hankar die later door Thielens, Vermeulen en Van Averbeke verder zou worden uitgewerkt.

De woning Geerts is een burgerhuis van drie bouwlagen onder een zadeldak. De perceelsbreedte zou bij een klassiek opgebouwde gevel leiden tot drie traveeën; hier is de opbouw van de gevel onregelmatig, met beneden twee traveeën, op de verdieping een gevelbrede erker en op de derde bouwlaag drie venstertraveeën. De gevel van de woning is volledig opgetrokken uit witte natuursteen en blauwe hardsteen. De centrale erker, die de blikvanger is van de woning, is versierd met faiencepanelen en geïnspireerd op een ontwerp van Hankar.

Onderaan de gevel een lage hardstenen plint, doorlopend als omlijsting van het segmentbogige keldervenster met traliewerk. In de linkertravee van de gelijkvloerse verdieping zit de prachtig uitgewerkte deur. De rechthoekige houten deur is geflankeerd door smalle zijlichten met traliewerk; het geheel is onder een natuurstenen luifel gevat. Daarboven een groot rondbogig bovenlicht met radvormig glas in lood. Links van de deur, een smeedijzeren voetenschraper. In de rechtertravee, een groot rondboogvenster met smeedijzeren borstwering. Tweede bouwlaag bepaald door de opvallende driezijdige erker. Deze rust op hardstenen consoles versierd met gesculpteerde maskers door beeldhouwer E. Deckers. In de erker zitten rechthoekige vensters; kleurrijke faiencepanelen met bloemmotieven sieren de boven- en onderrand. De erker heeft een afgeschuinde bedaking met centraal een balkon met sierlijk smeedijzeren hek. Op de derde bouwlaag, drie rechthoekige vensteropeningen met hardstenen boven- en onderdorpel. De blinde boogvelden zijn ingevuld met faiencetegels met bloemmotieven. In het interieur is de art-nouveauvormgeving doorgetrokken: het gelijkvloers vertoont een reeks ruimten in eclectische stijl, waarbij de achterste kamer (veranda) volledig in art nouveau, met op elkaar afgestemde lambrisering en meubilair.

  • Stadsarchief Antwerpen, Bouwdossiers, 1897 # 1013.
  • Agentschap Ruimte en Erfgoed Antwerpen, Beschermingsdossier DAOO2375 (2003).
  • VANHOVE B. 1978: De Art Nouveau-architectuur in het Antwerpse: een doorsnede, onuitgegeven licentiaatsverhandeling Rijksuniversiteit Gent, 11.
  • VELDEMAN M. 1986: Art Nouveau-architectuur in groot-Antwerpen, Gazet van Antwerpen, 1 augustus 1986, 24.

Bron: Braeken J. & Hooft E. 2011: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie Antwerpen, Stad Antwerpen: Zuid, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen ANT2, (onuitgegeven werkdocumenten).

Auteurs: Hooft, Elise

Datum tekst: 2011

Alle teksten

Relaties

maakt deel uit van Amerikalei

Amerikalei (Antwerpen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.