erfgoedobject

Pastorie

bouwkundig element
ID: 74021   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/74021

Juridische gevolgen

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Pastorie
    Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009

Beschrijving

Oude pastorie, heden kloosterhuis bij het Sint-Franciscustehuis. Als pastorie opgericht in het vierde kwart van de 18de eeuw door toenmalig pastoor J. B. De Landtsheere en als dusdanig gebruikt tot circa 1835. In 1923 aangekocht door de zusters van Sint-Franciscus van Opbrakel met de belofte het als ziekenhuis in gebruik te nemen; in 1934 aangepast en oprichting van de zogenaamde Sint-Franciscuskliniek. Ten noordoosten, zijdelings in 1936 toegevoegd nieuw ziekenhuis van drie bouwlagen, gemoderniseerd en uitgebreid in 1972-76; nogmaals vergroot in 1979-1981. Sinds 1988 een rust- en verzorgingstehuis zogenaamde Sint-Franciscustehuis. Bouw verlengd in de jaren 1989, nog uitgebreid in 1997 volgens plannen van architectenburau M. Verstraeten (Wetteren); bijbehorende afzonderlijke blokken met serviceflats ten noordoosten in gebruik genomen in 1993.

Achterin gelegen dubbelhuis van zeven traveeën en een bouwlaag onder mansardedak (kunstleien, nok parallel aan de straat). Jaartal 1780 in de sluitsteen van de hardstenen tuindeuromlijsting (aanvankelijke voordeur), wellicht verwijzend naar het bouwjaar. Dakpartij samen met brede houten gootlijst op uitgesneden consoles vermoedelijk vernieuwd in het eerste tot tweede kwart van de 20ste eeuw, gepaard met aanpassing van linker zijgevel, zie uitbouw ter hoogte van de zolderverdieping en de spiegelboogvormige zoldervensters. Deels gewijzigde binnenindeling en recente vernieuwingswerken onder meer van ramen, deuren, bevloering.

Oorspronkelijke voorgevel (tuinzijde) gericht naar het zuidoosten. Verankerde bakstenen lijstgevel horizontaal belijnd door de vlakke witbepleisterde fries. Getraliede keldergaten in de gecementeerde plint. Hoge rechthoekige vensters gevat in hardstenen omlijsting met sponning onder gestrekte rollaag; recent vernieuwd houtwerk. Centrale spiegelboogdeur in een accentuerende rechthoekige hardstenen omlijsting met oren en breed spiegelboogvormig hol beloop en onder geprononceerde kroonlijst. Gebogen hardstenen deurstoep van 3 treden. Vrijwel analoge straatgevel voorzien van luiken. Rechts venster in tuingevel verlaagd tot deur.

Ruime, driedelige kelder met gedrukte tongewelven waarvan twee parallel met vensters in steekkappen, hardstenen keldertrap in de derde kelderruimte; hardstenen vierkante keldervloertegels. Stuclijstwerk van zoldering in de kleinere benedenkamers, waarvan de twee aan de tuinzijde in de hoeken respectievelijk versierd met palmet of rozet. Twee kamerhoge vaste vierdeurshoekkastjes uit de tweede helft van de 18de eeuw in de derde kamer (straatzijde). Twee wit geaderde zwarte marmeren schouwmantels uit de tweede helft van de 19de eeuw.

  • BRAKELS Th., Geschiedenis van Nederbrakel Opbrakel en omstreken, Kortrijk, 1952, p. 224.
  • Gedenkboek Opbrakel 900, Brakel, 1998, p. 342-343.
  • MORRE V., De Sint-Franciscuskliniek te Opbrakel, in Triverius, XV, 2, 1985, p. 3-22.

Bron     : Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie Oost-Vlaanderen, Gemeenten: Brakel, Horebeke, Kruishoutem, Lierde, Zingem en Zwalm, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 15N4, (onuitgegeven werkdocumenten).
Auteurs :  Duchêne, Helena, Verbeeck, Mieke
Datum  : 1999


Relaties

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2020: Pastorie [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/74021 (Geraadpleegd op 29-11-2020)