erfgoedobject

Brouwerij Lamot

bouwkundig element
ID: 74624   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/74624

Juridische gevolgen

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Brouwerij Lamot
    Deze vaststelling is geldig sinds 29-03-2019

Beschrijving

HISTORIEK

Volgens archiefstukken van de brouwerij bevond zich op deze plaats reeds in 1627 een brouwerij, in 1855 uitgebouwd tot het familiebedrijf "Lamot". De geschiedenis van de familie Lamot begint in 1801 wanneer Jan Baptist Lamot te Boom een brouwerij sticht, met name "De Rolaf". Zijn beide kleinzonen Richard en Charles Lamot kopen in 1855 de brouwerij aan de Van Beethovenstraat en stichtten er de "Brouwerij De Kroon", bestemd voor het brouwen van bieren van hoge gisting. In 1874 kwam het tot een splitsing, na enkele jaren samenwerking. Richard Lamot stichtte een nieuwe brouwerij in de Drabstraat onder de benaming "De Dijle", terwijl Charles brouwerij "De Kroon" behield. In 1904 werd brouwerij "De Plein", gelegen op de hoek van 't Plein en de Zoutwerf, geannexeerd. Heden bevindt zich daar de garage van Lamot. Voortaan was er sprake van "Brouwerij De Kroon-De Plein".

Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd al het koperen materiaal en een deel van de houten vaten aangeslagen door de Duitse bezetter om er noodbruggen mee op te richten. Bijgevolg werd de toenmalige installatie vervangen door ijzeren machines. In 1922 werd de brouwerij geleidelijk aangepast voor het brouwen van bieren van lage gisting; in 1924 samensmelting met brouwerij "De Rolaf" van Boom; van 1927 gekend als "Brouwerij Lamot Ltd". Sindsdien kende de firma een grootse uitbreiding. Tussen 1935 en 1970 werden niet minder dan dertien brouwerijen opgekocht. In 1970, samensmelting met de Groep Bass Charington en omgevormd tot "Bass Belgium N.V."; in 1981 overname door Piedboeuf.

Heden is de brouwerij uitgegroeid tot één van de grootste industriële complexen, waarvan de bouwgeschiedenis evenwel moeilijk te achterhalen valt. In 1978 werd beslist geleidelijk de aftrek der vaten en het bottelen over te brengen naar een nieuwe vestigingsplaats in het industriepark "Mechelen-Zuid", met name het Bass Distributie Center (1978). Het bier wordt bijgevolg ongefilterd en einde lagering overgebracht door middel van interne wagens.

BESCHRIJVING

Complex van verscheidene bakstenen gebouwen gelegen tussen de Guldenstraat, de Dijle, de Hertshoornstraat en de Adegemstraat, en gescheiden door de Van Beethovenstraat en het Zwaanstraatje. Door de uitbreiding van de brouwerij verdwenen sommige kleine straatjes: het Waterstraatje (1883) en de Sint-Annastraat. Ook het huis "De Pekton", voormalig woonhuis van de grootouders van Ludwig van Beethoven moest worden afgebroken in 1952-1953. Het werd heropgericht in de Van Beethovenstraat nummer 1. Een herdenkingsplaat in de muur van de brouwerij wijst echter op zijn oorspronkelijke ligging.

Brouwerij. Gelegen tussen de Dijle en de Van Beethovenstraat, verbouwd circa 1922; opgetrokken uit rode baksteen, op natuurstenen sokkel en met betonskelet voor de binnenconstructie. Nagenoeg blinde gevelwand in de Van Beethovenstraat geritmeerd door vlakke pilasters met eenvoudige kapitelen die korfbogen met sluitsteen schragen; rechts erboven bogenfries; bekronende geprofileerde lijst; boven deze lijst: één bouwlaag onder plat dak, gemarkeerd door licht getoogde muuropeningen. De gevelwand wordt centraal onderbroken door afgeknotte halsgevel van twee traveeën en vier bouwlagen. Traveeën gemarkeerd door gekoppelde rechthoekige muuropeningen op arduinen lekdrempels in spaarnis uitlopend op korfboog; linksboven: laadluik met hijsinstallatie. Tweeledige geveltop afgescheiden door geprofileerde kroonlijst; onderste register begrensd door vlakke pilasters en met natuurstenen aflijning; rechthoekige muuropeningen en centraal korfboogluik onder natuurstenen druiplijst met sluitsteen en bekronend oculus; sierankers. Topstuk met flankerende gedrukte voluten. Overigens sobere zij- en achtergevels, sporadisch geritmeerd door pilasters; ronde fabrieksschouw. Interieur IJzeren dakconstructie met vakwerkliggers met klinknagelverbinding.

Moderne waterfilterinstallatie in het verlengde van de brouwerij (hoek Van Beethovenstraat-Haverwerf), opgetrokken in de jaren zestig, met in de gevel Mariabeeldje, naar verluidt afkomstig uit de voormalige Sint-Annakapel.

Laboratorium. Gelegen op de hoek Adegemstraat-Zwaanstraat, uit de jaren dertig naar ontwerp van architect J. Lauwers. Onderkelderde constructie aanleunend bij de nieuwe zakelijkheid, opgetrokken uit gele baksteen op arduinen plint; vier bouwlagen onder plat dak met sterk inspringende bovenste bouwlaag. Halfronde uitbouw met opschrift "Lamot"; rechthoekige muuropeningen.

Bottelarij en aftrekkerij. Gelegen tussen Adegemstraat en Van Beethovenstraat, opgetrokken in de jaren vijftig. Sobere gebouwen eveneens van gele baksteen met hier en daar kleine rechthoekige muuropeningen. Aan de Adegemstraat: bakstenen muur met uitstalramen voor publiciteitsdoeleinden.

In het verlengde hiervan: recentere opslagruimten.


Bron     : Eeman M., Kennes H. & Mondelaers L. 1984: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Stad Mechelen, Binnenstad, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 9N, Brussel - Gent.
Auteurs :  Eeman, Michèle, Kennes, Hilde, Mondelaers, Lydie
Datum  : 1984

Aanvullende informatie

De eigenlijke brouwerij, gelegen tussen de Dijle en de Van Beethovenstraat met een ronde fabrieksschouw, is bewaard en is omgevormd tot het Erfgoed- en Congrescentrum Lamot.

De waterfilterinstallatie in het verlengde van de brouwerij (hoek Van Beethovenstraat-Haverwerf), is gesloopt voor de aanleg van het pleintje.

Het laboratorium, gelegen op de hoek Adegemstraat-Zwaanstraat, is bewaard en werd omgevormd tot appartementen.

De bottelarij en aftrekkerij, gelegen tussen Adegemstraat en Van Beethovenstraat, is afgebroken voor de bouw van een hotel.

De recentere opslagruimten in het verlengde hiervan, zijn gesloopt voor een appartementencomplex met supermarkt.

  • Informatie verkregen van Maarten Van den Mooter, Stad Mechelen, april 2018.
Datum: 26-04-2018

Relaties

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2020: Brouwerij Lamot [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/74624 (Geraadpleegd op 09-07-2020)