Huis De Poel

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Alternatieve naam Huis Rijcken
Provincie Limburg
Gemeente Hamont-Achel
Deelgemeente Hamont
Straat Stad
Locatie Stad 37, Hamont-Achel (Limburg)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Hamont-Achel (adrescontroles: 12-04-2007 - 12-04-2007).
  • Inventarisatie Hamont-Achel (geografische inventarisatie: 01-01-2005 - 31-12-2005).
Links

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Huis De Poel

Deze vaststelling is geldig sinds 01-02-2018.

is beschermd als monument Huis Rijcken met dienstgebouw

Deze bescherming is geldig sinds 13-02-1997.

is deel van de bescherming als stads- of dorpsgezicht, intrinsiek Huizen Rijcken en Cuppens met tuinen

Deze bescherming is geldig sinds 13-02-1997.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Huis De Poel naar de ertegenover gelegen waterpoel, confer de tot nu toe gebruikte toenaam van de bewoners zogenaamd van de Poel. Rijcken, naam sedert 1786 naar de eigenaars, de teutenfamilie Rijcken.

Oudst bestaande woonhuis van Hamont, opgetrokken in 1655, één jaar na de verwoesting van de stad door de Lorreinen, confer inscriptie met jaartal op kalkstenen latei boven deur, met centraal dubbel familiewapen.

Aangeduid op de Ferrariskaart (1771-77) en in de Atlas van de Buurtwegen (1845), in laatstgenoemde bron als een L-vormig huis met twee dienstgebouwen ten noorden. In 1881, aanpassing en bepleistering van de gevel, laatstgenoemde in 1972 verwijderd, met uitzondering van omlijstingen, puilijst, fries en hoekbanden.

Burgerhuis met dubbelhuisopstand van vijf (gelijkvloers) en drie traveeën (tweede bouwlaaag) en twee bouwlagen onder zadeldak (nok parallel aan Stad, Vlaamse pannen) tussen gecementeerde aandaken en met één centrale dakkapel met vleugelstukken onder wolfsdakje met bolbekroning, in kern van 1655, doch met gevelordonnantie van 1881.

Verankerde baksteenbouw op gecementeerde en beschilderde geprofileerde plint met twee betraliede rechthoekige keldergaten; vernieuwd houtwerk, doch behouden geprofileerde kroonlijst op consoles bestaande uit een voluut met bladwerk. Rechthoekige vensters op vernieuwde hardstenen lekdrempels in geprofileerde omlijstingen met sluitsteen bestaande uit diamantkop, rolwerk met parellijst en schelp. Verdiepte deur in een gelijkaardige omlijsting op neuten; houtwerk met diamantkopversiering, bewaarde bel, bovenlicht met geometrisch glas in lood uit de eerste helft van de 20ste eeuw en hardstenen trap met geprofileerde trede.

Eenvoudige achtergevel met latere aanbouwsels, onder meer van zijpuntgevels met vlechtingen en oostaandak met schouderstukken voorziene, verankerde bakstenen dwarsschuur, Past. Lemmensstraat nummer 1, onder zadeldak (nok parallel aan Stad, platen), uit de tweede helft van de 19de eeuw, met vernieuwd houtwerk, aan laatstgenoemde straat getoogde, eertijds beluikte benedenvensters op nieuwe hardstenen lekdrempels, gedichte rechthoekige bovenvensters en centrale getoogde deur. Achtergevel van dwarsschuur met een gedichte rondboogpoort van een dubbele rollaag en een platte laag en een rechthoekige poort.

Ruime tuin achteraan.

Interieur: deels bewaarde 17de-eeuwse structuur; twee kelders onder tongewelf; centrale gang met marmerimitatieschildering en 19de-eeuwse slingertrap met trappaal versierd met bekronende eikel; 18de-eeuwse plafonds, schouwmantel van 1655, confer inscriptie: ANNO 1655, met decoratief en figuratief beeldhouwwerk.

  • Afdeling Ruimtelijke Ordening, Huisvesting en Monumentenzorg Limburg, Cel Monumenten en Landschappen, dossier nr. 2029.
  • De stad Hamont-Achel. Voorstel tot bescherming van de historische stadskernen van Limburg: "De Loonse steden", onuitgegeven dossier samengesteld door de geschied- en heemkundige kring "De Goede Stede Hamont", Hamont-Achel, 1994, z.pag., inventaris nr. 4, afbn.
  • CREEMERS G. & VAN DE SIJPE L. , De verdwenen burcht van Hamont. Een bijdrage tot de middeleeuwse geschiedenis van de stad Hamont, (Uitgaven van De Geschied- en Heemkundige Kring "De Goede stede Hamont", 2de r., 2), Hamont-Achel, 1995, p. 10, fign. 4-5 op p. 9.
  • DEGEEST M., Ontmoeting met Hamont-Achel, ons stadje vandaag, Hamont-Achel, 2001, p. 158, afb. op p. 159.
  • MORIS J., Bijdrage tot de geschiedenis van Hamont, Hamont, 1976, p. 51-52.
  • VISSERS P., Langs Vlaamse wegen - Hamont-Achel, Brussel-Hamont-Achel-Antwerpen, 1992, p. 11.

Bron: Pauwels D. 2005: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Limburg, Arrondissement Maaseik, Kanton Neerpelt, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 19N2, Brussel - Turnhout.

Auteurs: Pauwels, Dirk

Datum tekst: 2005

Relaties

maakt deel uit van Stad

Stad (Hamont-Achel)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.