Windmolen Landergemmolen

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Alternatieve naam Vanoottegemsmolen
Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Anzegem
Deelgemeente Anzegem
Straat Landergemstraat
Locatie Landergemstraat zonder nummer, Anzegem (West-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Adrescontrole Anzegem (adrescontroles: 01-11-2007 - 30-11-2007).
  • Inventarisatie Anzegem (geografische inventarisatie: 01-06-2004 - 31-12-2006).
Links

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Houten windmolen Landergemmolen of Vanoottegemsmolen

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is beschermd als monument Windmolen Landergemmolen

Deze bescherming is geldig sinds 04-04-1944.

Beschrijving

Houten windmolen zogenaamd "Landergemmolen" of "Vanoottegemsmolen", beschermd als monument bij B.S.G. van 4/04/1944. Reeds voor 1418 vermelding van een staakmolen (graanmolen) op de huidige molenwal. Molen gelegen op het foncier van de heerlijkheid Landergem, gehouden van het grafelijk leenhof De Stenen Man te Oudenaarde. In de tweede helft van de 16de eeuw, tijdens de godsdienstoorlogen, wordt de molen vernield. Heroprichting in het begin van de 17de eeuw. In 1780 of 1781 wordt de molen, die dan in eigendom is van de familie Van Outryve, grotendeels vernieuwd en bekomt hij zijn huidig uitzicht. Andere bronnen vermelden Jonkheer François-Thomas Le Sage d'Hauteroche, heer van Landerghem en graaf van Hulste als toenmalige eigenaar. In 1843 verkoop van de molen met bijbehorende hofstede aan de familie Tack, die in 1870 herstellingswerken laat uitvoeren. Van 1930 tot 1942 wordt er gemaald door de gebroeders Van Ooteghem, vandaar ook de benaming Vanoottegemsmolen. Hierna volgt een periode van verval met de instorting van de kap in 1963 tot gevolg. In 1971-1972, grondige restauratie en in 1990 wordt hij opnieuw maalvaardig gemaakt.

Oudst gekende afbeelding op de zogenaamd "Carte Frickx" (1744), als "Moulin de Landreghem" voorgesteld op de Ferrariskaart (1770-1778).

Standaardmolen op vier bakstenen teerlingen, gelegen op een berg. Onderste kruisplaat bestaande uit twee I-ijzers naast elkaar. Verticale beschieting op voor- en zijkant, leien aan de windveeg en op de gebroken kap. Vlucht van circa 23 m.

Binnenwerk: maal- en steenzolder. De standaard is op de maalzolder gedateerd "1781" tevens inscripties boven de kruisplaten "P.I.W.B./ M.M.K.R./ TOT/ W.A.R.G.M (volgens L. Devliegher is de M vermoedelijk later toegevoegd)/ 1781".

Ten westen van de molen hoeve met aangepast woonhuis en ten noordoosten vermoedelijk voormalige molenaarswoning.

  • CORNILLY J., Monumentaal West-Vlaanderen. Beschermde monumenten en landschappen in de provincie West-Vlaanderen. Deel I: Arrondissementen Ieper, Kortrijk, Roelselare, Tielt, Brugge, 2001, pagina 28.
  • DE CRAECKE F., Na 48 jaar stilstand draait de Landegemmolen terug te Anzegem, in Mededelingenblad van de Werkgroep West-Vlaamse molens, 6, 1990, pagina's 75-78.
  • DENEWET L., Geschiedkundig overzicht van de Landegemmolen te Anzegem, in Mededelingenblad van de Werkgroep West-Vlaamse molens, 6, 1990, pagina 11.
  • DEVLIEGHER L., De molens in West-Vlaanderen, in Kunstpatrimonium van West-Vlaanderen, deel 9, Tielt-Weesp, 1984, pagina's 38-39 en 108-109.
  • DEVYT C.,Westvlaamse windmolens. Inventaris volgens de toestand op 1 januari 1965, Brugge, 1966, pagina 61.
  • SANTENS F., SPELEERS F., DUCATTEEUW E., Historische wandeling door Anzegem, in De Gaverstreke, 31, 2003, pagina's 121-123.
  • SPELEERS F., DUCATTEEUW E., GOEMINNE L., Zoektocht door Anzegem in 1782 en 2003, in De Gaverstreke, 31, 2003, pagina 138.

Bron: De Gunsch A. & De Leeuw S. met medewerking van Callens T. 2006: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Anzegem, Deelgemeenten Anzegem, Gijzelbrechtegem, Ingooigem, Kaster, Tiegem en Vichte, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL27, (onuitgegeven werkdocumenten).

Auteurs: De Gunsch, Ann & De Leeuw, Sofie

Datum tekst: 2006

Relaties

maakt deel uit van Landergemstraat

Landergemstraat (Anzegem)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.