erfgoedobject

Molen van Veltem

bouwkundig element
ID
83626
URI
https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/83626

Juridische gevolgen

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Windmolen
    Deze vaststelling is geldig sinds

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Molen van Veltem
    Deze vaststelling wordt geldig vanaf

Beschrijving

De Molen van Veltem, gebouwd in 1866, is een korenmolen, van het type bovenkruier, stenen bergmolen (beltmolen).

Oorspronkelijk had Veltem een houten standaardmolen. Rond 1600 stond deze langs de Romeinse heirbaan, de huidige Kroonstraat. Deze molen waaide in oktober 1863 om. Molenaar Jan-Frans Vanderhulst, burgemeester van Veltem, bouwde in 1866 een nieuwe stenen molen. De molen werd niet beschadigd tijdens de Eerste Wereldoorlog, wat eerder uitzonderlijk is in de regio. Engelse militairen probeerden bij het begin van de Tweede Wereldoorlog in mei 1940 de molen op te blazen, waarbij deze kap en wieken verloor. Op een foto van circa 1950 is enkel een romp zonder kap te zien. Tot na de Tweede Wereldoorlog bleef de molen met elektrische aandrijving in bedrijf. Sinds de jaren 1950 is de molen ingericht als woning met een bungalow ernaast. Hierbij werd een nieuwe kap geplaatst en het draaiend werk (maalinrichting) verwijderd.

In 2015-2018 vonden grondige renovatiewerken plaats naar ontwerp van architect Stefan Soenens (Tienen): de molen en de aanpalende bungalow werden heringericht tot een moderne hedendaagse woning.

De molen is een conische bakstenen molenromp op een deels beplante, deels met keermuren afgezette belt, met een volledig vernieuwde kap zonder wiekenkruis en kruiwerk. De buitenzijde van de romp met baksteenfries is met een kaleisysteem van hydraulische kalk afgewerkt. De rondboogvormige deuren en vensters zijn op één verticale lijn geplaatst, de korfboogvormige invaart (doorgang) op de begane grond bleef behouden en kreeg achter de houten inkompoort een beglaasd portaal dat  toegang geeft tot de nieuwe vertrekken op de begane grond. De molen is ontdaan van de houten vloeren, aan de binnenzijde volledig op de blote baksteen teruggebracht en bezet met een saneerpleister (hydroment). Om meer licht in de binnenruimtes te krijgen zijn de vloeren in het midden opengewerkt en voorzien van een glasstraat, waardoor een zicht ontstaat van de begane grond tot in de nok. De verdiepingen zijn verbonden via zwevende trappen, ingewerkt in de muur. De belt is verstevigd met natuurstenen keermuren en uitgebreid tot een terras met balustrade. De vroegere, aan de molen palende bungalow werd verbouwd tot een woning met zadeldak, uitgebreid  met een tevens aan de molenromp palende glazen afgeronde uitbouw onder plat dak.

  • GENICOT L.F., VAN AERSCHOT S., DE CROMBRUGGHE A., SANSEN H. & VANHOVE J. 1971: Inventaris van het cultuurbezit in Vlaanderen, Architectuur, Provincie Brabant, Arrondissement Leuven, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 1, Luik.

Auteurs :  De Sadeleer, Sibylle
Datum  :


Relaties


Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2021: Molen van Veltem [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/83626 (Geraadpleegd op )