Parochiekerk Sint-Laurentius

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie West-Vlaanderen
Gemeente Veurne
Deelgemeente Steenkerke
Straat Steenkerkestraat
Locatie Steenkerkestraat zonder nummer, Veurne (West-Vlaanderen)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Veurne (actualisaties: 18-06-2008 - 04-07-2008).
  • Adrescontrole Veurne (adrescontroles: 06-11-2007 - 06-11-2007).
  • Inventarisatie Veurne (geografische inventarisatie: 01-01-1982 - 28-05-1982).
Links

Juridische gevolgen

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Parochiekerk Sint-Laurentius

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is beschermd als monument Parochiekerk Sint-Laurentius

Deze bescherming is geldig sinds 20-02-1939.

Beschrijving

Zonder nummer : Parochiekerk Sint-Laurentius
Landelijk kerkje gelegen ten noorden van de Steengracht, midden een omhaagd kerkhof, omgeven met linden; bakstenen toegangspad geflankeerd door Heilig Hartbeeld.
Laatgotisch bedehuis (XVI) met deels romaanse toren (XII); voornamelijk XV-XVI-verbouwingen; 1583 : verwoesting van bedehuis door geuzen, op de toren na; wederopbouw tot 1612, waarna nieuwe plunderingen, herhaald tijdens de Franse Revolutie; voorportaal van 1646; herstel van toren in 1798; voorts in 1841, 1883, 1885, 1925 en 1951; tenslotte algemene restauratie (versterking van toren door middel van beton, binnenrestauratie, opening van gedicht venster in N-koor, herbouw van voorportaal, bouw van sacristie) van 1952 tot 1972, naar ontwerp van architect B. Hendryckx (De Panne).
Oorspronkelijk transeptloos kerkje, te oordelen naar de plaatsing van de vensters in N- en Z-torenwand, waarvan het schip zich uitstrekte ten westen van de middentoren, terwijl het vlak overzolderd romaans koor lager was dan het schip. Hierdoor, enige gelijkenis met kerk van Izenberge.
De plattegrond ontvouwt thans een driebeukig schip van drie traveeën onder gelijklopende zadeldaken, een ingebouwde W-toren voorafgegaan door portaal, een hoofdkoor met driezijdige sluiting en ZO aanleunende sacristie. Verankerde gele baksteenbouw op sokkel; leien bedakingen.
Vierkante toren van kalksteen voor het romaans gedeelte, en gele baksteen voor het verankerd bovengedeelte; lage, ingesnoerde spitsbekroning. Links flankerende hoeksteunbeer met versnijdingen. W-gevel : sporen van aanzet van zadeldak (voormalig schip) boven dichtgemetseld rondboogvenster. Sporen van soortgelijk venster met deel- en muurzuiltjes in N- en Z-gevel; waterlijst en afzaat; gerestaureerde teerlingkapiteeltjes; bovengeleding gemarkeerd door omlopende waterlijst; gekoppelde spitsbogige galmgaten in spitsboogomlijsting met oculus, verdiept in korfboognis op afzaat.
Tegen W-gevel aanleunend voorportaal onder zadeldak; W-trapgevel met houten vleugeldeur onder houten latei, opgenomen in een geprofileerde rondboog; erboven, geprofileerd spitsboogvenster op afzaat.
Toren geflankeerd door tuitgevels met aandak, schouderstukken en topstuk, gestut door middel van hoeksteunbeer met versnijdingen. Geprofileerd spitsbogig tweelicht op doorlopende afzaat in N-tuitgevel. Sporen van dichtgemetselde spitsboog in Z-tuitgevel.
N-en Z-gevels geritmeerd door middel van geprofileerde spitsboogvensters op afzaat en steunberen met versnijdingen. Z-gevel afgelijnd met overhoekse muizentand. Gedicht middenvenster, tengevolge houten crucifix onder luifel. N- en Z-beuk eindigend op O-tuitgevel; laatst genoemde voorzien van geprofileerd spitsbogig drielicht op afzaat bij N-beuk.
Driezijdige koorsluiting geritmeerd door middel van steunberen met versnijdingen en geprofileerde spitsboogvensters, onder meer tweelicht, op doorlopende afzaat; aflijnende tandlijst.
Toren met vlakke zoldering; rechthoekige torenvoet (4,10 x 3,80 m) tengevolge latere verstevigingen van de kruisingspijlers; driebeukig schip onder houten tongewelven met dwarsbalken; twee traveeën tellende middenbeuk met rondbogige scheibogen in eerste, en spitsbogige in tweede travee.

Mobilair : “Marteling van Helige Laurentius”, Vlaamse School, XVII; “Opdracht van Maria in de tempel”, idem; “Kroning van Maria”, XVII, in Z-zijbeuk; “Aanbidding van de herders”, XVII en “Geboorte van Jezus met de Heilige Nikolaas van Myra en Heilig abt”, XVIII, in N-zijbeuk. XIV-, XVI-, XVII- en XVIII-grafmonumenten in kerk verspreid. XVIII-orgel in Z-zijbeuk.

  • [DE SMIDT F.], De Romaansche Kerkelijke Bouwkunst in West-Vlaanderen, Gent 1940, pagina's 253-256.
  • DEVLIEGHER L., De kerkelijke romaanse bouwkunst in Frans-Vlaanderen, (Bulletin van de Koninklijke Commissie voor Monumenten en Landschappen, IX, 1958, pagina 63).
  • ID., De opkomst van de kerkelijke gotische bouwkunst in West-Vlaanderen gedurende de XIIIde eeuw, I (Bulletin van de Koninklijke Commissie voor Monumenten en Landschappen, V, 1954, pagina 232).

Bron: Delepiere A.-M. & Lion M. met medewerking van Huys M. 1982: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie West-Vlaanderen, Arrondissement Veurne, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 8N, Brussel - Gent.

Auteurs: Delepiere, Anne Marie & Lion, Mimi

Aanvullende informatie

In en rond de Sint-Laurentiuskerk bevinden zich verschillende relicten die herinneren aan de Eerste Wereldoorlog.

In de kerk: rechthoekige witmarmeren gedenkplaat voor de militaire doden van Steenkerke. Op het kerkhof: twee privé-graven voor Belgische soldaten, een voor Camiel Dekeyser en een voor Séraphin Debandt.

  • DECOODT H. & BOGAERT N. 2002-2005: Inventarisatie van het Wereldoorlogerfgoed in de Westhoek, project in opdracht van de provincie West-Vlaanderen, "Oorlog en Vrede in de Westhoek", en Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap, Afdeling Monumenten en Landschappen.

Marchand, Sofie (20-04-2017 )

Relaties

Geen afbeelding beschikbaar

maakt deel uit van Steenkerke

Steenkerke (Veurne)

omvat Orgel kerk Sint-Laurentius

Steenkerke (Veurne)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.