Begijnhofkerk

inventaris bouwkundig erfgoed \ bouwkundig relict

Locatie

Provincie Vlaams-Brabant
Gemeente Tienen
Deelgemeente Tienen
Straat Berg van Leningstraat
Locatie Berg van Leningstraat zonder nummer, Tienen (Vlaams-Brabant)
Status Bewaard

Administratieve gegevens

Gebeurtenissen
  • Actualisatie Tienen (actualisaties: 25-04-2006 - 25-04-2006).
  • Adrescontrole Tienen (adrescontroles: 27-06-2007 - 27-06-2007).
  • Inventarisatie Tienen (geografische inventarisatie: 01-01-1969 - 31-12-1969).
  • Project beschermingsdatabank 2013-2016 (beschermingen: 01-01-2013 - 30-06-2016).
Links

Juridische gevolgen

is beschermd als monument Begijnhofkerk

Deze bescherming is geldig sinds 20-07-1946.

is vastgesteld als bouwkundig erfgoed Begijnhofkerk

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

is deel van de vaststelling als bouwkundig erfgoed Begijnhof, Tienen

Deze vaststelling is geldig sinds 14-09-2009.

Beknopte karakterisering

Beschrijving

Voormalig begijnhofkerk die vanaf 1843 eigendom werd van de paters Predikheren. In 1976 brandde de kerk af en wordt sindsdien geconsolideerd als ruïne.

Historiek

Het begijnhof van Tienen werd vermoedelijk gesticht in het begin van de 13de eeuw. Het werd gevestigd ten zuiden van de Borggracht, 'extra muros', op de plaats van een vroegere joodse nederzetting. De kerk werd opgericht rond 1250 opgericht als parochiekerk in vroeggotische stijl. Door verschillende schenkingen konden de begijnen hun domein vergroten en de gemeenschap groeide snel aan. Er waren ooit meer dan 300 begijnen, maar in 1622 bedroeg hun aantal nog geen zesde daarvan. In 1754 omvatte het ommuurde begijnhof 57 huizen, de kerk, het gemeenschappelijke 'convent', de infirmerie en het 'contoir'. In 1797 werden de eigendommen van de begijnen onder sekwester geplaatst en overgedragen aan het 'Hospice' (bestuur van de gasthuizen) van de stad. Het begijnenleven was toen al lang over zijn hoogtepunt heen en hun aantal verminderde zienderogen. De laatste begijn overleed in 1866.

De kerk was al in 1843 samen met het convent en de infirmerie verkocht aan Gentse paters dominicanen. Op het einde van de 19de eeuw wordt de kerk grondig gerestaureerd en een nieuwe kapel toegevoegd onder leiding van architect de Bethune. Gedurende de Eerste en Tweede Wereldoorlog lijdt de voormalige begijnhofkerk weinig schade. Op 22 september 1976 wordt de kerk echter verwoest door een brand. Het klooster van de paters Predikheren wordt kort daarna opgeheven. Er wordt beslist om de kerk niet meer terug herop te bouwen maar als ruïne te consolideren.

Beschrijving

De kerk is een voorbeeld van vroeggotiek uit de 13de eeuw. Ze heeft een basilicale opbouw en is hoofdzakelijk opgetrokken in kwartsiet van Overlaar. Ze werd opgebouwd in twee campagnes: beuken en transept uit de tweede helft van de 13de eeuw, koor en kapellen uit de eerste helft van de 14de eeuw. De drie beuken bestaan uit zes traveeën die uitlopen op een niet-uitstekend pseudo-transept en een koor, geflankeerd door rechthoekige kapellen en uitlopend op een zevenzijdige apsis.

  • Archief Onroerend Erfgoed Vlaams-Brabant, DB000268, Predikherenkerk en Predikherenklooster, bouwhistorische studie, doos 58.92.
  • GENICOT L.F., VAN AERSCHOT S., DE CROMBRUGGHE A., SANSEN H. & VANHOVE J. 1971: Inventaris van het cultuurbezit in Vlaanderen, Architectuur, Provincie Brabant, Arrondissement Leuven, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 1, Luik.

Bron: -

Auteurs: Foubert, Annemie

Datum tekst: 2013

Alle teksten

Relaties

maakt deel uit van Begijnhof

Berg van Leningstraat 10, Bostsestraat 60, Groot Begijnhof 2-42, 1-59, Potterijstraat 2 (Tienen)

maakt deel uit van Tuin van het begijnhofconvent

Berg van Leningstraat 10 (Tienen)

Logo Onroerend Erfgoed

Deze site is een realisatie van Onroerend Erfgoed, een agentschap van de Vlaamse Overheid dat onroerend erfgoed in Vlaanderen inventariseert, onderzoekt, beschermt, beheert en de ontsluiting ervan stimuleert.