erfgoedobject

Kapel Onze-Lieve-Vrouw-van-Oudeberg

bouwkundig element
ID: 8482   URI: https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/8482

Juridische gevolgen

Beschrijving

Neobarokke kapel, gelegen op het hoogste punt van de Oudeberg. De kapel uit de eerste helft van de 17de eeuw werd vervangen in 1724-1733 onder abt Roelandt. Privé-bezit in de Franse tijd; in 1839 geschonken aan de paters jozefieten, in 1905 heropgericht volgens vroeger patroon naar ontwerp van architect A. Vandamme.

De plattegrond ontvouwt: een ongelijkzijdige zevenhoek met overkoepeld centraal volume, geflankeerd door een omgang met drie oostelijke zijkapellen, met respectievelijk vijf-, drie- en vijfzijdige sluiting, en een westportaal van twee traveeën.

Baksteenbouw met plint en hoekstenen van natuursteen. Portaal onder zadeldak (leien), een koepel (leien) op trommel met oculi en bekronende lantaarn.

Westelijke halsgevel met driehoekig fronton, gemarkeerd door natuurstenen hoekpilasters onder een zwaar gekornist hoofdgestel met siervazen op de uiteinden. Rondboogdeur in een eenvoudige omlijsting van natuursteen op neuten, met hoekblokken; erboven in de top, rondboognisje in geprofileerde omlijsting met nauwelijks gemarkeerde neuten, imposten en sluitsteen. Links en rechts, cartouche met opschrift: ANNO / 1906.

Noord- en zuidgevel van portiek geritmeerd door vlakke pilasters in zandsteen. Segmentboogvensters in omlijsting van hardsteen met oren, trapezoïdale sleutel en bekronend druiplijstje.

Interieur: centrale tweeledige opstand, rondboogarcaden op zware, overhoekse pijlers, oculi als bovenlicht; koepel op platte ribben. Portaal, omgang en zijkapellen overkluisd met kruisribgewelven.

Mobilair: Mariabeeldje van eikenhout uit de eerste helft van de 17de eeuw.

Achter de kapel bevindt zich een kolom van de in 1862 afgebroken Lessense poort en een oriëntatietafel van 1928. Verder bevindt zich op de Oudeberg een witmarmeren beeld van Onze-Lieve-Vrouw der Smarten door Aloïs de Beule (Gent), een beeld van Grupello vervangend (?); een Heilig Hartbeeld, opgericht in 1921, als dank voor de redding van de stad in de Eerste Wereldoorlog; een ijzeren kruis van 1922 door J. Vits (Melle) een houten kruis van 1822 vervangend dat op zijn beurt een bronzen kruis, neergehaald tijdens de Franse omwenteling verving; een 'beeweg' met zeven kapelletjes van Onze-Lieve-Vrouw der Smarten, opgericht met het klooster in 1941.

  • Brochure ter gelegenheid van de 900ste verjaring van de stadskeure, Geraardsbergen, 1968, p. 18.
  • LAKIJN P.R.R., O.-L.-Vrouw van den Oudenberg, 1934.
  • MERCKAERT G., Geraardsbergen. Zijn oorsprong en geschiedenis in de middeleeuwen, Brussel, 1944.
  • VAN KERCKHOVEN P.M.J., Het heiligdom van O.-L.-Vrouw op den Oudenberg te Geraardsbergen, 1964.

Bron     : D'Huyvetter C., de Longie B. & Eeman M. met medewerking van Linters A. 1978: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Oost-Vlaanderen, Arrondissement Aalst, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 5N1 (A-G), Brussel - Gent.
Auteurs : d'Huyvetter, Clio, de Longie, Bea, Eeman, Michèle
Datum  : 1978


Relaties

  • Is deel van
    Oudeberg
    Oudeberg (Geraardsbergen)

  • Is deel van
    Oudenberg
    Driepikkel, Edingseweg, Klein-Frankrijkstraat, Kloefstraat, Muur, Onkerzelestraat, Oude Steenweg,...

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2019: Kapel Onze-Lieve-Vrouw-van-Oudeberg [online] https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/8482 (Geraadpleegd op 20-05-2019)