erfgoedobject

Kasteeldomein Drie Koningen

bouwkundig / landschappelijk element
ID
88997
URI
https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/88997

Juridische gevolgen

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Kasteeldomein Drie Koningen
    Deze vaststelling is geldig sinds

  • omvat de aanduiding als beschermd monument Kasteel Drie Koningen
    Deze bescherming is geldig sinds

  • is aangeduid als vastgesteld bouwkundig erfgoed Kasteel Drie Koningen
    Deze vaststelling was geldig van tot

Beschrijving

Kasteel zogenaamd Drie Koningen, ingeplant in een ruim omliggend park.

Historiek

1802: Het kasteel "Drie Koningen" wordt gebouwd door baron de Serret van Outryve in een gebied dat oorspronkelijk volledig toebehoorde aan de paters karmelieten. Het kasteel werd gebouwd op de meest verheven heuvel zogenaamd "de Hooge Maere" van het domein, naar verluidt deels met bouwmaterialen afkomstig van de verwoeste Sint-Donaaskerk te Brugge. Op een marmeren plaat staat het opschrift "LA PREMIERE PIERRE DE CETTE MAISON POSEE LE JOUR OU LA PAIX FUT SIGNEE A AMIENS AN X OU 1802".

1815: Op een plan van circa 1815 weergegeven als een residentieel landgoed, ingeplant op de rand van het voormalige Bulskampveld, met ovalen panoramaperk en moestuin ten westen, meerledige parkvijver met eiland ten zuiden (gedeeltelijk bewaard buiten bestaand parkdomein), omgevend parkbos met open gazonpartijen onder sterk gemodelleerd reliëf, met talrijke slingerende paden en meerdere parkconstructies.

1884: Bouwen van een neogotische kapel naar ontwerp van hun familielid Jean-Baptiste de Béthune.

Late 19de-eeuw - vroeg 20ste eeuw: Parkbegrenzing en inwendige structuur in late 19de eeuw en vroege 20ste eeuw meermaals gewijzigd onder meer door heraanleg Wellingstraat en zandwinning (zie recentere vijverpartij ten oosten), naar verluidt op basis van plannen van de bekende Brusselse tuinarchitect Louis Fuchs (1818-1904).

1942: Aanleg van de vijver bij het kasteel.

Beschrijving

Imposant kasteel in neoclassicistische stijl. Symmetrisch opgebouwd grondplan bestaande uit een hoofdvleugel die aan de straatzijde halfrond en aan de andere zijde vlak is afgewerkt. Het centraal gedeelte van drie traveeën en drie bouwlagen + kelderverdieping onder koepeldak uitgewerkt met een belvedère. Het hoofdvolume wordt geflankeerd door twee zijvleugels van één travee en twee bouwlagen + kelderverdieping die aan de voorkant uitspringen. Die zijn door middel van een galerij voor de ingang met elkaar verbonden. Bepleisterde en witbeschilderde lijstgevels. Het centraal gedeelte wordt horizontaal belijnd door imitatiebanden. Op de begane grond opengewerkt met een rondboogingang geflankeerd door rondboogvensters. Ervoor staat een galerij rustend op vier zuilen met kapitelen van de ionische orde. De bovenbouw wordt verticaal geritmeerd door pilasters met zuilen van de ionische orde. Opengewerkt met rechthoekige muuropeningen in geprofileerde omlijsting, lekdrempels op gegroefde consoles en uitgewerkte sluitsteen. Bovenaan wordt de gevel afgelijnd door een opengewerkte natuurstenen balustrade met bekronende siervazen. De zijvleugels zijn verticaal belijnd door geblokte muurkettingen, opengewerkt met rechthoekige muuropeningen in geprofileerde omlijsting, lekdrempels op gegroefde consoles en uitgewerkte sluitsteen. Bekronende driehoekige frontonbekroning opgewerkt met een ovale oculus met geprofileerde omlijsting en voorzien van guirlande.

Interieur. Centrale inkom. Bordestrap met uitgewerkte trappaal in Lodewijk XVI-stijl. Witmarmeren vloer afgezoomd met Rouge Royal. Tegen de wanden eenvoudig lijstwerk. Hierbij aansluitend een enfilade van salons. Onder meer zogenaamd "Vlaamse kamer" met typische aankleding. Het groot rond salon is sterk symmetrisch opgebouwd. Marmeren schouw met messing inlegwerk. Plankenvloer gelegd in stermotief. De wanden zijn voorzien van lijstwerk in Lodewijk XVI-stijl. Volledig onderkelderd. Kelder voorzien van de dienstvertrekken met onder meer een keuken voorzien van komfoortjes en een broodoven.

Grafmonument. Oorspronkelijk stond op het domein een kapel, volgens het kadaster gebouwd in 1884. Enkel de koorgevel is sinds de afbraak in 1970 bewaard en dient nu als grafmonument van Hubert van Outryve d'Ydewalle.

Gebouw gebruikt voor kaatsspelen. Gebouwd in 1802. Deels verwoest door een orkaan in 1940. Bakstenen constructie bestaande uit een arcade van rondbogen.

Park. Parkaanleg met kenmerken van vroeg 19de-eeuwse landschappelijke vormgeving met gewijzigde vijverpartij, solitaire parkbomen (onder meer tulpenboom, moerascipres, ceder, mammoetboom, bruine beuk,...) en omvangrijk parkbos (onder meer tamme kastanje, esdoorn, haagbeuk, den, lork, douglasspar,...) heestermassieven (hulst, rododendron, hortensia, …), vervaagde rondgaande padenstructuur en gedeeltelijk resterende afsluitende haag. Aansluitende loof- en gemengde bosbestanden met resterend dambordpatroon van ontginningsdreven, hoofdzakelijk met beuk en bruine beuk.

Grootschalige parkaanleg vermoedelijk ontwikkeld circa 1815. Resterende parkbosbestanden met hoofdzakelijk beuk, esdoorn, tamme kastanje, haagbeuk, den, lork en douglasspar. Toegangen tot het parkdomein; zowel vanaf Drie Koningen, Heirweg als vanaf de Wellingstraat (zie bewaarde poorttoegang arduinen palen, elders met smeedijzeren hek). Detaillering met parkconstructies, waaronder gedeeltelijk bewaarde bakstenen arcade, vermoedelijk onderdeel van een kaatsspel of jeu de paume. Verspreid in het domein keermuren opgebouwd uit veldsteen. Mogelijk verdwenen zichtas op de Galgentoren of Lodi-toren op grondgebied Hertsberge (zie Lodistraat nummer 86, Oostkamp - Hertsberge), vermoedelijk opgericht als folly. Verharde tot halfverharde toegangswegen in kassei en asfalt, overige paden onverhard. Vervaagde moestuinruimte ten westen zie resterende moestuinmuur afgedekt met pannen.

  • ARCHIEF RUIMTELIJKE ORDENING WEST-VLAANDEREN -ONROEREND ERFGOED, Archief, nummer 470 en Levend Archief.
  • KADASTERARCHIEF WEST-VLAANDEREN, 207: Mutatieschetsen, Beernem, 1885/9, 1870/47.
  • RIJKSARCHIEF BRUGGE, Kaarten en Plannen Mestdagh, nummer 56A.
  • BRAET R., Schriften van Driekoningen. Een geschiedenis van Beernem, zijn kastelen en de kunstweekends, 2005.
  • CORNILLY J., Monumentaal West-Vlaanderen. Beschermde monumenten en landschappen in de provincie West-Vlaanderen. Deel III. Arrondissementen Brugge, Diksmuide, Oostende en Veurne, 2005, p.43.
  • RYSERHOVE A., Rond de oude Paterij, in Bos en Beverveld, jaarboek 1988, p.10.

Bron: GILTÉ S. met medewerking van BAERT S. 2007: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Beernem, Deelgemeenten Beernem, Oedelem en Sint-Joris, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL31, onuitgegeven werkdocumenten.
Auteurs: Gilté, Stefanie
Datum:
De tekst wordt ter beschikking gesteld door: Agentschap Onroerend Erfgoed (AOE)

Aanvullende informatie

Bijgebouwen, parkconstructies en -elementen

De conciërgewoning ten westen van het landhuis is een reconstructie uit 1942 van een woning die reeds op het Primitief kadasterplan van 1830 was opgetekend. De naastgelegen bijgebouwen bestaan uit een paardenstal uit 1870 en een koetshuis en wagenhuis, beiden met bouwjaar 1892. De hovenierswoning naast moestuin dateert eveneens uit 1892.

De parkconstructie, naar verluidt gebruikt voor kaatsspelen, was oorspronkelijk een afdak onder vierbogige arcade en is ondertussen volledig ontmanteld. In het park resteren wel nog een restant van een cirkelvormig bakstenen tuinpaviljoen, een natuurstenen zuil bekroond met een kruisbeeld, een natuurstenen schandpaal en een bakstenen kapel gedateerd 1931. Nabij het kasteel staan meerdere tuinvazen.

Auteurs: Himpe, Koen
Datum:
De tekst wordt ter beschikking gesteld door: Agentschap Onroerend Erfgoed (AOE)

Relaties

  • Is deel van
    Drie Koningen

  • Is deel van
    Kasteeldomeinen Drie Koningen en Lippensgoed-Bulskampveld, Vagevuurbossen, Sint-Pietersveld en Predikherenbossen

  • Omvat
    Bijgebouwen kasteelsite Drie Koningen

  • Omvat
    Conciërgewoning kasteelsite Drie Koningen

  • Omvat
    Hovenierswoning kasteelsite Drie Koningen

  • Is gerelateerd aan
    Conciërgewoning kasteel Drie Koningen


Je kan deze pagina citeren als: Inventaris Onroerend Erfgoed 2024: Kasteeldomein Drie Koningen [online], https://id.erfgoed.net/erfgoedobjecten/88997 (geraadpleegd op ).

Beheerder fiche: Agentschap Onroerend Erfgoed

Contact

Heb je een vraag of opmerking over deze fiche? Meld het ons via het contactformulier.