Inventaris

Grotestraat 12 (Nieuwerkerken)
Hoeve, naar verluidt gebouwd in 1898, met ordonnantie: woonhuis-stal, wat achteruitgelegen ten opzichte van de straat.

Grotestraat 205 (Nieuwerkerken)
Kasteel van Wijer, huidige toestand daterend van 1910. Van het omgrachte kasteel bleef alleen de donjon met traptoren uit de 16de eeuw over.

Hoogstraat 2 (Nieuwerkerken)
L-vormige hoeve, door middel van muurankers onder de dakrand gedateerd 1897.

Opcosenstraat 105 (Nieuwerkerken)
Ensemble van een vierkanthoeve met een kapel, gelegen te midden van plantages van laagstammige fruitbomen.

Albert I laan (Nieuwpoort)
Het sas werd herbouwd in 1818, toen de versterkingswerken rond Nieuwpoort gemoderniseerd werden in het kader van de uitbouw van de Wellingtonlinie. De werken werden uitgevoerd door een lokale aannemer, wellicht op basis van plannen opgemaakt door de Brugse ingenieur Jacob Dekaestecker. In 1876-1878 werd het sas nogmaals herbouwd, toen ook het volledige Ganzenpootcomplex heraangelegd werd. Aan het begin van de Eerste Wereldoorlog werd geprobeerd om via het Kattesas de IJzervlakte te laten overstromen. Van het Oude Veurnesas bleven de sluiswanden in blauwe hardsteen bewaard.

Brugsevaart 38 (Nieuwpoort)
Gelegen aan het kanaal Nieuwpoort-Plassendale ten noordoosten van de stad. Opgericht in 1899. Na faillissement in 1911, verkocht en door nieuwe eigenaars uitgebreid. Steenbakkerij gekenmerkt door grote bedrijvigheid tijdens de wederopbouw van de jaren 1920 (507 arbeiders in 1924). Verschillende buitenovens onder meer te Wulpen nabij hoeve zogenaamd "Allaertshuizen".

Langestraat 83-89 (Nieuwpoort)
Oorspronkelijk schepenhuis, later stadhuis tot voor 1914 (nummer 89); te samen met aanhorigheden van respectievelijk enkelhuis (nummer 87) en poortgebouw (nummer 85, 83), naar ontwerp van architect J. Viérin van 1924. Nummer 89 Bakstenen hoekgebouw van twee bouwlagen met verhoogde begane grond op gemarkeerde sokkel van vermoedelijk deels gerecupereerde zandsteen; getraliede rechthoekige kelderopeningen. Schilddak met centrale achtkantige dakruiter onder ingesnoerde spitsbekroning.

Pieter Deswartelaan (Nieuwpoort)
De sifon van de Kruisvaart is een waterbouwkundige constructie gebouwd in 1859 en aangepast omstreeks 1884, waarin met behulp van een hevel een waterdoorgang kan worden verzekerd onder een kanaal en waarbij de waterhuishouding in twee aparte waternetten, enerzijds voor de scheepvaart en anderzijds voor het polderbeheer, kan worden georganiseerd.

Sluizen (Nieuwpoort)
Sluizencomplex uit 1876-78, aangelegd ter hoogte van Nieuwpoort-Stad. Na de Eerste Wereldoorlog, oprichting in de nabijheid van het sluizencomplex van een reeks gedenktekens ter nagedachtenis van de gesneuvelden en de rol van militaire eenheden of personen.

Albert Kanaalstraat 28 (Nijlen)
Bepleisterde en beschilderde lijstgevel van vijf traveeën en één bouwlaag onder zadeldak, uit het vierde kwart 19de eeuw.