Inventaris

Ruspoel 5-7 (Merelbeke-Melle)
Het beeldbepalende hoevecomplex dateert van rond 1800 en omvat een oliemolen die werd aangedreven door paarden. Het grootste gebouw van de vroegere hoeve omvat het aanvankelijk boerenhuis met bovenverdieping met aansluitend onder doorlopend dak de olieperserij die naar verluidt sinds omstreeks 1910 deels tot woning met winkel werd aangepast. Het gebouw klimt ten vroegste op tot de late 18de eeuw of dateert uit het begin van de 19de eeuw. De lage en smalle bakstenen stalvleugel is met een pannen zadeldak afgedekt. Weiland met knothaagbeuk en notelaar centraal op het erf.

Scheldekaai 12 (Merelbeke-Melle)
Belangrijk landelijk bedrijfscomplex uit het midden van de 19de eeuw, ingeplant aan een aanlegkaai van de Schelde. Ommuurd boerenerf met losstaande gebouwen en ijzeren toegangshek. Gewitte bakstenen bedrijfsvleugel op het voorerf onder zadeldak, met links vierkante schoorsteen van de vroegere stokerij.

Sint-Annastraat 39 (Merelbeke-Melle)
Zijdelings aan de oude rooilijn palend dubbelhuis van één bouwlaag en vier traveeën, onder een zadeldak, waarschijnlijk uit het midden van de 19de eeuw.

Sint-Annastraat 58 (Merelbeke-Melle)
Schuin ingeplante alleenstaande dorpswoning van één bouwlaag en drie traveeën, onder zadeldak, uit de eerste helft van de 19de eeuw.

Sint-Elooistraat 5 (Merelbeke-Melle)
Voormalige tweegezinswoning, heden boerenhuis van één bouwlaag en zes traveeën, onder zadeldak, waarschijnlijk uit begin 19de eeuw.

Steenstraat 61 (Merelbeke-Melle)
Achterin gelegen hoeve met losse bestanddelen, in oorsprong waarschijnlijk uit het begin van de 19de eeuw. Twee overhoekse vierkante bakstenen hekpijlers bij het begin van de toegangsweg. Boerenwoning herbouwd in 190. Verder nog dwarsschuur, gedeeltelijk houten wagenhuis, verbouwde paardenstallen met varkenskoten en achterin gelegen bakhuisje.

Varingstraat 23 (Merelbeke-Melle)
Het kasteeldomein de Varens omvat het kasteel, grotendeels omgeven door een waterpartij, in een landschappelijk park met typische afhangende bijgebouwen. Het kasteel verkreeg zijn huidig uitzicht voornamelijk in 1901-1902 bij de vergroting ervan door de toenmalige eigenaar, baron de Saint-Génois des Mottes. Het koetshuis met paardenstallen en het speelhuis werden in diezelfde jaren gebouwd. IJskelder naast de toegangsweg vooraan in het park, gebouwd circa 1816.

Vossenstraat 138 (Merelbeke-Melle)
Semigesloten hoeve met een naar het zuiden georiënteerde boerenwoning van één bouwlaag en zeven traveeën, onder zadeldak uit midden 19de eeuw. Ten westen haaks aangebouwde bakstenen dwarsschuur en wagenhuis met zadeldak. Oostelijke erfzijde afgesloten door een stalvleugel, voorzien van een houten laadvenster.

Wassemstraat 11 (Merelbeke-Melle)
Hoeve met boerenwoning met achterkeuken palend aan de straat bestaande uit één bouwlaag en vier of vijf traveeën, onder zadeldak, daterend van circa 1800. Haaks aanleunende gewitte bakstenen bedrijfsvleugel.

Zink 11-13 (Merelbeke-Melle)
Kasteeldomein met ruim 1 kilometer lange oude dreef vanaf het kasteel westwaarts voerend naar de verdwenen vroegere parochiekerk aan de Torrekensstraat. Toegangspoort aan de straat met aanpalend gedeelte van de vroeger gesloten kasteelhoeve. Kasteel gebouwd tegen de zuidelijke hoek van de omgrachte site. Heden min of meer L-vormig gebouw van twee verdiepingen met verspringende bouwlagen en zadeldaken. Verbouwingswerken van circa 1900 bepalen het globaal uitzicht van kasteel in neotraditionele stijl, maar anderzijds zijn vroegere bouwfasen nog duidelijk afleesbaar waaronder een overblijfsel van een vroegere donjon of mottetoren uit de late middeleeuwen. Gerestaureerde en deels tot woning gerenoveerde vroegere kasteelhoeve, waarschijnlijk uit de 16de tot 17de eeuw.