Inventaris

Pastorijstraat 7 (Sint-Gillis-Waas)
De bakstenen pastorie met tuin uit de 19de eeuw is gelegen op een omwalde site die vermoedelijk teruggaat tot de 16de eeuw. De grachten rondom de pastorie zijn nog intact en worden gemarkeerd door bomenrijen. Het pand bestaat uit vijf traveeën en twee bouwlagen onder een zadeldak. Langs beide zijden werden aanbouwsels opgetrokken van één travee en één bouwlaag onder een lessenaarsdak. Net buiten de wal werd in 1884 een neogotische kapel van één travee breed en drie traveeën diep opgetrokken.

Plezantstraat 1 (Sint-Gillis-Waas)
Neoclassicistische pseudobasilicale kerk te midden van de kleine dorpskern. Beeldbepalende lindebomen voor de westelijke en zuidelijke gevels; oorlogsgedenkteken in Euvillesteen. De kerk gaat terug op een kapel van 1682-83 maar werd in de loop van de 19de eeuw meermaals verbouwd en vergroot.

Plezantstraat 2 (Sint-Gillis-Waas)
Hoekhuis uit 1832 van vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak met bakstenen gevel met arduinen plint en houten kroonlijst met modillons, voorts verlevendigd door gecementeerde muurbanden en aanzet- en sluitstenen.

Potterstraat 10 (Sint-Gillis-Waas)
Achter de rooilijn staand boerenburgerhuis met ruime voortuin. Dubbelhuis van zes traveeën en één bouwlaag onder zadeldak, in het tweede tot derde kwart van de 19de eeuw te dateren.

Reepstraat 123 (Sint-Gillis-Waas)
Woonhuis oorspronkelijk horend bij de Kluizenmolen, die in 1913 werd afgebroken. Molenaarswoning met kleine voortuin en voorgevel van vijf traveeën en één bouwlaag onder zadeldak, in kern opklimmend tot de 17de eeuw, doch in 1847 aangepast. Ten oosten van het woonhuis, resten van de voormalige mechanische maalderij uit eind 19de eeuw en bewaarde cilindrische bakstenen schouw.

Samelstraat 53 (Sint-Gillis-Waas)
Alleenstaand woonhuis met een met gras begroeide voortuin. Oorspronkelijk vijf traveeën en één bouwlaag in 1927 met een tweede bouwlaag verhoogd en afgedekt door een licht afgewolfd zadeldak.

Shondstraat 23 (Sint-Gillis-Waas)
Boerderij met woonhuis, schuur en braskot op begraasd erf met meidoornhaag.

Sint-Gillisstraat 53 (Sint-Gillis-Waas)
Herenhuis op het einde van een wegel. Bepleisterde en geschilderde lijstgevel van vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak uit het tweede kwart van de 19de eeuw. Bergstal en tuinhuis in baksteen. Kruisbeeld aan ingang.

Sint-Niklaasstraat 117 (Sint-Gillis-Waas)
Dubbelhuis van zes traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak, uit het tweede tot derde kwart van de 19de eeuw. Cementering met imitatievoegen, hoekblokken en festoenen op de borstwering van de bovenverdieping in art-decostijl uit het eerste kwart van de 20ste eeuw.

Spaanskwartier 43 (Sint-Gillis-Waas)
Boerenwoning met gecementeerde voorgevel van vijf traveeën en één bouwlaag onder zadeldak (mechanische pannen), uit het tweede kwart van de 19de eeuw, haaks op de straat ingeplant, met voortuin afgesloten door een haag.