Inventaris

Berlaar (Berlaar), Itegem (Heist-op-den-Berg), Bevel, Kessel (Nijlen)
Dit gebied ligt op grondgebied van Berlaar en Nijlen in de alluviale vlakte van de sterk meanderende Grote Nete en wordt gekenmerkt door een rijke variatie aan abiotische condities waardoor verschillende vegetatietypes en een gevarieerd landschap ontstonden. De kern van Gestel ontwikkelde zich rond de kerk die hier in de 15de eeuw werd opgericht. De omgeving betreft een landbouwgebied dat ontstond door de ontginning vanuit enkele kasteeldomeinen en de ervan afhankelijke hoeven. De historische structuur en topografie van de vallei, de historische dorpskern van Gestel en de kastelen en landhuizen met hun omringende parken en de historische hoeven bleven in dit gebied gaaf bewaard. De dorpskern van Gestel behield tot op vandaag zijn open en geïsoleerd karakter behouden en ook de relatie tussen de kasteeldomeinen en de omliggende open ruimte bleef bewaard.

Itegem (Heist-op-den-Berg), Herenthout (Herenthout), Bevel, Nijlen (Nijlen)
‘Kruiskensberg en Zwart Water’ is gelegen op grondgebied van Bevel, Nijlen en Itegem in de Zuiderkempen. Het betreft een zeldzame en intacte natuurlijke overgang tussen heidelandschap met hoger gelegen duinuitlopers in het noorden en beemdenlandschap in de Grote Netevallei in het zuiden. Het landschap wordt gekenmerkt door vrij grote reliëfverschillen en talrijke abiotische gradiënten die aanleiding gaven tot een gevarieerd landschap met prachtige vergezichten en een opmerkelijke vegetatie. In de bosrijke Grote Netevallei is het wegen- en perceleringspatroon en een oude Nete-arm nog duidelijk herkenbaar aanwezig. De hoger gelegen Kruiskensberg is een bedevaartsoord bestaande uit een kapel- en kruisweg rond een bron. In het noorden is het landschap meer open en bestaat het uit reliëfrijke wei- en akkerlanden en heide- en bosrelicten.

Herenthout (Herenthout), Bevel, Nijlen (Nijlen)
De ‘Merodese Bossen’ is gelegen in de gemeenten Herenthout en Bevel, net ten noorden van de vallei van de Grote Nete in de Zuiderkempen. De ankerplaats wordt gedomineerd door dichte bebossing ontstaan in de 19de eeuw en staat zo in schril contrast met het omgevende zo goed als open landschap. Indrukwekkend zijn de oude dreven en rijen van boomgroepen die het landschap doorkruisen. Samen met het kasteel ‘Steyenhof’ en omgevend domein, vormt dit boscomplex een esthetisch aantrekkelijk geheel. Ten noorden van het kasteel herinneren heiderelicten en restanten van vroegere vennen aan het heidelandschap dat het gebied voorheen bedekte.

Bevel-Dorp (Nijlen)
Rechthoekige kapel geflankeerd door linden, opgericht circa 1860.

Bevel-Dorp (Nijlen)
Georiënteerde driebeukige kruiskerk met ingebouwde westtoren van 1950-1955 naar ontwerp van M. De Vooght en J. Van Herck.

Bevel-Dorp 110 (Nijlen)
Dubbelhuis van vier traveeën en één bouwlaag onder zadeldak, op de mutatieschetsen van het kadaster vermeld in 1877.

Bevel-Dorp 130 (Nijlen)
Alleenstaand woonstalhuisje van vier traveeën en één bouwlaag onder zadeldak, van circa 1900.

Bevel-Dorp 91 (Nijlen)
Herenhuis met verspringende volumes onder een gecombineerde leien bedaking, naar ontwerp van L. Blomme van 1891.

Carolusberg 1, 1A (Nijlen)
Heden sterk aangepast gebouw van één à twee bouwlagen met markante steunberen en hoektorentje, afgewolfde bedaking van kunstleien.

Kruiskensbaan (Nijlen)
Kapel van 1861, ijzeren kruis van 1864 en zeven kruiswegkapelletjes uit 1895, gelegen op de Kruiskensberg omringd door bos met aan de voet vijf waterputten van 1691.