Inventaris

Brusselsesteenweg 165 (Merelbeke-Melle)
Het kasteeldomein Coppens is sinds 1937 het Hoger Rijksinstituut voor Tuinbouw. Het domein van 14 hectare aan de rechter Scheldeoever omvat het vroegere park met oude afgesneden Scheldemeander, nu vijver, het landhuis en de oranjerie van 1833 naar ontwerp van Louis Minard. Binnen deze oude rivierbocht werden bij toevallige en systematische opgravingen resten van een 13de-eeuws klooster aangetroffen.

Brusselsesteenweg 190-192 (Merelbeke-Melle)
Vermoedelijk gaat deze site met walgracht in oorsprong terug op een oudere landbouwnederzetting. Op een kaart van 1572 vermeld als speelgoed. Bak- en natuurstenen kasteel in neotraditionele stijl met laatgotische stijlelementen, gebouwd naar ontwerp van architect J. de Waele en daterend van 1897. Omgevend park en toegangspoort met boogvormig aansluitende paardenstallen gesitueerd in de zuidoosthoek van het aanvankelijk omgrachte voorhof van het vroegere waterkasteel. Voormalige kasteelhoeve en heden hovenierswoning, gesitueerd buiten de vroegere kasteelomgrachting. Achtzijdige gloriëtte van 1764 in Lodewijk XV-stijl.

Brusselsesteenweg 248 (Merelbeke-Melle)
Villa volgens gevelopschrift zogenaamd Thérese Ange, met voortuin afgesloten door ijzeren hekken tussen twee koppels vierkante bakstenen hekpijlers met bepleisterde banden. Opvallend dubbelhuis van twee bouwlagen en vier traveeën met schilddak; cartouches met opschrift ANNO 1895 in de voorgevel.

Brusselsesteenweg 353 (Merelbeke-Melle)
Voormalige woning van beeldhouwer Jules Vits. Bescheiden rijhuis van twee traveeën en twee bouwlagen met zadeldak, aangepast in 1904. Gecementeerde lijstgevel voorzien van opschrift: Jules Vits Beeldhouwer 1868-1935. Voorts nogal opvallend witgeschilderd beeldhouwwerk: twee levensgrote mannenbeelden, een borstbeeld, een gelijkaardige figuur in reliëf en reliëffriezen met putti.

Brusselsesteenweg 428 (Merelbeke-Melle)
Tot woonhuis vergrote gloriëtte, oorspronkelijk horend bij het Kasteel de Bueren en ingeplant bij het begin van de platanendreef die leidt naar dit kasteel. Achtzijdige bakstenen gloriëtte uit midden 18de eeuw onder tentvormig mansardedak. Lijstgevels met gepikte plint, geelbepleisterde imitatiehoekkettingen en platte band onder de omlopende daklijst. Links en achter aangebouwd woonhuis van anderhalve bouwlaag onder zadeldak, uit het vierde kwart van de 19de eeuw.

Brusselsesteenweg 428, Kalverhagestraat 1-3 (Merelbeke-Melle)
Waterkasteel omringd door brede vierkante binnengrachten. Aan de achterzijde van het kasteel valt deze walgracht samen met de buitenste omgrachting. Toegangsbrug over de buitenwalgracht met ijzeren brugleuningen tussen overhoekse vierkante hardstenen pijlers met bolbekroning; ijzeren toegangshek tussen ronde ijzeren pijlers. Waarschijnlijk dateren brug en hek uit de eerste helft van de 19de eeuw. Haast vierkant bak- en zandstenen kasteel van twee bouwlagen, onder leien bedaking, in renaissance- en neorenaissancestijl, vermoedelijk opgericht midden 16de eeuw, licht aangepast in de 18de eeuw en gewijzigd en vergroot eind 19de eeuw. Twee gelijkaardige en symmetrisch opgestelde paviljoenen met koetshuis, paardenstal, personeelswoning en gloriëttes, vermoedelijk uit de eerste helft van de 18de eeuw.

Brusselsesteenweg 459 (Merelbeke-Melle)
Een deel van het vroeger kloosterpand bleef bewaard in de zuidvleugel van het complex. Waarschijnlijk daterend uit eind 16de-begin 17de eeuw werd dit gebouw verlengd en aangepast in het derde kwart van de 19de eeuw. Voor 1840 al was ten noorden van de overgebleven kloostergebouwen een L-vormig schoolgebouw toegevoegd dat mogelijk opklom tot eind 18de eeuw en een classicistische bouwtrant vertoonde. Van de in tweede helft van de 19de eeuw toegevoegde schoolgebouwen zijn de bouwwerken die in 1850 aanvingen naar ontwerp van architect L. Pavot de voornaamste. Nog een belangrijke uitbreiding van de school met nieuwe lokalen vond plaats circa 1874. De sschoolboerderij, bakkerij en andere dienstgebouwen dateren van het laatste kwart van de 19de en de eerste helft van de 20ste eeuw. De achtzijdige gloriëtte in rococostijl dateert waarschijnlijk uit het derde kwart van de 18de eeuw.

Brusselsesteenweg 539 (Merelbeke-Melle)
Landelijk gebouwencomplex, onlangs verkaveld waarbij twee van de grootste vroegere bedrijfsgebouwen van de oorspronkelijke boerderij-herberg werden afgescheiden. Boerenwoning met oude kern, minstens 18de eeuw, doch aangepast midden 19de eeuw; van één bouwlaag en vijf traveeën onder zadeldak. Rechts aansluitende lagere bijbouw van drie traveeën. IJzeren toegangshek tussen ronde hardstenen pijlers met vierkante dekplaat rechts naast de woning. Op het achtererf: eenvoudige stalvleugel met eenkamerhuisje onder zadeldak, uit de 19de eeuw.

Burg. Maenhautstraat 1 (Merelbeke-Melle)
Schoolgebouw opgericht in 1855; bijgevoegde kleuterschool van 1899 en klaslokalen van 1924.

Burg. Maenhautstraat 14 (Merelbeke-Melle)
Georiënteerde pseudobasilicale kerk met omringend, deels ommuurd en vergroend kerkhof. Ontwerp van 1873 door architect M. De Noyette voor een nieuwe kerk waarbij de bewaarde 16de-eeuwse toren in neogotische zin werd aangepast. Op het kerkhof staat een collectie van 20ste-eeuwse graftekens.