Inventaris

Tuinstraat 90 (Merelbeke-Melle)
Oorspronkelijk alleenstaand dubbelhuis met voortuintje, met eclectische inslag, uit eind 19de eeuw; latere uitbreiding links aansluitend bij de rijbouw. Lijstgevel met hoeklisenen en licht uitspringende deurtravee. Brede deur, bekroond door een driehoekig pseudofronton met kruisbekroning en een eenvoudige gevelnis.

Van Laetestraat 1, 1A (Merelbeke-Melle)
Kasteel gebouwd in 1898, in een lusttuin met vijver, naar ontwerp van architect Achille Marchand, in opdracht van advocaat Harold Hubert Drory (°1849) en echtgenote Elisabeth Wingfield. Kasteelpark van 35 hectare. Merkwaardige grote villa geïnspireerd op de traditionele Engelse landhuisarchitectuur. IJskelder in een heuvel onder een tuinpaviljoen in cottagestijl van 1899. U-vormig bijgebouw bestaande uit hovenierswoning, paardenstallen en wagenhuis.

Van Laetestraat 2 (Merelbeke-Melle)
Hoeve met losse bestanddelen uit de 18de eeuw. Eenvoudig ijzeren toegangshek aan twee gemetste, overhoekse gewitte bakstenen hekpijlers met baksteendecoratie en hardstenen dekplaat. Boerenwoning van één bouwlaag en zes traveeën met zadeldak. Lange bedrijfsvleugel bestaande uit een lage dwarsschuur en stallen aan de westelijke erfzijde. Aan de oostelijke erfzijde: een overgroeide aardappelkuil, kleinere 19de-eeuwse bedrijfsgebouwen met stallen en remise, en bakhuis.

Varingstraat 23 (Merelbeke-Melle)
Het kasteeldomein de Varens omvat het kasteel, grotendeels omgeven door een waterpartij, in een landschappelijk park met typische afhangende bijgebouwen. Het kasteel verkreeg zijn huidig uitzicht voornamelijk in 1901-1902 bij de vergroting ervan door de toenmalige eigenaar, baron de Saint-Génois des Mottes. Het koetshuis met paardenstallen en het speelhuis werden in diezelfde jaren gebouwd. IJskelder naast de toegangsweg vooraan in het park, gebouwd circa 1816.

Vatestraat (Merelbeke-Melle)
Half ingebouwde wegkapel uit de tweede helft van de 19de eeuw op de hoek met de Schaperstraat, toegewijd aan Onze-Lieve-Vrouw.

Vatestraat 21 (Merelbeke-Melle)
Hoeve met losse bestanddelen, naar verluidt vroeger omgracht, heden deels omhaagd en afgeboord door notelaars. Lang zuidoostelijk georiënteerd boerenhuis, zijdelings met gewitte puntgevel palend aan de straat. Huis van één bouwlaag en acht traveeën met twee aansluitende traveeën van de paardenstal, grotendeels daterend uit eind 19de eeuw doch sporen wijzend op een ouder boerenhuis.

Wafelstraat 12 (Merelbeke-Melle)
Kleine hoeve met losse bestanddelen uit het vierde kwart van de 19de eeuw. Zijdelings aan de straat palend boerenhuis naast een ijzeren toegangshek aan vierkante bakstenen hekpijlers.

Wafelstraat 7 (Merelbeke-Melle)
Hoeve van het gesloten type met gedeeltelijk geplaveid en gekasseid rechthoekig binnenerf. Midden aan de straatkant geopend door middel van een ijzeren toegangshek tussen het bakhuis links en een gewitte omheiningsmuur rechts. Linker zijpuntgevel met schijnvoegen en jaarankers 1759.

Wassemstraat 11 (Merelbeke-Melle)
Hoeve met boerenwoning met achterkeuken palend aan de straat bestaande uit één bouwlaag en vier of vijf traveeën, onder zadeldak, daterend van circa 1800. Haaks aanleunende gewitte bakstenen bedrijfsvleugel.

Watermolenstraat 35-37 (Merelbeke-Melle)
Geïsoleerde site aan de Gondebeek op circa 500 meter ten zuidoosten van de dorpskern, bereikbaar via een private populierendreef. Eén van de oudste nederzettingen van Gontrode, leengoed opklimmend tot de feodale tijd. Oud boerenhuis in 1904 vervangen door een groot boerenburgerhuis van twee bouwlagen en zes traveeën onder schilddak. Aansluitend molenhuis gebouwd boven de Gonde. Aanvankelijke molen met waterrad reeds bestaand in de 16de eeuw. Voormalig stampkot of olieslagerij, nadien zagerij. Rechthoekig bakstenen gebouw onder een hoog zadeldak, gedateerd 1762.