Inventaris

D'Haenestraat 73 (Destelbergen)
Volgens archiefgegevens aanvankelijk een kaarsenfabriekje opgericht in het tweede kwart van de 19de eeuw. Bedrijfsgebouwen omgevormd tot koetshuis en stallen door Legrand. Bestaande gebouwen circa 1925 door de toenmalige eigenaar, baron Roland, aangepast tot het huidige pittoreske landelijke ensemble deels uitgewerkt in vakwerkbouw met een woning links en voorts voornamelijk paardenstallen. Calvarie tegen de middentravee achter een hardstenen knielkussen versierd met guirlande.

D'Haenestraat 75 (Destelbergen)
Voormalige buitenplaats, ook wel zogenaamd "Kasteel Runenborg". Volgens de kaart van Ph. Vander Maelen in de eerste helft van de 19de eeuw een "maison de campagne" op een langwerpige, tweedelige omgrachte site (ten oosten van de vroegere Daenensbeek, heden de nieuwe Moerbeke) die in oorsprong waarschijnlijk verband houdt met de aanvankelijke hofstede "Ruynenburch".

Damstraat 11 (Destelbergen)
Hoeve met losse bestanddelen daterend uit het tweede kwart van de 19de eeuw. Voorerf met boomgaard links, boerenhuis straat met moestuin naast de rechter zijgevel. Laag ijzeren toegangshek aan achthoekige ijzeren pijlertjes.

Damstraat 13 (Destelbergen)
Voormalig molenaarshuis. Tot 1928 bevond zich op het rechter aanpalende perceel (op de hoek met de Kouterstraat en tegenover de Molenstraat) een houten korenwindmolen van het type open staakmolen op molenbelt.

Damstraat 33-37 (Destelbergen)
Oorspronkelijk een hoeve met losse bestanddelen die minstens opklom tot begin 19de eeuw. Naar het zuiden georiënteerde boerenwoning in de tweede helft van de 19de eeuw aangepast en vergroot tot de langgestrekte bouw bestaande uit drie woningen, zijdelings palend aan de straat.

Damvalleistraat 45 (Destelbergen)
Kasteeltje gebouwd in 1899 in opdracht van A. Havenith binnen de walgrachten van een verdwenen versterkt middeleeuws kasteel. Huidig kasteeltje met eclectische inslag gebouwd midden op de noordoostelijke helft van de oude 8-vormige kasteelsite. Sobere bakstenen gevels met getoogde muuropeningen. Rechthoekig hoofdvolume van twee bouwlagen onder schilddak.

Dendermondesteenweg (Destelbergen)
Gesitueerd op een terrein waarvan de westzijde zich uitstrekt langsheen de Pasteurstraat en waarop sinds circa 1930 diverse gebouwen werden opgericht dienstig als arsenaal, werk- en stelplaats van de buurtspoorwegen.

Dendermondesteenweg 146-160 (Destelbergen)
Rij arbeiderswoningen in eenheidsbebouwing. Enkelhuizen van twee traveeën en anderhalve bouwlaag met repeterend schema, onder zadeldaken, daterend van circa 1900.

Dendermondesteenweg 26 (Destelbergen)
Achterin gelegen rijhuis met smalle lange voortuin. Diephuis van drie traveeën en twee bouwlagen met zadeldak, uit begin 20ste eeuw.

Dendermondesteenweg 306 (Destelbergen)
Begin 19de eeuw omvatte het domein een kasteel met park, oranjerie, een kasteelhoeve en paardenstallen. Het eigenlijke kasteel zou naar verluidt tot driemaal toe op dezelfde grondvesten met kelders herbouwd zijn. Witgeschilderde neoclassicerende villa met neo-empire-elementen op de plaats van het vroegere kasteel. Aangebouwde vierkante toren en ten zuiden terras met pergola. Oorspronkelijke oranjerie met vernieuwde zuidgevel voorzien van drie koetspoorten. Omgevend park met meer formele aanleg in de directe nabijheid van het kasteel en aanleg in landschappelijke stijl met vijver, kunstmatig reliëf en slingerende paden in het park.