Inventaris

Diest (Diest)
Deze zone omvat de historische stadskern van Diest.

Kasteelstraat 26 (Aalter)
Het kasteel van Poeke, een waterkasteel in neoclassicistische stijl, bevindt zich een uitgestrekt park met verschillende dienstgebouwen en doorsneden door talrijke dreven. In kern dateert het kasteel van 1750, het werd aangepast in 1872. Het uitgestrekte kasteeldomein blijft herkenbaar als een laat 19de-eeuws adellijk landgoed met hier en daar een accent uit de 20ste eeuw.

Kasteelstraat 34-38, 34A-B, 36A (Kruisem)
Het kasteel van Lozer is ook gekend onder de naam kasteel della Faille d'Huysse. Het kasteeldomein met bijgebouwen bevindt zich in een uitgestrekt park met vijvers in landschappelijke stijl, begrensd door de Kasteelstraat ten noorden, de Appelhoekstraat ten westen en de Lozerbeek ten zuiden. Het park wordt omgeven door bos- en landbouwgronden. Huidige vermoedelijk vroeg 19de-eeuwse toegang met houten hek en conciërgewoning aan de Kasteelstraat met schuin naar oosten leidende dreef naar de in 1844 door de kasteelheren gebouwde kerk.

Bosweg, Cederdreef, Groendreef 18, Iependreef, Konterdamkaai, Platanendreef 1-2, Populierendreef, Slimmersdreef (Oostende)
Het Maria-Hendrikapark werd tussen 1888 en 1892 aangelegd naar ontwerp van E. Keilig op initiatief van koning Leopold II. Latere aanpassingen gebeurden onder leiding van ontwerper E. Lainé. Het park is aangelegd in een gemengde parkstijl met een algemene landschappelijke structuur waarbij de waterpartijen, het wegennet, de open grasperken en gesloten boompartijen kenmerkend zijn.

Baron Tibbautstraat 2 (Berlare)
Het Groot Huys is een voorbeeld van een minstens tot de 17de eeuw opklimmende afspanningssite, die in de loop van de 18de eeuw evolueerde tot een landhuis met aanzien als eigendom van een adellijke familie. Gedurende de 19de eeuw werd het landhuis verbouwd en uitgebreid tot een U-vormige residentie in empire- en neoclassicistische stijl met een rijkelijk interieur en bijhorend koetshuis. Tot het domein behoort een park in landschappelijke stijl, aangelegd rond 1866 en voorzien van een tuinpaviljoen uit dezelfde bouwperiode.

Abdijstraat 6 (Affligem)
Ommuurde benedictijnenabdij teruggaand tot in de 11de eeuw. Rond 1800 deels gesloopt met behoud van de Sint-Benedictuspoort en het zogenaamde Bisschoppenhuis uit 1720, kloostergebouwen grotendeels heropgebouwd in neogotische stijl na de terugkeer van de benedictijnen in 1869. In de 17de en 18de eeuw omringd met siertuinen, moestuinen, boomgaarden, vijvers en een kerkhof. Heraanleg van verschillende delen van de tuin in de eerste helft van de 20e eeuw: verbouwingen en nieuwbouw naar ontwerp van onder meer Dom P. Bellot en A. Kropholler tijdens het interbellum; lindedreven en 'groene' evocatie van het koor van de verdwenen abdijkerk.

Belseledorp 131-133 (Sint-Niklaas)
Domein in landschappelijke stijl waarin nog relicten van een dendrologische collectie uit de tweede helft van de 19de eeuw bewaard zijn. De Japanse tuin met typische elementen zoals ondermeer een theehuis, stapstenen en rotsen dateert uit 1929.

Aalst, Erembodegem, Meldert, Moorsel (Aalst), Hekelgem (Affligem)
Het Kluisbos is een belangrijk oud bos met een laaggelegen broekbos met typerende flora. In het Kluisbos staat de Kluiskapel oorspronkelijk opgericht in de 7de-8ste eeuw door de abdij van Lobbes op een plaats met een heidense boom- en broncultus. De relicten van het abdijcomplex van Affligem liggen op een verhevenheid in het landschap wat een uitstraling geeft van haar vroegere macht over deze streek. De Faluintjes en het Kloosterbos bestaan uit graslanden en akkerlanden, met verspreide bosjes en lokale hopteelt. Er lopen talrijke los- en voetwegen die noord-zuid georiënteerd zijn richting Molenbeekvallei. De beekvalleien zijn meestal vrij smal en sterk in het landschap ingesneden met meanderende beken, drassige graslanden en bosjes in een natte omgeving.

Holsbeek, Nieuwrode, Sint-Pieters-Rode (Holsbeek), Lubbeek (Lubbeek), Houwaart, Sint-Joris-Winge (Tielt-Winge)
De beekvallei die door dit gebied van zuid naar noord loopt, is in het zuiden nog breed vertakt. Nabij Gempe komen de waterlopen samen en worden ze zowel Molenbeek als Winge genoemd. De beek stroomt af richting Kleerbeek en Horst, de vallei wordt hier aanzienlijk breder en vlakker en wordt ook wel de Hagelandse vallei genoemd. Deze brede vallei is gekend vanwege haar hoge ecologische waarde. Aan de beide zijden van de vallei loopt het landschap glooiend omhoog, oa. door de aanwezigheid van Diestiaanheuvels. Door het hele gebied heen komt bouwkundig erfgoed voor. Voornamelijk in het zuiden en noorden liggen een aantal grote hoevecomplexen. Kenmerkend voor de Molenbeekvallei zijn de vele kastelen dicht tegen de beek. Een landschappelijk gaaf geheel wordt gevormd door het kasteel van Horst en omgeving.

Kapellekensbaan (Aalst)
De kapel Onze-Lieve-Vrouw Termuren werd opgetrokken in traditionele bak- en zandsteenstijl, is gedateerd 1762 en is omgeven door een perk met lindebomen en een hardstenen kruisbeeld van 1929.