Inventaris

Herselt (Herselt), Veerle (Laakdal), Averbode, Testelt, Zichem (Scherpenheuvel-Zichem), Tessenderlo (Tessenderlo-Ham)
De abdij van Averbode ligt op het grondgebied van drie provincies en op de overgang van het Hageland naar de Kempen. De omgeving wordt gekenmerkt door ijzerzandsteenheuvels, uitgestrekte bossen, heiderelicten en landduinen. De Norbertijnerabdij, gesticht in 1134, speelde een zeer belangrijke rol in de ontginning van de omgeving en begon al in de 18de eeuw met de omvorming van heide en loofbossen naar naaldbossen. De ommuurde abdijsite met haar gebouwen vormen een schilderachtig geheel in de bosrijke omgeving, die de laatste eeuwen weinig gewijzigd werd en wordt gekenmerkt door een straalvormig wegenpatroon dat de centrale abdij verbindt met omliggende dorpen, hoeven en kapellen. In Averbode heide werden de heide en tal van voormalige visvijvers hersteld.

Hoegaarden (Hoegaarden)
De kasseiweg die op sommige hedendaagse kaarten als Nermstraat staat genoteerd, is eigenlijk een samenvoeging van verschillende wegen, die elkaar kruisten of in elkaars verlengde lagen. Het tracé bestaat bijna volledig uit Tiense kwartsiet, hier en daar aangevuld met grés.

Hoegaarden (Hoegaarden)
Op de weg Klein Overlaar vertrekt een brede holle weg naar het noordwesten. Halverwege het tracé zijn er sporen van kasseiverharding met Tiense kwartsiet in onregelmatig verband. Op het plateau gaat de holle weg over in een onverharde voetweg met open zichten op de omliggende akkers. De weg eindigt bij de Marollenkapel of Kapel van Klein Scherpenheuvel, een voormalige bedevaartplaats tegen huidziekten, opgericht door de congregatie van het domein Mariadal.

Meldert (Hoegaarden)
Meldert is een landelijk dorp in een de vallei van de Molenbeek, gesitueerd tussen de grote kouters. De gebouwen van het voormalige molencomplex op deze Molenbeek werden sterk gerenoveerd. In de drassige vallei komen talrijke boomgroepjes voor, op de flanken vinden we taluds. Centraal in het afgebakende gebied ligt de Sint-Ermelindiskerk met erachter de Sint-Ermelindiskapel, een gekend bedevaartsoord. De 18de-eeuwse Prins Kardinaalhoeve en het kasteel van Meldert met park zijn belangrijke relicten van het Meldertse verleden.

Meldert (Hoegaarden)
De Rotweg is een kasseiweg in Tiense kwartsiet die van bij het kruispunt met oorspronkelijk zeven wegen tussen de uitgestrekte akkers loopt tot op het plateau. De weg maakt deel uit van een historisch netwerk van vaak holle wegen die de uitgestrekte akkers ten noorden van Meldert ontsluiten.

Meldert (Hoegaarden)
De Sint-Ermelindestraat in Meldert is een kasseiweg verhard met Tiense kwartsiet en afgeboord met blauwe hardsteen. Hij vormt de verbinding tussen de Molenstraat in de vallei van de Molenbeek en de hoger gelegen Waversesteenweg.

Altenaken 11 (Hoegaarden)
Modernistische melkerij ontworpen door architect Leo Dierickx uit Leuven op 29/08/1941, goedgekeurd door de deputatie 20/10/1942. Op het kadaster geregistreerd in 1943 in eigendom van “Maatschappij Zuivelfabriek Soetemans-Freys”. In 1950 wordt de melkerij volgens het kadaster verkocht en in 1951 komt ze in handen van suikerfabriek Grand Pont.

Arthur Putzeysstraat 1-3 (Hoegaarden)
Dorpswoningen behorend tot de 18de eeuw, doch heden grondig gewijzigd.

Arthur Putzeysstraat 10 (Hoegaarden)
Burgerhuis met zijgevels voorzien van schouderstukken. Rechthoekige vensters en deur verrijkt met een weinig uitspringende sleutel.

Arthur Putzeysstraat 16 (Hoegaarden)
Eénverdiepingshuis uit het laatste kwart van de 18de eeuw, gebouwd van Gobertange. Recente winkelpui.