Inventaris

Geraardsbergse steenweg 31 (Oosterzele)
Landelijk bakstenen gebouwencomplex met losse bestanddelen omsloten door een bakstenen muur met verscheidene, onderling verbonden gekasseide binnenplaatsen. Ter breedte van de ondiepe voortuin van het woonhuis is de omheiningsmuur onderbroken door een ijzeren hek tussen ijzeren pijlers. Woonhuis van twee verdiepingen, in kern mogelijk uit de 17de eeuw. Oorspronkelijke hoeve- en stokerijgebouwen minstens uit de tweede helft van de 18de eeuw, wijzigingen uit de loop van de 19de eeuw. Het agrarisch karakter van de omgeving van de hoeve bleef nagenoeg ongewijzigd sinds de 18de eeuw. De Platteweewegel is nog steeds in gebruik als onverharde voetweg.

Hettingen (Oosterzele)
De Windekemolen is een vroeg 19de-eeuwse houten korenwindmolen, type standaard met open voet. De teerlingen staan op een kleine molendam. De molen werd op de gemeentegrens van Scheldewindeke en Balegemde opgericht nadat in 1910 een oudere molen werd vernield door brand.

Issegem 2 (Oosterzele)
De stokerij maakt deel uit van een groot hoevecomplex van het semigesloten type. Het agrarische bedrijf is gelegen in het glooiende landschap van de Vlaamse Ardennen binnen de oude landelijke wijk Issegem, ten noordoosten van het dorpscentrum van de deelgemeente Balegem. Landelijk complex dat in oorsprong waarschijnlijk opklimt tot de 18de eeuw met aanpassingen en uitbreiding van de gebouwen in de tweede helft van de 19de eeuw en eerste helft van de 20ste eeuw.

Kloosterstraat 42, Watermolenstraat 3-5 (Oosterzele)
Hoeve van het semigesloten type met maalderijgebouw aan de Molenbeek. Landelijk ensemble, gedeeltelijk omringd door populieren. Gekasseide binnenkoer met mesthoop. Voormalig boeren- en molenaarshuis met voorgevel palend aan de Watermolenstraat; één bouwlaag en zeven traveeën, onder zadeldak. Rechts naast de woning aansluitend maalderijgebouw van de watermolen, gedateerd 1616 met drie traveeën brede straatgevel. Ten zuiden van de molen is langs de Molenbeek nog een deel van de molenvijver onder bos bewaard gebleven.

Leeg Bracht 23 (Oosterzele)
Hoeve van het gesloten type met bakstenen hoevegebouwen onder zadeldaken, recent gerenoveerd met grosso modo bewaarde volumes doch vrij fantaisistisch gerestaureerde gevels met verwerking van recuperatiemateriaal. Brouwhuis met links van de doorrit naar het erf, een ingemetste zandstenen gevelsteen met jaartal 1788, rechts ervan een spitsboogvormige gevelnis. Een afzonderlijk ééndelig bakhuis ten oosten.

Meerlaanstraat 18 (Oosterzele)
Voormalige hoeve van het semigesloten type, met ijzeren toegangshek aan de straat.

Molenstraat (Oosterzele)
De molen werd opgericht in 1798 als koren- en oliemolen; tegelijkertijd werd ook de nog bestaande molenaarswoning opgetrokken. De Guillotinemolen is een vrij grote, ronde bakstenen bovenkruier met een brede basis en een sterk conische kuip met vier zolderniveaus.

Muldershof 2 (Oosterzele)
Molenhuis met watermolen aan de Molenbeek, reeds vermeld in 1446. Molenhuis, na het stilleggen van het rad in 1953, in 1954 aangepast tot woonhuis; één bouwlaag en drie traveeën onder zadeldak. Van de vroegere korenwatermolen bleef enkel het plaatijzeren waterwiel met houten maalgoot bewaard tegen de achtergevel van het molenhuis en de trapsgewijze afgebouwde strekdam.

Oude Wetterse steenweg 1 (Oosterzele)
Wisselplaats voor postkoetsen en overnachtingsplaats voor postkoetsiers. Heden grotendeels vrijstaand onderkelderd herenhuis van vijf traveeën en twee bouwlagen onder zadeldak met neoclassicistisch getinte lijstgevel met dubbelhuisopstand, maar in de 20ste eeuw bekleed met een parement van oranje baksteen.

Pelgrim 4 (Oosterzele)
Aan de straat palend diephuis van twee bouwlagen en heden drie resterende traveeën, daterend uit de tweede helft van de 19de eeuw maar met aanpassingen uit de eerste helft van de 20ste eeuw. Bakstenen linker zijgevel van vijf traveeën.