Inventaris

Truilingenstraat 1 (Sint-Truiden)
Landgoed van ongeveer 40 ha met kasteel en hoeve uit de 17de tot de 20ste eeuw, en een park met vijver in landschappelijke stijl van ongeveer 4 ha, uit de tweede helft van de 19de eeuw; oudere stichting van feodale oorsprong.

Wilderenlaan 13 (Sint-Truiden)
Tot voor de Franse revolutie toegewijd aan Onze-Lieve-Vrouw-Hemelvaart. Neoclassicistische zaalkerk van 1858, aansluitend bij een rechthoekige, romaanse toren, met omgevend kerkhof met opvallende treurhoningboom en pastorie naar ontwerp van Edmond Serrure (senior) uit 1892.

Zoutstraat 67 (Sint-Truiden)
Beboomde voortuin met hek, restant van een grotere stadstuin bij de voormalige villa De Raam, uit begin 19de eeuw, voorheen refugiehuis en nu school.

Doornikseweg 45 (Spiere-Helkijn)
Kasteel, opgetrokken circa 1840 (zie mutatieschets kadaster) en tuin met langwerpige vijver, tuinbrug, ijskelder en ommuurde moestuin. Toegangen gemarkeerd door bakstenen hekpijlers en smeedijzeren hek. Het koetshuis wordt in 1920 voor het eerst afgebeeld op de mutatieschetsen.

Gemeenteplein (Spiere-Helkijn)
Georiënteerde éénbeukige kerk met ingebouwde westertoren, gelegen te midden van een ommuurd kerkhof. De toegang wordt gemarkeerd door een ijzeren hek. Het bedehuis wordt opgetrokken van 1694 tot 1705 ter vervanging van een Romaans bedehuis. Enkele restanten van de Romaanse kerk van circa 1200 bleven bewaard. De plattegrond ontvouwt: éénbeukige kerk met kruisvormig grondplan, ingebouwde westertoren onder ingesnoerde spits bekroond door ijzeren kruis en torenhaan. Schip van vier traveeën, koor van één travee met driezijdige sluiting. 

Ijzeren Bareel 14-16 (Spiere-Helkijn)
Voormalige rubberfabriek "Le Gommage Anglais" (nu gomtex), opgericht in 1928 door Dubrule en Fatus. De fabriek was de eerste rubberfabriek in België. Daarvoor was de Belgische markt afhankelijk van het buitenland. Gebouwencomplex daterend van circa 1928 bestaande uit woonhuis en fabrieksgebouwen gegroepeerd rondom binnenplaats. Toegang gemarkeerd door twee bakstenen pijlers met ertussen ijzeren hek. Links en rechts muurtje met deur. Links van de poort elektriciteitskabine.

Oudenaardseweg 40 (Spiere-Helkijn)
Villa gedateerd "ANNO 1909" (zie tegelpaneel), aan de straat afgezet door ijzeren hek tussen bakstenen pijlers. Baksteenbouw op L-vormige plattegrond. Pannen schilddak met vorstkam. Vernieuwde kroonlijst van kunststof rustend op korbelen.

Robecijnplein 17 (Spiere-Helkijn)
Typische laat 19de-eeuwse neogotische pastorie van 1893 naar ontwerp van de Kortrijkse architect Jules Carette. Dieper in gelegen woning, aan de straat afgezet door laag bakstenen gecementeerd muurtje met ijzeren hek. De spijlen lopen uit op een golfmotief. Ten oosten van de pastorie, parochiezaal. Dwars op de straat ingeplant bakstenen volume van één bouwlaag onder pannen zadeldak.

Stationsstraat 55 (Spiere-Helkijn)
Hoeve gelegen in de onmiddellijke omgeving van het kasteel van Helkijn, voor het eerst vermeld in 1627. Ze was toen in eigendom van A. Catulle en bestond uit een woonhuis, een schuur, stallen, een (duiven)toren, een bakhuis, twee nieuwe kamers en een woning voor de pachter. Als volledig omwalde hoeve aangeduid op de Ferrariskaart (1770-1778) en de Atlas der Buurtwegen (1845). Door Serafijn Vermote getekend in 1813 met als titel "Vue prise à Helchin près du Vieux chateau devasté". Twee welkomstlindes markeren de toegang in de Stationsstraat.

Dorpsstraat 125 (Stabroek)
Nieuwe villa in rustieke stijl, opgetrokken op de plaats van de belangrijke rechthoekige omwaterde hoeve Smouthof uit de 18de eeuw.