Inventaris

Vijfhuishoekstraat 17 (Kortemark)
Hoeve met lindes en kapel bij de erftoegang, beukenhaag. Vierkante bakstenen hekpijlers. Circa 1680 bevindt zich op deze plaats het "Casteel van Proyen".

Vijfhuishoekstraat 4 (Kortemark)
Licht achterin gelegen hoeve, in zijn huidige vorm wellicht daterend uit de wederopbouwperiode van de jaren 1920. De hoevesite is als dusdanig reeds aangeduid op de Atlas der Buurtwegen (circa 1844) (zie illustratie), maar dan met losse bestanddelen aan de straat gelegen. Na de Eerste wereldoorlog wordt de hoeve iets dieperin herbouwd.

Vinkaertstraat 12 (Kortemark)
De hoevesite is als dusdanig reeds aangeduid op het primitief kadasterplan (circa 1828): eigenaar is dan de Kortemarkse molenaar Dewulf, de bestanddelen zijn L-vormig opgesteld rondom een erf met boomgaard, het boerenhuis ten noorden van het erf. Bij de mutatie van 1836 (de eigendom gaat over naar de Brugse familie Van Outryve d'Ydewalle) wordt van de tweewoonst een landgebouw gemaakt en wordt een nieuw huis gebouwd ten oosten van het erf. Zelfde weergave op de Atlas der Buurtwegen (circa 1844) (zie illustratie).

Vladslostraat 26 (Kortemark)
Laag hoekpand, volgens kadastergegevens opgetrokken in 1897 door de Handzaamse brouwer Prosper Pattyn. Haaks volume langs de Steenstraat volgens het kadaster bijgebouwd in 1911. Het kadaster registreert een reconstructie van het gebouw in 1921 na beschadiging tijdens de Eerste Wereldoorlog, maar de toestand in situ wijst eerder op beperkt herstel van het bestaand gebouw.

Vladslostraat 35 (Kortemark)
Huis haaks op de straat georiënteerd, door middel van jaarankers "1921" gedateerd in de rechter zijgevel. Gele baksteenbouw van vijf traveeën onder zadeldak (bruine mechanische pannen) met centraal dakvenster onder tuitgeveltje. Gevel afgewerkt met schouderstukken, baksteenfries onder gootlijst.

Vlaestraat 2 (Kortemark)
Hoeve uit de wederopbouwperiode van de jaren 1920. Losse bestanddelen georganiseerd rond een deels begraasd erf, toegankelijk via een onverharde oprit. Op het primitief kadasterplan (circa 1827) zijn twee kleine volumes en een groter volume in een boomgaard afgebeeld. Het groot volume is opgetekend op dezelfde plaats als de huidige schuur.

Vrijbosstraat 4 (Kortemark)
Hoeve met losse, lage bestanddelen in U-vormige opstelling gelegen op een helling met omliggende weiden. Begraasd erf toegankelijk via een smeedijzeren hek tussen twee lindes aan de erfoprit. Volgens kadastergegevens heropgebouwd in 1921 na beschadiging tijdens de Eerste Wereldoorlog. Hierbij werden verschillende oorspronkelijke muren gerecupereerd (zie vermelding op mutatieschetsen). De oude hoeve is reeds weergegeven op de Ferrariskaart (1770-1778) als twee vrijstaande gebouwen in een haakse opstelling, gelegen binnen een boomgaard.

Vuilpanstraat 22 (Kortemark)
Achterin gelegen boerenarbeiderswoning. Het vrijstaande volume is als dusdanig reeds aangeduid op het primitief kadasterplan (circa 1827), in eigendom van Jacobus Peele, een Esense werkman (Diksmuide). In 1859 wordt het huis uitgebreid door de Zarrense landbouwer Franciscus Minne, wellicht met een stalling. Wellicht loopt het huis schade op tijdens de Eerste Wereldoorlog en wordt het in de wederopbouwperiode van de jaren 1920 (deels) herbouwd.

Vuilpanstraat 26 (Kortemark)
Achteringelegen hoeve uit de wederopbouwperiode van de jaren 1920. Op het primitief kadasterplan (circa 1827) worden drie volumes, gelegen binnen een boomgaard, weergegeven. De hoeve was in eigendom van landbouwer Charles Deparck uit Esen (Diksmuide). Circa 1886 wordt het woonhuis vergroot en een nieuw landgebouw opgetrokken. In 1921 wordt op de plaats van het oude boerenhuis een nieuwe woning gebouwd, met aansluitend landgebouw.

Werkenplein (Kortemark)
Kerkhof rond de Sint-Martinuskerk. De omgeving van de Sint-Martinuskerk is sinds 1957 beschermd als landschap. De wederopbouwkerk, het kerkhof met de leilindes, de ommegang van zeven kapellen, de gekasseide paden en de haag van haagbeuk is samen met de site van de "Hoge Andjoen" beschermd als landschap. De kerk en het kerkhof bevinden zich op het neerhof van de site "Hoge Andjoen", een lager gelegen zone aan de voet van de motte. Het beschadigde, vóóroorlogse kerkhof met ijzeren hek wordt in 1924-1925 hersteld naar ontwerp van architect Thierry Nolf (Torhout).