Gebeurtenis

Opgraving Grote Markt

dendrochronologisch onderzoek, materiaalstudie, radiokoolstofdatering, archeologische opgravingen
ID
1090432
URI
https://id.erfgoed.net/gebeurtenissen/1090432

Beschrijving

De opgraving van de Grote Markt in Dendermonde in 2005 werd uitgevoerd naar aanleiding van geplande wegenis- en rioleringswerken. Het onderzoek werd opgevat als een combinatie van steekproefsgewijs en vlakdekkend archeologisch onderzoek, waarbij verschillende werkputten werden aangelegd om een representatief beeld te krijgen van de archeologische opbouw van het marktplein.

In totaal werden zestien werkputten aangelegd verspreid over het onderzoeksgebied. In de zones met het grootste archeologische potentieel, met name voor en ten zuiden van het stadhuis, werd vrijwel vlakdekkend opgegraven. Op andere locaties beperkte het onderzoek zich tot steekproefsgewijze werkputten. Deze aanpak maakte het mogelijk om zowel de ruimtelijke spreiding van archeologische resten als de opbouw van de verschillende bodemlagen te onderzoeken.

Tijdens de opgraving werd bijzondere aandacht besteed aan de stratigrafie. Hiertoe werden systematisch opgravingsvlakken en profielen aangelegd en geregistreerd. De opgraving bereikte gemiddeld een diepte van ongeveer 2,75 m, waardoor de volledige archeologische sequentie kon worden onderzocht. In totaal werden 44 vlakken en 33 profielen gedocumenteerd. Door deze gedetailleerde registratie konden de opeenvolgende gebruiks- en bewoningsfasen van de Grote Markt nauwkeurig worden gereconstrueerd.

Langs de randen van het marktplein werd geen vlakdekkend onderzoek uitgevoerd, maar werd gewerkt met een beperkt aantal steekproefputten. Op die manier kon ook in deze zones inzicht worden verkregen in de aanwezigheid en bewaring van archeologische resten.

Het onderzoek werd bemoeilijkt door verschillende praktische omstandigheden, waaronder de aanwezigheid van nutsleidingen, een natte en instabiele ondergrond, wateroverlast en de strikte timing van de infrastructuurwerken. Daardoor konden niet alle werkputten in dezelfde mate worden onderzocht. Ondanks deze beperkingen leverde de opgraving voldoende gegevens op om de ontwikkeling van de Grote Markt en haar omgeving doorheen de tijd te reconstrueren.

In het kader van het syntheseonderzoek Van strategische burcht tot versterkte stad. Evolutie van Dendermonde op basis van archeologische data (2023-2026) werden de resultaten van de opgraving op de Grote Markt opnieuw onderzocht en geïntegreerd met de gegevens van de opgraving in het stadhuis uit 2015. De auteur voerde hiervoor een grondige heranalyse uit van het grotendeels analoge opgravingsarchief uit 2002-2003. Foto’s, grondplannen en profieltekeningen werden gedigitaliseerd, gegeorefereerd en samengebracht in een GIS-omgeving. Vervolgens werden profielen en stratigrafische gegevens uit de verschillende werkputten onderling vergeleken en gerelateerd aan de digitale registraties van de stadhuisopgraving. Daarnaast werden vondstinventarissen, aardewerkgegevens, natuurwetenschappelijke dateringen (C14 en dendrochronologie), pollenstalen, bulkstalen en antropologische gegevens opnieuw geëvalueerd. Op basis van deze geïntegreerde analyse werd een gefaseerde reconstructie opgesteld van de ontwikkeling van de Grote Markt, het burchtneerhof, de Visgracht en het latere stadhuisgebied vanaf de 11de eeuw tot het einde van de middeleeuwen.

Auteurs: Heyvaert, Bert
Datum:
De tekst wordt ter beschikking gesteld door: MONUMENT - VANDEKERCKHOVE

Bronnen

Bron: Heyvaert B. 2026: Archeologisch onderzoek op de Grote Markt van Dendermonde en de relatie tot het Stadhuis. (prov. Oost-Vlaanderen), in Beeckman D., Merchie S., Heidbüchel N, Vanholme N & Van Hecke C. 2026: Van strategische burcht tot versterkte stad. Evolutie van Dendermonde op basis van archeologische data, SYNTAR 38, Brussel.
Type: literatuur
Datum:

Bekijk gerelateerde erfgoedobjecten


Je kan deze pagina citeren als: INVENTARIS ONROEREND ERFGOED 2026: Opgraving Grote Markt [online], https://id.erfgoed.net/gebeurtenissen/1090432 (geraadpleegd op ).

Beheerder fiche: Agentschap Onroerend Erfgoed

Contact

Heb je een vraag of opmerking over deze fiche? Meld het ons via het contactformulier.