Persoon

Broos, Victor

ID: 6656   URI: https://id.erfgoed.net/personen/6656

Beschrijving

Victor Broos werd op 8 december 1908 in Leuven geboren als jongste zoon van een slagersfamilie. Hij behaalde in 1932 zijn architectuurdiploma aan het Sint-Lukasinstituut in Schaarbeek, en begon zonder stage te lopen onmiddellijk aan een zelfstandige loopbaan die bijna 50 jaar zou duren, tot zijn overlijden in 1980. Eén van zijn eerste opdrachten was de woning voor zijn schoonvader, een meester-schaliedekker. Tijdens de jaren 1930 volgen nog een hele reeks woningen, van bescheiden rijhuizen tot riante villa’s. In 1936 kreeg de jonge architect opdracht de crypte voor Pater Damiaan te ontwerpen in de Sint-Antoniuskapel in Leuven. Deze kleine opdracht introduceerde Broos in het katholieke milieu, niet onbelangrijk voor zijn verdere carrière. Met de opdracht voor de bouw van het klooster van de missionarissen van het Heilig Hart aan de Erasme Ruelensvest in Leuven, kreeg hij één jaar later al de kans te bewijzen ook grotere complexen aan te kunnen. Na de Tweede Wereldoorlog bouwde hij kloosters, scholen en rusthuizen voor de picpussen, de annunciaten, de salesianen en de conventuelen, vooral geconcentreerd in en rond Leuven. Tot zijn belangrijkste realisaties uit deze periode behoren het Openbaar Entrepot van Leuven, de Heilige Dominiek Saviokerk in Dilbeek en de Sint-Jozefkerk in Leuven (Amelynck, 2002, 8-10).

Victor Broos behoort met Jacques Van Meulebrouck, J.B. Lauwers, Josse Franssen, Alphonse Marchal en de gebroeders Jacques en Paul Stevens tot de koplopers van het modernisme in Leuven. Het moderne bouwen drong pas door in Leuven omstreeks 1932, kende een uitgesproken hoogtepunt rond 1935-1936, maar vlakte vanaf 1937 opnieuw af. Deze korte tijdsspanne valt samen met het begin van de loopbaan van Victor Broos, die de “Villa Roma” op zesentwintigjarige leeftijd ontwierp, twee jaar na het behalen van zijn diploma. Samen met de “Villa Gai Soleil” uit hetzelfde jaar verderop aan de Tiensesteenweg, en de woning Claerhout uit 1935 aan de Koning Albertlaan in Kessel-Lo, behoort de “Villa Roma” tot de meest uitgesproken modernistische realisaties van de architect. De persoonlijke interpretatie die Broos aan het modernisme gaf, ontleende zijn inspiratie eerder aan het tactiele baksteenmodernisme van Henry van de Velde of Willem Marinus Dudok, dan aan het radicale functionalisme van de International Style. De canon van deze puristische architectuur, door Le Corbusier verwoordt in de 5 point pour une architecture nouvelle, zou hij nooit toepassen, evenmin als zijn progressieve Leuvense confraters. Het vormelijke expressionisme ontleend aan de Amsterdamse School dat zijn vroegste realisaties kleurde, nam naar het einde van de jaren 1930 toe opnieuw de bovenhand in zijn woningontwerpen. Een typisch voorbeeld van dit afgezwakte modernisme dat een compromis nastreeft met een traditionele vormgeving, is de “Villa Coin Fleuri” uit 1938 hogerop aan de Tiensesteenweg. De architectuur van Victor Broos uit de naoorlogse periode, zeker wat zijn omvangrijke productie woningen en flats betreft, oversteeg nog zelden de banaliteit van de alledaagse praktijk.

  • AMELYNCK J., DEVOLDERE S., SCHOONJANS Y. & SILVERANS l. 2002: Victor Broos. De kracht van het alledaagse, Leuven.

Erfgoedobjecten

Ontwerper van

Villa

Bergstraat 25 (Heist-op-den-Berg)
Alleenstaande, vrij monumentale villa naar ontwerp van bouwmeester V. Broos van 1936, als verbouwing van een neoclassicistisch herenhuis.


Villa

Mechelsesteenweg 31 (Heist-op-den-Berg)
Alleenstaande, monumentale villa met ommuurd voortuintje, gebouwd in de periode 1936-1937, naar ontwerp van architect V. Broos.


Sint-Antoniuskapel

Pater Damiaanplein zonder nummer (Leuven)
Beeldbepalende kapel in gotische stijl, met achteraan moderne uitbreiding van 1960-1961. Nu vooral bekend vanwege de crypte van Pater Damiaan.


Augustijnenklooster met humanioracollege

Vaartstraat 33, 39, 41, 43, 45 (Leuven)
Gebouwen van het college in traditionele stijl, opgetrokken in 1680-1688 door ar­chi­tec­ten H. Ver­wil­lige in samenwerking met J. Vrijeels, oorspronkelijk 16 traveeën, achterbouw haaks op de achtergevel en aansluitende constructie uit 1924.


Herenhuis

Sint-Jacobsplein 13 (Leuven)
Laatclassicistisch herenhuis dat in de laatste jaren van de 18de eeuw werd opgetrokken en nu deel uitmaakt van het Mater Dei-instituut.


Classicistisch burgerhuis

Tiensestraat 81 (Leuven)
Herenwoning van vier traveeën en drie verkleinende bouwlagen onder zadeldak, laat 18de-eeuwse classicistische lijstgevel met hardstenen parement en gevelbrede frontonbekroning.


Traditioneel hoekhuis

Burgemeestersstraat 1, Tiensestraat 161, 163, 165 (Leuven)
Tot het derde kwart van de 17de eeuw opklimmende breedhuizen met twee bouwlagen onder zadeldak, hoekpand met een sterk beeldbepalende zijgevel en een 18de-eeuwse uitbreiding aan de Burgemeesterstraat.


Burgerhuis

Emile Van Arenberghstraat 22 (Leuven)
Burgerwoning uit 1939 waarvan de lijstgevel van twee traveeën en drie bouwlagen van de architect Victor Broos een sterke reliëfwerking en verticaliserend karakter meekreeg.


Burgerhuis

Emile Van Arenberghstraat 29 (Leuven)
Brede rijwoning van drie traveeën en drie bouwlagen onder een pannen zadeldak, naar een ontwerp van architect Victor Broos uit 1938.


Parochiekerk Sint-Jozef

Bogaardenstraat 72 (Leuven)
Moderne kerk, volgens de bouwvergunning van 1973 als liturgisch en catechetisch centrum ontworpen door architect V. Broos.


Neoclassicistisch herenhuis

Sint-Hubertusstraat 1 (Leuven)
Neoclassicistisch ensemble met monumentale, half vrijstaande herenwoning met oudere kern, een smalle voortuin met gietijzeren hekwerk, en een eenlaags poortgebouw, eveneens met oudere kern.


Modernistisch burgerhuis

Tervuursestraat 165 (Leuven)
Door V. Broos in 1936 ontworpen woning in modernistische stijl, opgevat als een enkelhuis met een brede venster- en een smalle deurtravee, en drie bouwlagen onder een plat dak.


Openbaar Entrepot

Vaartkom 4 (Leuven)
Havengebonden gebouw met enerzijds een kantoorgedeelte met ontvangkantoor van de Douane en anderzijds het entrepotgedeelte met opslagruimtes, gebouwd in 1954 naar plannen van architect V. Broos.


Placet-complex

Mechelsevest 26 (Leuven)
Klooster van de broeders van de christelijke scholen uit 1888 en hoofdzakelijk naar ontwerp van J. Helleputte. Met uitzondering van de grondig gerestaureerde portierswoning en het neogotisch kapelletje, werd het complex gesloopt in 1978.


Parochiekerk Sint-Dominicus Savio

Stationsstraat_01 277 (Dilbeek)
Moderne zaalkerk van 1978 naar ontwerp van architect Victor M. Broos.


Hoekwoning naar ontwerp van V. Broos

Naamsevest 18 (Leuven)
In 1935 naar ontwerp van V. Broos opgetrokken hoekwoning van drie bouwlagen onder plat dak met één travee aan de Vest, een hoektravee en twee traveeën in de Constantin Meunierstraat.


Modernistisch burgerhuis

Riddersstraat 50 (Leuven)
In 1934 door V. Broos in modernistische stijl ontworpen burgerwoning.


Modernistisch burgerhuis

Riddersstraat 52 (Leuven)
Modernistische burgerwoning, in 1934 door V. Broos ontworpen als enkelhuis van twee traveeën en drie bouwlagen onder een pannen zadeldak.


Burgerhuis

Riddersstraat 54 (Leuven)
In 1933 vermoedelijk door V. Broos ontworpen burgerwoning, opgetrokken in baksteen en beton met verwerking van blauwe hardsteen voor plint en onderdorpels.


Burgerhuis

Riddersstraat 56 (Leuven)
Burgerwoning uit 1934 van de hand van V. Broos, opgevat als enkelhuis van twee traveeën en drie bouwlagen onder een pannen zadeldak en opgetrokken in baksteen en blauwe hardsteen.


Modernistische stadswoningen

Brusselsestraat 196, 198, 200 (Leuven)
Als één geheel gebouwde rijwoningen, in 1933 naar ontwerp van V. Broos in modernistische stijl opgetrokken in beton, rode en gele baksteen.


Burgerhuis met Lodewijk XVI-gevel

Tiensestraat 10 (Leuven)
Eind 18de-, begin 19de-eeuwse rijwoning van drie traveeën en drie bouwlagen onder zadeldak, naar ontwerp van V. Broos in 1946 aangepaste winkelpui, met behoud van originele sluitstenen.


Burgerhuizen met art-deco- en modernistische vormgeving

Tiensevest 56, 76, 136 (Leuven)
Burgerhuizen, gebouwd in 1920 en 1937, die zich in het straatbeeld onderscheiden door hun meer uitgesproken art deco of modernistische vormgeving.


Maalderijen J. Vandenbergh en nv Dijlemolens

Vaartkom 39, 41, 43, 45 (Leuven)
Industrieel complex dat het volledige bouwblok beslaat met onder meer silotoren, magazijn en kantoren, maalderijgebouwen, gebouwd in 1935 met uitbreidingen in 1941, 1946 en laad en losinstallatie van 1952.


Gemeenteschool

Jean-Baptiste Van Monsstraat 6, 8 (Leuven)
Schoolcomplex dat na oorlogsschade in opdracht van de Stad tussen 1952 en 1956 werd herbouwd volgens de plannen van architect V. Broos.


Modernistische rijwoning

Kapucijnenvoer 56 (Leuven)
Sobere modernistische rijwoning die in 1935 gebouwd werd naar ontwerp van V. Broos als een enkelhuis van twee traveeën en drie bouwlagen onder een pannen zadeldak.


Modernistische stadswoning

Kapucijnenvoer 219 (Leuven)
Modernistische rijwoning van het bel-etagetype, ontworpen door V. Broos in 1935, met een smalle deur- en brede venstertravee en drie bouwlagen onder een pannen zadeldak.


Don Boscoklooster

Hendrik Placestraat 44 (Dilbeek)
Don Boscoklooster bestaande uit verschillende vleugels uit de eerste helft van de 20ste eeuw en gelegen schuin tegenover het Sint-Wivinaklooster tegen de grens met Dilbeek dicht bij het station van Dilbeek.


Villa Roma

Tiensesteenweg 329 (Leuven)
Villa met achterliggend garagepaviljoen in modernistische stijl, ingeplant te midden van een ruime omhaagde tuin, gebouwd in 1934 naar een ontwerp van de architect Victor Broos.


Eclectische bebouwing Erasme Ruelensvest en Leo Dartelaan

Erasme Ruelensvest 127-154, 156-169, Leo Dartelaan 1-27 (Leuven)
Homogene rijbebouwing aan de Erasme Ruelensvest opgetrokken tussen circa 1900 en 1935 in diverse eclectische neostijlen; Leo Dartelaan vanaf 1918 bebouwd met deels vrijstaande, deels aaneengesloten eclectische burgerwoningen met voortuintjes.


Bondgenotenlaan en omgeving

Bondgenotenlaan, Jan Stasstraat, Justus Lipsiusstraat, Koning Leopold I-straat, Lepelstraat, Louis Melsensstraat, Vital Decosterstraat (Leuven)
De Bondgenotenlaan werd in de 19de eeuw aangelegd als hoofdas van de wijk grenzend aan het station en vormt een verbinding tussen het Martelarenplein en de Grote Markt. Naast de prominente stadsschouwburg, vormen statige eclectische burger- en herenhuizen de voornaamste bebouwing van de straat.