Persoon

Carpentier, Eugène

ID
677
URI
https://id.erfgoed.net/personen/677

Beschrijving

Eugène Carpentier (Kortrijk 1819-Beloeil 1886) werd opgeleid aan de Academie van Brussel door Tilman-François Suys (1783-1861), waar hij als briljant student in 1846 een eerste prijs behaalde. Van 1846 tot 1851 werkte hij in dienst van J.J. Dumont architecte-dessinateur de la commission royale des monuments, die hem ondermeer belastte met het toezicht op de restauratiewerken aan de kerk van Sint-Hubert. Deze werf vormde basis en aanzet tot een succesvolle carrière als restaurateur en als architect.

In 1852 vestigde Carpentier zich als zelfstandig architect in Brugge om in 1856 definitief naar Beloeil te verhuizen. Carpentier bouwde een stevige reputatie op als restaurateur van onder meer de Sint-Ursmaruskerk van Lobbes (1863), de Onze-Lieve-Vrouwkerk van Hoei (1876) en het kasteel van Elewijt (1875). Mede op basis van zijn verdiensten als restauratie-architect werd hij in 1877 tot volwaardig lid van de Koninklijke Commissie voor Monumenten benoemd, na een lange periode (1861-1876) als briefwisselend lid voor de provincie Henegouwen. Alhoewel ook actief op het vlak van burgerlijke architectuur met onder meer de realisatie van enkele scholen en hospitalen, profileerde Carpentier zich voornamelijk als één van de meest actieve kerkenbouwers. Tot zijn voornaamste ontwerpen behoren de kerken van Beloeil (1863-1867), Châtelet (1867-1873), Antoing (1868) en Tollembeek (1869-1873). De laatste in de reeks, de Sint-Remacliuskerk van Spa (1881) met duidelijke verwijzingen naar de Rijnlandse romaanse architectuur wordt algemeen als zijn meesterwerk beschouwd.

Technisch en architectuurhistorisch zeer onderlegd ontwikkelde Carpentier een persoonlijke stijl waarin de constructieve soberheid van de romaanse architectuur, een vroeggotisch vocabularium en de picturale effecten van de Engelse neogotiek zijn verweven tot een functionele, evenwichtige en gespierde architectuur van stoere geometrische vormen en heftige kleurcontrasten.


Erfgoedobjecten

Ontwerper van

Gemeentehuis Maldegem

Marktstraat 7 (Maldegem)
Huidig gemeentehuis gebouwd in 1909 naar plannen van de Gentse architect Henri Geirnaert van 1907. Rechthoekig strak symmetrisch gebouw van elf traveeën en twee bouwlagen boven een hoog onderbouw, vooraan gemarkeerd door een vierkante, uitspringende belforttoren met dubbele statietrap en speelse achthoekige bekroning met opengewerkte belvedère en naaldspits en ijzeren windvaan.


Godshuis

Mevrouw Courtmanslaan 92 (Maldegem)
Het godshuis werd gebouwd in 1880-81 naar de plannen van architect Eugène Carpentier van Beloeil en uitgevoerd door aannemer M. Osselaere. Het gesticht werd bediend door de zwarte zusters van Aalst. Oorspronkelijk gebouw op L-vormige plattegrond met hoofdvolume van zeven traveeën en twee bouwlagen onder leien zadeldak.


Grafmonument van baron Charles Coppens

Grotekievit zonder nummer (Geel)
Grafmonument van 1875 van baron Charles Coppens, lid van het Nationaal Congres en de grote ontginner van de Geelse Aard.


Hospitaal Sint-Arnoldus

Mevrouw Courtmanslaan 82 (Maldegem)
Achterin gelegen opmerkelijk kleurrijk bakstenen complex op vierkante plattegrond met links aansluitende vleugel. De plannen dateren van 1865 en werden getekend door architect Eugène Carpentier van Beloeil. Inwijding van de kapel in februari 1872. Het hospitaal werd van 1871 af bediend door de zwarte zusters van Aalst. Verbouwingen in 1958 door architect L. Cromheecke en nieuwbouw van 1978 door architect E. Verstraete.


Kasteel Het Steen en aanhorigheden

Steendreef 77 (Zemst)
17de-eeuws kasteel Het Steen, een door P.-P. Rubens in 1635-1640 bewoond 'hof van plaisantie', dat in de tweede helft van de 19de eeuw en begin 20ste eeuw historiserend gerestaureerd werd onder respectievelijk architect Carpentier en Veraart. Ingeplant op een omgracht domein, verbonden met het ten noorden ingeplant neerhof door middel van een boogbrug uit de 17de eeuw. Het 18de-eeuwse, U-vormige neerhof omvat een duiventoren, oranjerie, stallen, rentmeestershuis en gastenverblijf met kapel werden in U-vorm.


Kasteel Reesinghe

Brugse Steenweg 181 (Maldegem)
Het Kasteel van Reesinghe is een landhuis in neogotische baksteenarchitectuur met de allure van een jachtpaviljoen, gebouwd in 1858 naar plannen van architect Eugène Carpentier van 1854 in opdracht van de familie Pecsteen-de Lampreel op de historische site van het heerlijk kasteel van Maldegem. Ten noorden achter het kasteeltje, koetshuis met paardenstallen.


Kasteel van Calmont

Kalmontstraat 8, 12 (Kluisbergen)
Huidig kasteel, naar verluidt voormalig jachtpaviljoen, opgetrokken in sobere empirestijl in het eerste kwart van de 19de eeuw. Witbepleisterd en geschilderd kasteeltje van drie bouwlagen onder leiendak, voorheen met belvedère.


Kasteeldomein Het Steen

Steendreef 77 (Zemst)
Kasteeldomein van 4 hectare met landschappelijk park, oorspronkelijk bijna 14 hectare, aangelegd vanaf 1875 bij Het Steen, een door P.-P. Rubens in 1635-1640 bewoond 'hof van plaisantie', dat in 1875 en 1914 historiserend gerestaureerd werd onder leiding van architect Eugène Carpentier (1819-1886). De drie losstaande gebouwen van het neerhof met duiventoren, oranjerie, stallen, rentmeestershuis en gastenverblijf met kapel werden in U-vorm aan de overzijde van het kasteel gebouwd in 1754-1755 in opdracht van de toenmalige eigenares Albertine-Françoise de Wynants. De directe omgeving van het kasteelcomplex kent een geometrische tuinaanleg.


Klooster van de zusters van de Heilige Vicenzo a Paolo

Wijngaardplein 1-2, 3A-B, Wijngaardstraat 35 (Brugge)
Voormalig klooster van de zusters van de Heilige Vicenzo a Paolo, gefaseerd opgebouwd na hun aankomst in Brugge in 1851 en meteen deels gebruikt als bewaarschool opgericht door L. d'Hanin de Moerkerke en M.de Bie; tot op heden weeshuis. Vroegste Brugse voorbeeld van "burgerlijke neogotiek".


Parochiekerk Sint-Magdalena

Duisburgsesteenweg zonder nummer (Overijse)
Eenvoudige éénbeukige neogotische kerk, ingewijd in 1893, maar de bovenste geledingen van de toren werden pas in 1933 afgewerkt, naar ontwerp van architect Carpentier met achterliggend kerkhof.


Parochiekerk Sint-Martinus met kerkhof

Plaats 14 (Galmaarden)
Neogotisch gebouw, opgetrokken uit bak- en natuursteen in 1870-73 naar plannen van architect Carpentier, ter vervanging van een ouder kerkje.


Sint-Salvatorskathedraal

Sint-Salvatorskerkhof zonder nummer (Brugge)
Georiënteerde, gotische kerk gelegen aan de zuidzijde van de Steenstraat. Ten noorden, voormalig kerkhof afgeschaft in 1784; als tuin aangelegd in de eerste helft van de 19de eeuw, hernieuwd met ijzeren afsluiting in 1878-1879, sedert 1970 vervangen door stenen muur; ten oosten en ten westen omringd door het Sint-Salvatorskerkhof, en ten zuiden geflankeerd door de kapittelgebouwen en het museum.