De Haan Badplaats

Tekst van Vlissegem (https://id.erfgoed.net/themas/14523)

Badplaats, gelegen op het grondgebied Klemskerke en Vlissegem, ontstaan rond de eeuwwisseling. Voordien gehucht, bestaande uit landarbeiders-, visserswoningen, een hoeve, een douanepost en een molen, verspreid gelegen langsheen de huidige Grotestraat en Bredeweg (zie Ferrariskaart 1771-1778 en Vandermaelen 1848).

Eind 19de eeuw: start van de evolutie van landelijk gehucht tot badplaats. 1886: inhuldiging van de tramlijn Oostende-Blankenberge gaf aanleiding tot de ontdekking en ontsluiting van het gehucht midden een ongerept natuurgebied.

1887: op aanvraag van Leopold II werkt tuinarchitect L. Van der Swaelmen een plan uit om de duinen tussen Oostende en Blankenberge te bebossen en om te vormen tot een groot park. De bebossing van dit gebied, ingezet in 1836 door de erfpachter T. Vandewalle, was intussen ten gevolge verwaarlozing mislukt. Tegelijkertijd vatten architect E. Colinet (Oostende), A. Passenbronder (Antwerpen) en A. Popp het plan op om een badplaats te stichten. De Haan-aan-Zee zou dienen als uitwijkmogelijkheid voor de twee drukbezochte badsteden Oostende en Blankenberge. 22 juli 1888: plechtige inhuldiging van "Hôtel du Coq", gebouwd op initiatief van vermeld driemanschap.

1889: de Belgische Staat geeft 50 ha duinen, gelegen ten noorden van de tramlijn in erfpacht aan Colinet, Passenbronder en Popp, met de bedoeling dit terrein, zogenaamde Concessie, te verkavelen volgens strenge stedenbouwkundige en architecturale voorschriften. De concessie breidde zich tweemaal uit respectievelijk in 1904, 1909.

De aanleg van Koninklijke baan Oostende-Blankenberge, reeds in het plan van Van der Swaelmen voorkomend, en de opening van de golfclub begin 20ste eeuw droegen bij tot de verdere expansie van de badplaats.

De eerste belangrijke gebouwen waren het Casino (1899), een kapel (1897) gelegen aan de Dantelaan, de Grand Hotel du Coq-sur-Mer (1899) alle gelegen binnen de Concessie. Ten zuiden ervan, wordt in 1899-1902 de Sint-Monicakerk gebouwd onder impuls van de paters Augustijnen.

Tijdens het interbellum vestiging van een aantal preventoria: Zeepreventorium in 1923 (Koninklijke baan nummer 5); aan de Driftweg preventorium "Eyckmans", gebouwd in 1926, gesloopt in 1939 en vervangen door preventorium "Familia", eveneens afgebroken; de "Villa Scolaire du home de grand air de Liège" (Driftweg nummer 77) naar ontwerp van architect dateert van 1934.

Na de Tweede Wereldoorlog verdere uitbreiding van de badplaats zie onder meer verkavelingen respectievelijk tussen Ringlaan-Noord en -Zuid, ten zuiden van de Driftweg en tussen de Wenduinesteenweg en de Grote straat. Vanaf de jaren 1960 ten gevolge de opkomst van het sociaal toerisme vestiging van een aantal campings en vakantiedorpen.

  • BALLEGEER J., VANDENBERGHE E., Tussen Noord-ee en Noordzee in oude prentkaarten, Zaltbommel, 1978.
  • CONSTANDT M., 100 jaar toerisme. Een eeuw vakantie in West-Vlaanderen, Tielt, 1986.
  • DEVENT G., Zee en duinen. Kusttoerisme in de 19de eeuw, Brugge, 1991.
  • DEVENT G., De Oostkust van toen; van Knokke tot Bredene, Brugge, s.d.
  • VAN DER BRACHT H. (Dienst Cultuur, Gemeente De Haan), mondelinge mededelingen en eigen historische en heemkundige documentatie.

Bron: DELEPIERE A.-M., HUYS M. & KERRINCKX H. 2005: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente De Haan, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL9, onuitgegeven werkdocumenten.
Auteurs:  Huys, Martine
Datum:
De tekst wordt ter beschikking gesteld door: Agentschap Onroerend Erfgoed (AOE)


Je kan deze tekst citeren als: HUYS M. 2005: De Haan Badplaats [online], https://id.erfgoed.net/teksten/141022 (geraadpleegd op ).