Geografisch thema

Vrijdagmarkt

ID: 1007   URI: https://id.erfgoed.net/themas/1007

Beschrijving

Begrepen tussen Heilig Geeststraat, Leeuwenstraat en Steenhouwersvest. De plaats van de Vrijdagmarkt met al de naburige gronden maakte vroeger deel uit van het hotel van Ridder van Spangen. Het besloeg een aanzienlijke oppervlakte tussen de huizen van de Reyndersstraat en de rui van de Steenhouwersvest. De hoofdingang lag aan het einde de Heilige Geeststraat, een van de uitgangen in de Kammenstraat. In de 15de eeuw behoorde het toe aan Ridder Reinier van der Elst ("Reyniershof"), in de 16de eeuw aan de familie van Spangen ("Hof van Spangen"). In 1547 kocht Gilbert van Schoonbeke de gronden van het hotel, een aanpalend huis "den Conynsberch" in de Kammenstraat en een deel van de binnenplaats van de afspanning "den Rooden Leeuw" in dezelfde straat. Hij opende er de Bergstraat, Leeuwenstraat, Valkstraat en Heilig Geeststraat, alsook een groot vierkant plein met twee uitgangen langs de kant van de Steenhouwersvest. In 1549 werd de markt van oude kleren en meubels van de Grote Markt naar het nieuwe plein overgebracht. Later werd de verkoop van onroerende goederen eraan toegevoegd. Tot op heden worden er inboedels voortkomende van faillissementen, sterfgevallen enzomeer verkocht. De oudste benaming was "Oude Kleerkopersmerct", sinds 1585 spreekt men van "Vrijdachsmerct".

De oorspronkelijke bebouwing werd totaal vernietigd door de V-bominslag van 2 januari 1945, met uitzondering van een gedeelte van het Museum Plantin-Moretus. Anno 1949 werd het plein in een rustieke stijl herbouwd (zie gevelsteen langs de zijde der Heilig Geeststraat). Overwicht van lijstgevels, afgewisseld met enkele puntgevels (nummers 14, 17, 18) in zachtrood of bruin baksteenmetselwerk, gemiddeld drie bouwlagen onder zadeldaken (leien) meestal met dakkapellen. Variërend van drie tot vijf traveeën met rechthoekige muuropeningen in omlijstingen van natuursteen en voorzien van roedeverdeling. Begane grond met winkelpuien. Hoekhuis nummer 19-20 met modern Onze-Lieve-Vrouwebeeldje in nis. Hoekhuis Leeuwenstraat met Onze-Lieve-Vrouwebeeld in witte steen, gebeeldhouwd door Alfons De Roeck, ingehuldigd in 1949, met lichtarm.


Bron     : Goossens M.& Plomteux G. met medewerking van Linters A., Steyaert R., Illegems P. & De Barsée L. 1976: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Stad Antwerpen, Bouwen door de eeuwen heen 3NA, Brussel - Gent.
Auteurs :  Goossens, Miek, Plomteux, Greet
Datum  : 1976


Relaties

  • Is deel van
    Antwerpen - Historische binnenstad
    Antwerpen (Antwerpen)

  • Omvat
    Museum Plantin-Moretus
    Heilige Geeststraat 8, Vrijdagmarkt 22 (Antwerpen)

  • Omvat
    Openbare pomp met beeld Heilige Catharina
    Vrijdagmarkt zonder nummer (Antwerpen)