Geografisch thema

Krombeke

ID: 14149   URI: https://id.erfgoed.net/themas/14149

Beschrijving

Gemeente (854 ha, 841 inwoners in 1970) in de Westhoek en Zandlemig Vlaanderen. Licht golvend reliëf met zandleem- en leembodems. Sinds 1970 deelgemeente van Proven. Krombeke is de oudst gekende gemeente van Veurne-Ambacht (zie Veurne). De plaats wordt in de 9de eeuw vermeld als Crumbeke, Crombeke, 'bocht in een beek', plaats op de Heidebeek. Volgens de geschiedschrijver Malbrancq werd Krombeke in 875 geschonken aan de abt van Sithiu, Hilduin. Volgens andere bronnen schenkt de bisschop van Terwaan in 1134 het altaar van Krombeke aan de Onze-Lieve-Vrouwekerk te Terwaan.

De heerlijkheid Krombeke behoorde onder meer toe aan de families van Stavele, van Hoorn en de Vilain. Ten oosten van de dorpskom, rechts van de Graaf van Hoornweg (richting Westvleteren), lag het ondertussen volledig verdwenen kasteel van de heren van Krombeke. Nabij het kasteel, aan de toen bevaarbare Heidebeek, was er gedurende de middeleeuwen een losplaats. Hier werden vooral hout (uit de nabijgelegen bossen) en fruit geladen en verscheept via de Poperingevaart of Vleterbeek en de IJzer naar steden in Vlaanderen en Frans-Vlaanderen. Voornamelijk bouwmaterialen zoals kalk, tegels, dakpannen en kareelsteen zouden langs deze weg zijn aangevoerd.

De heerlijkheden Zwijnland en Eversam, respectievelijk eigendom van de abdijen Sint-Bertinus te Sint-Omaars en Eversam te Stavele, waren voor grote delen geënclaveerd in de gemeente Krombeke.

Het gaat om een landelijke gemeente met dorpskern gevormd door een kerk met omringend kerkhof, waarrond zich de Andreas Verbrigghestraat situeert. Ten zuiden bevindt zich het Krombekeplein met onder meer het gemeentehuis, een kapel en een herberg. Uitvalswegen: ten westen, de tweesprong van de Waaienburgseweg en de Blasiusstraat; ten oosten, de Graaf van Hoornweg en ten zuiden, de Bankelindeweg.

De bebouwing is voornamelijk geconcentreerd ten westen van de dorpskom. Er is onder meer een recente woonuitbreiding aan het westelijke dorpsuiteinde. De bebouwing bestaat uit breedhuizen met lijstgevels van één à twee bouwlagen onder pannen zadeldaken, waaronder enkele met een 18de-eeuwse kern. Het gaat echter overwegend om 19de-eeuwse architectuur (vaak met nieuwe gevelparementen) en nieuwe bouw. Buiten de dorpskom zien we verspreide hoevebouw met losse bestanddelen. Een voorbeeld hiervan is het 'Boshoeveke', een merkwaardige 19de-eeuwse hoeve met U-vormige opstelling van de gebouwen, opgetrokken in een eclectische bouwtrant en kaderend in het geheel van esthetische ingrepen van de lokale landadel van het kasteel De Lovie te Proven.

Tweetal kleine huizengroeperingen, onder meer een gehucht vroeger de 'IJzeren deurhoek' genaamd, uit het laatste kwart van de 19de eeuw-eerste kwart van de 20ste eeuw. Aan de Hapjestraat ligt een concentratie van boerenarbeidershuisjes en kleine hoevetjes uit de 19de en eerste kwart van de 20ste eeuw.

Krombeke is een landbouwgemeente. Een deel van het landbouwareaal wordt ingenomen door de hopcultuur, echter in afnemende mate. Afnemend inwonersaantal (1123 en 841 inwoners, in 1920 en 1961). Woondorp voor pendelaars.

  • GHEYSENS J. 1971: Het oude Krombeke, De IJzerbode II.4.
  • J.GH.H. 1978: Krombeke en de geschiedkundige aantekeningen van E.H. Carolus Deraeke, De IJzerbode VIII.2-3-4-6.
  • TILLIE W. 1979: Gemeenten die Poperinge groot maken, Proven, Krombeke, Reningelst, Roesbrugge-Haringe, Watou, Aan de schreve IX.3, 20-28.

Bron     : Delepiere A.-M. & Huys M. 1989: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie West-Vlaanderen, Arrondissement Ieper, Kanton Poperinge, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 11N2, Brussel - Turnhout.
Auteurs :  Delepiere, Anne Marie, Huys, Martine
Datum  : 1989


Relaties

  • Omvat
    Andreas Verbrigghestraat

  • Omvat
    Bankelindeweg

  • Omvat
    Boerenarbeiderswoning

  • Omvat
    Bossen tussen Sint-Jan-ter-Biezen en Sint-Sixtusabdij

  • Omvat
    Gedenkteken militaire doden

  • Omvat
    Hapjesstraat

  • Omvat
    Knotbomenrij met zwarte populier

  • Omvat
    Knotbomenrij met zwarte populier langs Bernardsbeek

  • Omvat
    Krombekeplein

  • Omvat
    Sint-Annakapelletje met linde

  • Omvat
    Zwarte knotpopulier

  • Omvat
    Zwarte knotpopulier

  • Omvat
    Zwarte knotpopulier bij Haringebeek

  • Omvat
    Zwarte knotpopulier bij Haringebeek

  • Is deel van
    Poperinge