Geografisch thema

Scheldewindeke

ID: 14221   URI: https://id.erfgoed.net/themas/14221

Beschrijving

Gemeente in Zandlemig Vlaanderen met een oppervlakte van 1.180 ha en 3.068 inwoners (1981). Gelegen in het laag interfluvium tussen Schelde en Dender met een uitgesproken heuvelachtig landschap (gemiddeld 30 à 40 m hoog). Slechts 19 m hoog in de Molenbeekvallei en opklimmend tot 60 m in de wijk Lange Munte (ten westen). De Kerkensbeek in het noordwesten vormt de grensbeek met Munte en Baaigem. Overwegend vruchtbare landbouwgronden, slecht gedraineerd in de vele beekdepressies. Verschillende bronnen, onder meer de zogenaamde "Ginstbergbron" in het noorden van de gemeente, ontdekt in 1897 en sinds 1936 commercieel uitgebaat voor de productie van mineraal bronwater (Ginstbronnen) .

Oudste vermelding "Vuenteca" daterend van 988. Het dorp zou hebben toebehoord aan de heren van Scheldewindeke vooraleer het eind 13de eeuw werd opgenomen bij de heerlijkheid van het Land van Rode in de kasselrij van het Land van Aalst. Te Scheldewindeke zetelde een vierschaar en was het centrum van een leenhof dat tevens bevoegd was over Balegem en Moortsele. Bij de dood van de eerste markies van het Land van Rode, Lopez-Maria Rodriguez d'Evora y Vega in 1697, werd Scheldewindeke met Moortsele en Balegem afgescheiden van de rest van het Land van Rode en verdeeld onder de jongere kinderen van de markies. De afzonderlijke heerlijkheid Scheldewindeke kwam door huwelijk in handen van de familie Dons de Lovendegem. Scheldewindeke telde in de 15de eeuw een groot aantal belangrijke pachthoven. Het grootste pachthof, het "Hof van Scheldewindeke", in het dorpscentrum naast de kerk en aan de rand van de Molenkouter, was waarschijnlijk de zetel van de heerlijkheid van Scheldewindeke. De eigenlijke kern van de gemeente is een typisch straatdorp aan de weg Oosterzele-Beerlegem, onderdeel van de oude verbindingsweg Dendermonde-Oudenaarde. Ruim rechthoekig marktplein met kerk aan voornoemde weg. De gemeente wordt doorsneden door de spoorlijn Gent-Geraardsbergen.

  • VAN HEEGDE D., Van Vuenteca tot Scheldewindeke, Scheldewindeke, 1976.

Bron     : Bogaert C. & Verbeeck M. 1989: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Oost-Vlaanderen, Arrondissement Gent, Kantons Destelbergen - Oosterzele, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 12N2, Brussel - Turnhout.
Auteurs :  Bogaert, Chris, Verbeeck, Mieke
Datum  : 1989


Relaties

  • Omvat
    't Waterhof
    Drooghout 1 (Oosterzele)

  • Omvat
    Betsbergebos, Gootbos en Ter Hulst
    Landskouter, Moortsele, Oosterzele, Scheldewindeke (Oosterzele)

  • Omvat
    Boerenburgerhuis
    Gaverse steenweg 120 (Oosterzele)

  • Omvat
    Boerenwoning
    Gaverse steenweg 146 (Oosterzele)

  • Omvat
    Boerenwoning
    Hauwsestraat 30 (Oosterzele)

  • Omvat
    Boerenwoning
    Hundelgemse steenweg 13 (Oosterzele)

  • Omvat
    Boerenwoning
    Sint-Kristoffelstraat 8 (Oosterzele)

  • Omvat
    Burgerhuis
    Marktwegel 6 (Oosterzele)

  • Omvat
    Burgerhuis
    Spiegel 1 (Oosterzele)

  • Omvat
    Dorpswoning
    Marktwegel 8 (Oosterzele)

  • Omvat
    Ettingebos
    Balegem, Oosterzele, Scheldewindeke (Oosterzele)

  • Omvat
    Gesloten hoeve
    Hauwsestraat 43 (Oosterzele)

  • Omvat
    Gesloten hoeve
    Hauwsestraat 80-82 (Oosterzele)

  • Omvat
    Heilige Machariuskapel
    Spiegel zonder nummer (Oosterzele)

  • Omvat
    Hemelstraat
    Hemelstraat (Oosterzele)

  • Omvat
    Herberg
    Marktwegel 4 (Oosterzele)

  • Omvat
    Het Wit kasteel
    Hauwsestraat 1 (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve
    Spiegel 22 (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve
    Van Thorenburghlaan 1-1A (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve met losse bestanddelen
    Botsewegel 4 (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve met losse bestanddelen
    Drooghout 3 (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve met losse bestanddelen
    Frankenbos 1 (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve met losse bestanddelen
    Spiegel 26 (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve van het semi-gesloten type
    Hettingen 61 (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve van het semi-gesloten type
    Dreef 23 (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve van het semi-gesloten type
    Schaperstraat 6 (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve van het semi-gesloten type
    Schaperstraat 8 (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve van het semi-gesloten type
    Turkenhoek 22, 22A (Oosterzele)

  • Omvat
    Hoeve van het semigesloten type
    Hettingen 46 (Oosterzele)

  • Omvat
    Kasteelpark met bijgebouwen van verdwenen Oud kasteel van Scheldewindeke
    Schaperstraat 2-4 (Oosterzele)

  • Omvat
    Klooster en directeurswoning
    Spiegel 13-15 (Oosterzele)

  • Omvat
    Lange Munte
    Lange Munte (Oosterzele)

  • Omvat
    Marktplein
    Marktplein (Oosterzele)

  • Omvat
    Molenweg Scheldewindeke
    Hettingen (Oosterzele)

  • Omvat
    Parallelweg Kasteel Smissebroek
    Hettingen (Oosterzele)

  • Omvat
    Parochiekerk Sint-Christoffel
    Marktwegel 1 (Oosterzele)

  • Omvat
    Pelgrim
    Pelgrim (Oosterzele)

  • Omvat
    Semi-gesloten hoeve
    Heet 22 (Oosterzele)

  • Omvat
    Sociale woonwijk Groot Bewijk
    Korenbloemstraat (Oosterzele)

  • Omvat
    Stationsstraat
    Stationsstraat (Oosterzele)

  • Omvat
    Vallei van de Munkbosbeek met het kasteeldomein van Beerlegem
    Dikkelvenne (Gavere), Balegem, Scheldewindeke (Oosterzele), Velzeke-Ruddershove (Zottegem), Beerl...

  • Omvat
    Villa
    Spiegel 11 (Oosterzele)

  • Omvat
    Villa
    Van Thorenburghlaan 13 (Oosterzele)

  • Omvat
    Walhoeve en wegkapel
    Schaperstraat 10 (Oosterzele)

  • Omvat
    Weg naar voorde op Grote Ettingbeek
    Scheldewindeke (Oosterzele)

  • Omvat
    Wegkapel Heilig Hart van Jezus
    Dreef 26 (Oosterzele)

  • Omvat
    Wijkschoolstraat
    Wijkschoolstraat (Oosterzele)

  • Is deel van
    Oosterzele
    Oosterzele (Oost-Vlaanderen)