Geografisch thema

Futselstraat

ID: 14945   URI: https://id.erfgoed.net/themas/14945

Beschrijving

Verbindingsstraat tussen het Kerkplein en de Pastoor Termotestraat. Gebogen straattracé voorzien van betonklinkers afgezoomd met kasseien. Volgens oude postkaarten oorspronkelijk volledig voorzien van kasseien. Straat met verschillende functies. Oorspronkelijk een woonstraat, geëvolueerd in de loop der tijden naar commerciële straat, waarvan enkel de verbouwde begane gronden nu getuige zijn. De functiewijzigingen gaan gepaard met bouwen en verbouwen. Ook aanwezigheid van een onderwijsfunctie. Op 30 juli 1833 kocht pastoor Dujardin een huis in de Futselstraat om er een school op te richten. De school was te situeren waar nu het Rust- en verzorgingstehuis Sint-Anna ligt, Beernemstraat nr. 14.

Staat weergegeven op een kaart van 1760 die het centrum van Wingene weergeeft, met de benamingen: "Feutselstraatje – Strontstraatje". Ook in een koopakte van 1834 staat de straat vermeld als "zuyd het Futsel of Strond Straetje". De naam "strontstraatje" verwijst naar de aanwezigheid van een gracht naast de straat die zorgde voor de afwatering van het centrum van Wingene. De gracht deed dienst als een open riool. Ook aangeduid met de naam Kapellestraat verwijzend naar de hier aanwezige kapel van het klooster.

Vanouds een straat met een grosso modo L-vormig tracé. De straat staat weergegeven in het renteboek van de heerlijkheid van Oyghem van 1640. De bebouwing situeert zich in het begin van de straat bij de kerk. Aanwezigheid van "een behuysde hofstede ende brouwerye" en op de hoek met het kerkplein "een behuysde erfve". In het landboek van 1756 is er al meer bebouwing in de Futselstraat. Weergave en beschrijving van verschillende huizen met bijhorend erf en eventueel vermelding van de groentetuin. Een gelijkaardige weergave is terug te vinden op de kaart van Ferraris (1770-1778). Het einde van de straat tegenaan de Pastoor Termotestraat is nog onbebouwd. In de loop van de 19de eeuw wordt de straat verder bebouwd. Op het primitief kadasterplan (ca. 1829) weergave van bebouwing op het einde van de straat. Een gelijkaardige situatie is terug te vinden in de Atlas der Buurtwegen van circa 1843. Aangeduid met de naam "futselstraet" en omschreven als "sentier de l'eglise de Wijnghen au cabaret den luchtbal". Tot in 1871-1872 was de straat opgevat als een kerkwegel waarlangs een sloot liep. Op een postkaart van circa 1920(?) weergave van de straat met een vrij homogeen karakter bepaald door de aanwezigheid van sobere bakstenen eenlaagswoningen, soms opgevat als eenheidsbebouwing.

Opvallende verspringende rooilijn resultaat van bouwen en verbouwen van woningen. Het heterogene straatbeeld van de straat is fasegewijs tot stand gekomen. Overwegend woonhuizen, al dan niet met bijhorende commerciële functie. Basisbebouwing van twee à vijf traveeën en één à twee bouwlagen, overwegend onder een pannen zadeldak. Enerzijds worden volumes, weergegeven op het primitief kadasterplan, verbouwd en krijgen onder meer een nieuw gevelparement. Ter hoogte van de huidige nummers 9-11, weergave van drie achter elkaar gelegen woningen, vermoedelijk deel uitmakend van een beluik. De huidige twee eenlaagswoningen dateren van 1876. Anderzijds worden de nog onbebouwde percelen in de jaren 1950-1960 bebouwd met nieuwbouwwoningen. Op het einde van de straat aanwezigheid van het bejaardenhome Sint-Anna, met hoofdingang in de Beernemstraat nr. 14. Gebouwd ter vervanging van "De Tap", gebouwd als een vergaderzaal of "Katholieken Kring". Het gebouw werd gebruikt als toneelzaal waar filmvertoningen werden gegeven.

  • GEMEENTEARCHIEF WINGENE, Kaart van het centrum van Wingene getekend door J. Parmentier, 1760.
  • KADASTERARCHIEF WEST-VLAANDEREN, Primitief kadasterplan, 207: Mutatieschetsen, Wingene, 1876/35.
  • RIJKSARCHIEF BRUGGE, Fonds Aanwinsten, nr. 2.718.
  • RIJKSARCHIEF BRUGGE, Gemeentearchief Wingene, nr. 71.
  • RIJKSARCHIEF BRUGGE, Schenking Van Caloen, nr. 18.
  • RIJKSARCHIEF KORTRIJK, Fonds Oud Stadsarchief Kortrijk, nr. 1.123.

  • LAMS G., VANDEWIELE A., Wingene en Zwevezele door de jaren heen, 1992, p. 40.
  • LAMS L., Wingene, in HOLLEVOET F., Als straten gaan ... praten, Tielt, 2005, p. 283.
  • PATTEEUW J., Wingene in oude kaarten van 1600 tot 1800, in Ons Wingene, jaarboek 5, 2002, p. 12-30.
  • VANLAERE O., Wingene in oude prentkaarten, 1972.
  • Fotoboek "Wingene, terug naar de 20ste eeuw", Ons Wingene, 2008.

Bron     : Gilté S. & Baert S. 2009: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Wingene, Deelgemeente Zwevezele, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL43, (onuitgegeven werkdocumenten).
Auteurs :  Baert, Sofie, Gilté, Stefanie


Relaties

  • Omvat
    Café Den Bonten Os

  • Omvat
    Dorpswoning

  • Omvat
    Dorpswoning

  • Omvat
    Dorpswoning

  • Omvat
    Dorpswoning

  • Omvat
    Dorpswoning

  • Omvat
    Dorpswoning

  • Omvat
    Modernistisch winkelpand naar ontwerp van J. Lippens

  • Omvat
    Winkelpand

  • Omvat
    Winkelpand

  • Is deel van
    Wingene