Geografisch thema

Vannekenstraat

ID
15076
URI
https://id.erfgoed.net/themas/15076

Beschrijving

Lange weg met overwegend recht tracé die van de Torhoutstraat loopt naar de gemeentegrens met Ruddervoorde (Oostkamp). De straat is geasfalteerd en aan weerszijden afgezoomd met eiken. Oorspronkelijk de verbindingsweg tussen Lichtervelde en Brugge, later werd het "de Nieuwen Brugschen Heerwegh". De straat is vernoemd naar de herberg en brouwerij "Het Vanneken" (nr. 31) dat zeker vanaf de 17de eeuw gesitueerd was op de hoek van de huidige Vannekenstraat en de Ricksteenweg. Een eerste vermelding dateert van 1611 wanneer de herberg wordt verkocht. Op de Ferrariskaart (1770-1778) is de herberg- en brouwerijsite afgebeeld als vier vrijstaande gebouwen binnen een boomgaard. Op dezelfde kaart vertoont de straat reeds haar huidige tracé en loopt ze doorheen omhaagde akkers- en weilanden en vanaf het kruispunt met de Vijfwegestraat en de Ricksteenweg doorheen het zogenaamde "Belle Bosch". De bebouwing is geconcentreerd aan het kruispunt met de Vijfwegenstraat en de Ricksteenweg met het Hof Bonduel (nr. 36) en de herberg en brouwerij "Het Vanneken" en een viertal hoeves ten zuiden hiervan. In 1766 wordt "Het Vanneken" uitgebreid met een rosmolen "tot het maelen van graen voor syne brouwerije ende in tyde van nood voor het public 1766". Een staat van goed van 1780 vermeldt "een woonhuys, scheure ende voordere gebouwen, mitsgaders brauwerye ende moutterye, van oudts tyden genaemt het vanneken". In de Atlas der Buurtwegen (circa 1843) zijn er verschillende hoeves en boerenarbeidershuizen bijgebouwd, ondermeer aanduiding van "Ferme Denoo", "Ferme Loover Schuerken" beide met vrijstaande gebouwen in haakse opstelling. "Cabaret het Vanneken" wordt hier weergegeven als een hoekvolume met twee achterliggende gebouwen. In 1884 wordt de weg gekasseid. Een mutatieschets van 1886 toont het opsplitsen en verleggen van de aansluiting van de Ricksteenweg zodat deze in het verlengde van de Vijfwegenstraat ligt. Hiervoor wordt de site van Het Vanneken doormidden gesneden. De herberg en een haaks bijgebouw komen zo tussen het oude en nieuwe tracé te liggen. Bij de terugtrekking in 1918 ondermijnden de Duitsers ondermeer het kruispunt aan het Vanneke om de opmars van de geallieerden te vertragen. Hierbij worden de brouwerij, de brouwersput, de mouterij en de helft van de herberg vernield. Na afbraak wordt huidig kruispunt aangelegd. Sinds 1986 wordt in "Het Vanneken" geen café meer gehouden.

Heden nog steeds een landelijke straat met verspreide bebouwing. Ten noorden van nr. 36 komt geen bebouwing meer voor. Tussen de Vijfwegenstraat en Vrijgeweidstraat bevindt zich een grootschalig landbouwbedrijf aan de noordwestzijde. Verder wordt het straatbeeld getypeerd door verspreide bebouwing bestaande uit oudere hoevesites met nieuwe, vrijstaande gebouwen en woonhuizen. Nr. 10 is een hoeve met een woonhuis uit de jaren 1950-1960 en bewaarde 19de- eeuwse bijgebouwen in rode baksteen. Op de hoek met de Ricksteenweg een gedeelte van de voormalige herberg- en brouwerijsite "Het Vanneken" met nieuw parement aan het woonhuis en behouden stal.

  • KADASTERARCHIEF WEST-VLAANDEREN, 207: Mutatieschetsen, Zwevezele, 1886/15.

  • LAMS L. in samenwerking met VANDEWIELE A., Zwevezele, in HOLLEVOET F., Als straten gaan... praten, Tielt, 2005, p. 310.
  • PATTEEUW J., ‘t Vanneke in Ons Wingene, jaarboek van de Heemkundige Kring, Wingene, 2004, p. 67-75.
  • VANDEWIELE A., Zwevezele. Deel 1. De Parochie Zwevezele tot 1795, Zwevezele, 1981, p. 485.

Bron     : Gilté S. & Baert S. 2009: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Wingene, Deelgemeente Zwevezele, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL43, (onuitgegeven werkdocumenten).
Auteurs :  Baert, Sofie, Gilté, Stefanie


Relaties

  • Omvat
    Hoeve Hof Blonduel

  • Is deel van
    Zwevezele


Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2021: Vannekenstraat [online] https://id.erfgoed.net/themas/15076 (Geraadpleegd op 08-03-2021)