Geografisch thema

Gistelse Steenweg

ID: 8320   URI: https://id.erfgoed.net/themas/8320

Beschrijving

Drukke verkeersader lopend van Buiten de Smedenpoort tot in Gistel. Vanouds belangrijke verbinding tussen Brugge en Gistel. Staat reeds weergegeven op de kaart van Pieter Pourbus (1561-1571) met weergave van "Wittenhuuze" (thans Wit Huis, Gistelse Steenweg nr. 30), "jonghe S Eeuwoud kapel", "Oude S Eewoud kapel" (thans school Spes Nostra, Gistelse Steenweg nr. 440), "Kasteel Steentien" (Gistelse Steenweg nr. 425) en de voormalige Sint-Andriesabdij en kerk.

De Gistelse Steenweg werd in 1775 aangelegd (verbreden, rechttrekken en verharden) en voorzien van twee bomenrijen van afwisselend abeel en beuk. Hiervoor was baron le Bailly de Tilleghem initiatiefnemer. In 1807 werd een nieuwe rooilijn aangegeven en in 1808 waren nieuwe aanplantingen voorzien die volgens strikte regels moesten uitgevoerd worden.
Ca. 1830 schaars bebouwde straat met overwegend alleenstaande woonhuizen. Bebouwing is vooral te situeren aan de Smedenpoort, tussen de Koude Keukenstraat en de Albert Serrynstraat en aan de kerk van Sint-Andries. Enkele van de voormalige landhuizen zijn tot op heden nog bewaard cf. Het Wit Huis (Gistelse Steenweg nr. 30), kasteel 't Warandeveld (cf. Gistelse Steenweg nr. 545), landhuis Stuyvenberg (Gistelse Steenweg nr. 700).
Grote bouwactiviteiten vanaf 1900. Resultaat is aaneengesloten bebouwing in verschillende stijlen. Oorspronkelijk waren de huizen aan de straat voorzien van een voortuin afgesloten met ijzeren hekwerk. Tot op heden nog bouwactiviteiten ter vervanging van oudere panden of op nog onbebouwde percelen.

Het huidige heterogeen straatbeeld wordt bepaald door panden met grote schaalverschillen van twee à vier traveeën en één à drie bouwlagen die verschillende stijlen illustreren zoals de historiserende stijl, het eclectisisme, het neoclassicisme, de neobarok, de art deco en modernisme. Grotere panden zijn vooral te situeren tussen de Smedenpoort en de Sint-Baafsstraat. Sommige percelen lopen door tot aan de Torhoutse Steenweg en de Diksmuidse Heerweg. De alleenstaande woningen, ingeplant op grote percelen, zijn vooral te situeren voorbij het voormalig gemeentehuis van Sint-Andries. De gevels van de oudste panden worden overwegend getypeerd door cottage-elementen.

Panden met eenvoudige bakstenen gevels worden op verschillende manieren verlevendigd. O.m. door het gebruik van gele en/ of blauwe baksteen cf. nr. 41, nr. 74 en nr. 210, nr. 224. Sommige gevels zijn verlevendigd door het gebruik van contrasterend gekleurde baksteen cf. nr. 151 van 1909, nr. 153, nr. 175, nr. 177 van 1933, nr. 330, nrs. 662-664 van ca. 1910 of door gebruik van bepleisterde en witbeschilderde banden cf. nr. 161 van 1946 met bewaard schrijnwerk, nr. 234. De ene meer uitgewerkt dan de andere onder meer door gebruik van sierankers cf. nr. 399, nr. 422; nr. 584 en nrs. 458-460 met sierlijke balkonleuning op de verdieping. De panden nrs. 81-85 en de nrs. 146-156 bewaren eveneens hun sierlijke balkonleuning. Enkele panden zijn voorzien van kleurrijke tegels cf. nr. 55 van 1901, nr. 59 van ca. 1910, nr. 69 van 1902, nr. 71, nr. 78, nrs. 220-222, nr. 338. Nrs. 48-50 en nrs. 612-618 zijn voorzien van weinig opvallend siermetselwerk.
Hoekpanden worden telkens afgewerkt met een afgeschuinde hoektravee cf. nr. 60 bij Witte Beerstraat, nr. 121 van 1929 bij Kardinaal Cardynstraat, nr. 178 van 1924 naar ontwerp van architect A. Hoeman (Brugge) en nr. 180 van 1925 bij Lange Muntstraat opgetrokken in historiserende stijl en één geheel vormend met nr. 182; nrs. 187-189 bij de Sint-Baafsstraat en nr. 335 bij Robrecht van Vlaanderenlaan. Nrs. 608-610 van ca. 1905 in historiserende stijl.
Enkele eenvoudige voorbeelden van interbellumwoningen met typerende erkeruitbouwen op de begane grond of op de verdieping cf. nr. 133, nr. 135, nr. 164 van 1942, nr. 350 van 1934, nr. 366 van 1930, nr. 413 van 1935, nr. 562 van 1933, nr. 656 van 1937.

Afdeling ROHM West-Vlaanderen, Cel Monumenten en Landschappen, DW 0002171.

STADSARCHIEF BRUGGE, Bouwvergunningen, z.nr. 1901, nr. 50/1924, nr. 52/1924, nr. 85/1925, nr. 31/1929, nr. 41/1930, nr. 110/1932, nr. 56/1933, nr. 61/1933, nr. 29/1934, nr. 69/1935, nr. 91/1937, nr. 40/1942, nr. 4/1946.

JACOBS M., Zij, die vielen als helden ... Inventaris van de oorlogsgedenktekens van de twee wereldoorlogen in West-Vlaanderen, deel 2, 1996, p. 358.

PENNINCK J., Het wegennet te Sint-Andries in het midden van de 19de eeuw, in Kroniek van Sint-Andries, nr. 8.

SCHOUTEET A., De straatnamen van Brugge. Oorsprong en betekenis, 1977, p. 69-70.

STORME L., Historische merktekens in Sint-Andries, 2000, p. 16 (onuitgegeven studie).

VAN EYGEN, N., De Brugse hofbouw, 1961, p. 16, p.22.

VAN OUTRYVE D' YDEWALLE S., Beschrijving der gemeente St. Andries, 1930, p. 12.

VAN OUTRYVE D' YDEWALLE S., Geschiedenis van de parochie Sint-Andries, p. 205-213, 229-230, 288.

WOUTERS W., Oude Kroniek. Het vroegere gemeentelijk ziekenhuis van Sint-Andries, in Kroniek van Sint-Andries, nr. 53, 1986, p. 25-29.


Bron     : Gilté S. & Van Vlaenderen P. met medewerking van Vanwalleghem A. & Dendooven K. 2005: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Brugge, Deelgemeente Sint-Andries, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL19, (onuitgegeven werkdocumenten).
Auteurs :  Agentschap Onroerend Erfgoed


Relaties

  • Omvat
    Alleenstaande herberg van 1910

  • Omvat
    Bel-etagewoning La Paix

  • Omvat
    Bel-etagewoning van 1906

  • Omvat
    Burgerhuis

  • Omvat
    Burgerhuis

  • Omvat
    Burgerhuis

  • Omvat
    Burgerhuis

  • Omvat
    Burgerhuis

  • Omvat
    Burgerhuis

  • Omvat
    Burgerhuis in eclectische stijl van 1902

  • Omvat
    Burgerhuis in eclectische stijl van 1905

  • Omvat
    Burgerhuis in eclectische stijl van 1905

  • Omvat
    Burgerhuis in eclectische stijl van 1910

  • Omvat
    Burgerhuis in eclectische stijl van 1920

  • Omvat
    Burgerhuis in historiserende stijl van 1927

  • Omvat
    Burgerhuis in neoclassicistische stijl

  • Omvat
    Burgerhuis naar ontwerp van Alfred Neirynck

  • Omvat
    Burgerhuis naar ontwerp van G. De Pauw

  • Omvat
    Burgerhuis naar ontwerp van Jules Heyneman

  • Omvat
    Burgerhuis van 1897

  • Omvat
    Burgerhuis van 1928

  • Omvat
    Burgerhuis van 1928

  • Omvat
    Burgerhuis van 1931 en electriciteitskabine

  • Omvat
    Burgerhuis, gedateerd 1933

  • Omvat
    Café op hoek

  • Omvat
    Directeurswoning Geerardijn

  • Omvat
    Drie bel-etagewoningen van 1938

  • Omvat
    Drie stadswoningen van 1902

  • Omvat
    Eclectisch burgerhuis

  • Omvat
    Eclectisch burgerhuis

  • Omvat
    Eclectisch herenhuis

  • Omvat
    Eclectische bel-etagewoning

  • Omvat
    Eclectische bel-etagewoning van 1909

  • Omvat
    Eenheidsbebouwing drie burgerhuizen van 1897

  • Omvat
    Eenheidsbebouwing van drie bel-etagewoningen

  • Omvat
    Eenvoudige interbellumwoning van 1934

  • Omvat
    Gekoppelde burgerhuizen

  • Omvat
    Gekoppelde burgerhuizen

  • Omvat
    Halfopen interbellumwoning van 1933

  • Omvat
    Herberg Café du Phare

  • Omvat
    Herberg naar ontwerp van Charles Bonte

  • Omvat
    Herenhuis

  • Omvat
    Herenhuis

  • Omvat
    Herenhuis in neoclassicistische stijl

  • Omvat
    Herenhuis van 1900

  • Omvat
    Hoekhuis bij de Witte Beerstraat

  • Omvat
    Hoekhuis gedateerd 1924

  • Omvat
    Hoekhuis ontworpen door Luc Rotsaert

  • Omvat
    Hoekhuis ontworpen door Luc Rotsaert

  • Omvat
    Huis Nirwane van 1898

  • Omvat
    Interbellumwoning

  • Omvat
    Interbellumwoning

  • Omvat
    Interbellumwoning

  • Omvat
    Interbellumwoning

  • Omvat
    Interbellumwoning uit de jaren 1930

  • Omvat
    Interbellumwoning van 1929

  • Omvat
    Interbellumwoning van 1931

  • Omvat
    Interbellumwoning van 1937

  • Omvat
    Interbellumwoning van 1937

  • Omvat
    Kasteel 't Warandeveld

  • Omvat
    Kasteel Het Steentje of Steentien

  • Omvat
    Landhuis Château d'Hondt

  • Omvat
    Landhuis Het Craeyenest of Stuyvenberg

  • Omvat
    Landhuis Wentbridge

  • Omvat
    Lusthof Andrea

  • Omvat
    Modernistisch burgerhuis

  • Omvat
    Modernistisch winkelhuis van 1938

  • Omvat
    Modernistisch woonhuis

  • Omvat
    Modernistisch woonhuis van 1938

  • Omvat
    Neobarok herenhuis

  • Omvat
    Neoclassicistiche bel-etagewoning

  • Omvat
    Neoclassicistiche bel-etagewoning van 1902

  • Omvat
    Neogotische kapel toegewijd aan Onze-Lieve-Vrouw van Lourdes

  • Omvat
    Oorlogsmonument ontworpen door Octave Rotsaert en Amédée Dollé

  • Omvat
    Parochiekerk Sint-Andries en Sint-Anna met kerkhof

  • Omvat
    Samenstel van drie stadswoningen

  • Omvat
    Samenstel van stadswoningen

  • Omvat
    Samenstel van twee burgerhuizen

  • Omvat
    Samenstel van twee stadswoningen

  • Omvat
    Samenstel van twee stadswoningen

  • Omvat
    School en klooster

  • Omvat
    Spoorwegbrug

  • Omvat
    Stadswoning

  • Omvat
    Stadswoning

  • Omvat
    Stadswoning

  • Omvat
    Stadswoning

  • Omvat
    Stadswoning

  • Omvat
    Stadswoning 't Craeynest

  • Omvat
    Stadswoning van 1907

  • Omvat
    Stadswoning, gedateerd 1900

  • Omvat
    Twee gekoppelde burgerhuizen van 1932

  • Omvat
    Twee gelijkaardige stadswoningen

  • Omvat
    Villa

  • Omvat
    Villa

  • Omvat
    Villa

  • Omvat
    Villa Andreas van 1907

  • Omvat
    Villa Anita

  • Omvat
    Villa Chantecler

  • Omvat
    Villa Des Mimosas

  • Omvat
    Villa Groenhove

  • Omvat
    Villa Isabelle

  • Omvat
    Villa Jean

  • Omvat
    Villa Jenny

  • Omvat
    Villa Lea

  • Omvat
    Villa Louisa

  • Omvat
    Villa naar ontwerp van Lucien Coppé

  • Omvat
    Villa ontworpen door Antoine Courtens

  • Omvat
    Villa Rene

  • Omvat
    Villa uit de jaren 1920

  • Omvat
    Villa uit de jaren 1960

  • Omvat
    Villa Valkenisse van 1929

  • Omvat
    Villa van 1899

  • Omvat
    Villa van 1928

  • Omvat
    Villa van 1928

  • Omvat
    Villa van 1929

  • Omvat
    Villa van 1935

  • Omvat
    Villa van 1936

  • Omvat
    Villa Yvonne

  • Omvat
    Villa Yvonne

  • Omvat
    Vrijstaand café

  • Omvat
    Winkel in modernistische stijl

  • Omvat
    Woonhuis met winkel

  • Omvat
    Woonhuis van 1924

  • Omvat
    Woonhuis van 1928

  • Omvat
    Woonhuis van 1931

  • Omvat
    Woonhuis van 1932

  • Is deel van
    Sint-Andries