Geografisch thema

Groenplaats

ID: 922   URI: https://id.erfgoed.net/themas/922

Beschrijving

Groenplaats, Lijnwaadmarkt, Melkmarkt, Schoenmarkt en Handschoenmarkt, samen met de aanpalende straten, vormden vroeger het kerkhof van de kathedraal. De Groenplaats heette "Groot Kerkhof", later "Groen Kerkhof", zoals het in de volksmond trouwens nog heet. Van de 17de eeuw af was het ingesloten door woningen, meestal toebehorend aan het kapittel. In 1754 werd het kerkhof ommuurd, echter voor korte tijd: in 1784 vaardigde Jozef II het verbod uit verder binnen de stad te begraven; in 1799 werd de muur gesloopt. Napoleon Bonaparte liet de zuidelijke bebouwing afbreken en het plein met kettingen afzetten (1804); het werd met linden beboomd en omgedoopt in "Place Bonaparte" (tot 1815).

In 1974-1975 werd het circa een hectare grote plein opnieuw betegeld; het werd in vierkanten verdeeld, de middenpartij belegd met mozaïekstraatkeien (porfier) tussen banden van Portugese kalksteen, de buitenkant met betonnen voetpadtegels (grijs) tussen banden van Hollandse klinkerkeien (roze). Auto's en bussen worden op de Groenplaats geweerd, de oude lindebomen werden - op enkele na - vervangen door nieuwe aanplantingen: linden, elzen, esdoorns. Ook de huidige kiosk behoort tot deze ingreep.

In het midden van het plein, het standbeeld van Pieter Paul Rubens door beeldhouwer Willem Geefs (1843), in brons gegoten door J.G. Buckens; hoge sokkel met opschrift "Petre Paulo/ Rubens/ civi olim suo/ S.P.Q.A./ sumptib. publ. et priv./ p./ MDCCCXXXX".

De noordzijde wordt gedomineerd door de kathedraal, ingesloten door een huizenblok waarvan de gevels, op enkele uitzonderingen na, voornamelijk een stedenbouwkundig-historisch belang hebben. Imposante gevels op de oost- en zuidzijde: vooral de zuidzijde vormt een bijzonder gelukkig architecturaal en stedenbouwkundig geheel. Statige burgerhuizen op de westzijde.


Bron     : Goossens M.& Plomteux G. met medewerking van Linters A., Steyaert R., Illegems P. & De Barsée L. 1976: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Stad Antwerpen, Bouwen door de eeuwen heen 3NA, Brussel - Gent.
Auteurs :  Goossens, Miek, Plomteux, Greet
Datum  : 1976


Relaties

  • Omvat
    Beeld Onze-Lieve-Vrouw Hemelvaart

  • Omvat
    Breedhuis met traditionele kern

  • Omvat
    Burgerhuis in Louis-Philippestijl

  • Omvat
    Café Français

  • Omvat
    Geheel van twee burgerhuizen met traditionele kern

  • Omvat
    Gekoppelde burgerhuizen in beaux-artsstijl

  • Omvat
    Grand Bazar

  • Omvat
    Herenhuis in neoclassicistische stijl

  • Omvat
    Hoekhuis in neoclassicistische stijl

  • Omvat
    Hoofdkantoor van de Posterijen

  • Omvat
    Hotel de Proli

  • Omvat
    Hotel Saint-Antoine

  • Omvat
    Karbonkelhuis

  • Omvat
    Laatclassicistisch burgerhuis

  • Omvat
    Neoclassicistisch hoekhuis met traditionele kern

  • Omvat
    Neoclassicistisch rijhuis

  • Omvat
    Neoclassicistisch rijhuis

  • Omvat
    Neoclassicistisch rijhuis

  • Omvat
    Neoclassicistisch winkelhuis met traditionele kern

  • Omvat
    Rijhuis met traditionele kern

  • Omvat
    Rijhuis met traditionele kern

  • Omvat
    Standbeeld Pieter Paul Rubens

  • Omvat
    Traditioneel breedhuis

  • Omvat
    Traditioneel breedhuis

  • Omvat
    Traditioneel breedhuis

  • Omvat
    Traditioneel hoekhuis

  • Omvat
    Traditioneel hoekhuis

  • Omvat
    Traditioneel hoekhuis

  • Omvat
    Warenhuis Vaxelaire-Claes

  • Omvat
    Winkelhuis in neoclassicistische stijl

  • Is deel van
    Antwerpen - Historische binnenstad