Geografisch thema

Romboutswervedijk (Oostkerke)

ID
9338
URI
https://id.erfgoed.net/themas/9338

Beschrijving

Straat die ten noorden van de Damse Vaart loopt, van de Dammesteenweg tot de Schipdonkvaart-West; klein paadje aan zuidzijde als verbinding met de Damse Vaart-West onder zelfde benaming. Het westelijke stuk van de straat is gelegen op grondgebied van Damme, net ten noorden van de stadskern. De straat loopt op de gelijknamige oude zeedijk, die samen met onder meer de Krinkeldijk onderdeel is van de ringdijk die circa 1060 ter indijking van de Zwinmonding wordt aangelegd, met name de Evendijk, die te Uitkerke op de Oostdijk en de Gentele aansluit, en vandaar oostwaarts over Heist, Westkapelle en Hoeke en vervolgens zuidwaarts tot Oostkerke en het latere Damme loopt om het achterland tegen zeeoverstromingen te behoeden; circa 1170 verlengd tot in de buurt van Koolkerke. Het zuidtracé van deze dijk kent een grillig verloop, wellicht een kreek van het uitgestrekte schorrengebied volgend.

Vormt de grens tussen de zogenaamde Oudlandpolder ten noorden en de Nieuwlandpolder ten zuiden, respectievelijk verkaveld in de 11de eeuw en in de loop van de 12de en 13de eeuw, zie de hoger gelegen akkers aan zuidzijde door de slikafzettingen van latere overstromingen. Is evenwel één van de dijken die de verzanding van het Zwin in de hand hebben gewerkt. Eerste vermelding in 1288 als "Remboudswerf", in 1347 als "Rombouds werve" wellicht genoemd naar de eerste dijkgraaf of beheerder van de zogenaamde Watering Romboutswerve.

Weg aangeduid op de kaart van P. Pourbus (1561-1571) met locatie van grenspaal aan noordzijde, ter begrenzing van de zogenaamde "Damse paallanden". Eveneens een gegeven dat af te lezen is van deze kaart, is de windmolen, tegen de oever van de Verse Vaart, het toen nieuwe kanaal van Brugge naar Sluis. Op de plaats van deze molen wordt in 1702-1703 het zogenaamd "Verbrande Fort" opgetrokken, deel uitmakend van de versterking van de stad Damme tijdens de Spaanse Successieoorlog (1702-1713). Daarbij worden de stadswallen uitgebreid met een hoornwerk in de richting van de grens met de Noordelijke Nederlanden (Sluis); twee vooruitgeschoven forten worden gebouwd, onder meer het zogenaamd "Verbrande Fort", zie aanduiding op kaart van Ferraris (1770-1778) en het "Fort van Damme" op de linkeroever van de Reie op 1,3 km voor de stad (zie Vriezeganzenstraat).

Deels onverharde weg langs beide zijden afgeboord met imposante populieren. Ten westen, op Damme, ligt het natuurreservaat "De Romboutswerve", een 11 ha groot jachtvrij weidereservaat in beheer van natuurvereniging De Wielewaal, dat door talrijke afwateringssloten doormidden wordt gesneden. Thans nog steeds kleine waterloop ten noorden van de dijk, de Romboutswerveader. Weinig bebouwing op grondgebied van Oostkerke, enkele verspreide, gerenoveerde hoeves en villa's, voorbeeld nummer 6, zogenaamd " 't Vrije", vermoedelijk begin-20ste-eeuws, in grote, omhaagde tuin.

  • CROIS R., Op zoek naar de oude stadspalen van Damme, s.l., s.d., p. 20-26.
  • DEVLIEGHER L., Damme, in Kunstpatrimonium van West-Vlaanderen, deel 5, Tielt, 1971, p. 29.
  • DE FLOU K., Woordenboek der toponymie van Westelyk Vlaanderen, Vlaamsch Artesië, het Land van den Hoek, de graafschappen Guînes en Boulogne, en een gedeelte van het graafschap Ponthieu, deel 13, Brugge, 1932, kolom 689-691.
  • VISSERS P. (red.) en VAN HAECKE B., Langs Vlaamse wegen. Damme, Stichting Monumenten en Landschapszorg v.z.w.-Stadsbestuur Damme-VTB-VAB, Brussel, 2000, p. 9.
  • HOSTE H., Damme, Antwerpen, 1956, p. 76.

Bron     : Callaert G. & Hooft E. met medewerking van Santy P. & Snauwaert L. 2006: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Damme, Deel I: Stad Damme, Deelgemeenten Hoeke, Lapscheure en Moerkerke, Deel II: Deelgemeenten Oostkerke, Sijsele en Vivenkapelle, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL17, (onuitgegeven werkdocumenten).
Auteurs :  Callaert, Gonda, Hooft, Elise
Datum  :


Relaties


Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2021: Romboutswervedijk (Oostkerke) [online] https://id.erfgoed.net/themas/9338 (Geraadpleegd op )