Geografisch thema

4e-Liniestraat

ID: 9471   URI: https://id.erfgoed.net/themas/9471

Beschrijving

Straat met een recht tracé vanaf het kruispunt Terreststraat/ Kerkstraat, 23e-Liniestraat tot aan de Eugène de Grootelaan, waarop het kasteel geaxeerd is. Huidig tracé bestaat reeds voor de Eerste Wereldoorlog en gaat terug op de parochie- en dorpsstichting in1853-1857.
De vooroorlogse Sint-Jan Baptistkerk (cf. 4de-Liniestraat z.nr.) uit deze periode bevond zich haaks op deze straat, echter iets meer naar het zuiden dan de huidige inplanting. Bij de wederopbouw wordt gebruikmakend van de bocht van de Kerkstraat (1856) en de Stadenstraat (1877) een driehoekig perceel gecreëerd, tussen de 4e-Liniestraat, de 7e-Artilleriestraat en de 23e-Liniestraat waarop de kerk (cf. 4e-Liniestraat z.nr.) wordt heropgebouwd. Rond de kerk bevindt zich het 'nieuw kerkhof', aan de overkant van de straat is een gedeelte van het 'oud kerkhof' (cf. 7e-Artilleriestraat z.nr.) bewaard. Het zusterklooster (op vandaag afgebroken, school daarvan mogelijk nog bewaard, cf. Terreststraat nr. 10 B) komt aan de noordzijde van deze driehoek te liggen. Tevens wordt bij de wederopbouw deze straat ontdubbeld in 4e-Liniestraat en 24e-Liniestraat. Het tussenliggende perceel vormt een marktplein met gras. Het klooster en de jongensschool van de Broeders Xaverianen van Brugge wordt heropgebouwd aan de 4e-Liniestraat (cf. 4e-Liniestraat nr. 11).
Deze straat en andere straten werden vernoemd naar Belgische troepen die een belangrijke rol hebben gespeeld voor (de bevrijding van) Houthulst(bos) tijdens de Eerste Wereldoorlog. Op de Atlas der Buurtwegen van 1942 aangeduid als "Dorpsstraat".

Gr.m. aaneengesloten bebouwing van burgerhuizen uit de jaren 1920, dit in tegenstelling tot een eerder schaarse bebouwing voor de Eerste Wereldoorlog (cf. kaart van het Militair Cartografische Instituut van 1911). Erg beeldbepalend is de straatwand van het klooster en de jongensschool van de Broeders Xaverianen (cf. infra, nr. 11). Nr. 3: burgerhuis uit de jaren 1920 met parement van rode sierbaksteen en markerende erker. Nr. 5: burgerhuis uit de jaren 1940-1950 met parement van rode sierbaksteen, erker en markerende vensteromlijstingen; ter vervanging van laag arbeidershuis uit de jaren 1920. Nr. 13: burgerhuis uit de jaren 1930 met markerende leien en erker, beglaasde deur met smeedwerk.
De oostzijde van de straat wordt ten noorden gemarkeerd door de Sint-Jan-Baptistkerk (cf. 4e-Liniestraat z.nr.) en het kerkhof, op de drie hoeken van het kerkhof oorlogsgedenktekens, geaccentueerd door hoge gekleurde beukenhaag (cf. twee gedenktekens onder de 4e-Artilleriestraat z.nr., één gedenkteken onder de 23e-Liniestraat z.nr.), aan de andere kant van het kerkhof, standbeeld burgerlijke en militaire doden, z.g. "stervende man" (cf. 7e-Artilleriestraat z.nr.).

BAELDE G., Bijdrage tot de geschiedenis van het ontstaan van de parochie en van de eerste kerk van Houthulst, in Bijdrage tot de geschiedenis van Houthulst. Van 19de-eeuwse parochiestichting tot gemeente (1928), Brussel, 1988, p. 21-44.
LESAGE X., SCHACHT J e.a., Houthulst als zelfstandige gemeente, in Bijdrage tot de geschiedenis van Houthulst. Van 19de-eeuwse parochiestichting tot gemeente (1928), Brussel, 1988, p. 58 (iconografie).


Bron     : Missiaen H. & Vanneste P. met medewerking van Gherardts F. 2006: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente  Houthulst, Deelgemeenten Jonkershove, Klerken en Merkem, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL24, (onuitgegeven werkdocumenten).
Auteurs :  Agentschap Onroerend Erfgoed


Relaties

  • Omvat
    Burgerhuis uit de jaren 1920

  • Omvat
    Gedenksteen voor het 1ste, 7de en 13de artillerieregiment van de Eerste Wereldoorlog

  • Omvat
    Gedenkteken

  • Omvat
    Hoekpand

  • Omvat
    Hoekpand uit de jaren 1930

  • Omvat
    Klooster en school van de broeders Xaverianen

  • Omvat
    Sint-Jan Baptistkerk

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2020: 4e-Liniestraat [online] https://id.erfgoed.net/themas/9471 (Geraadpleegd op 24-10-2020)