Geografisch thema

Stad

ID: 9668   URI: https://id.erfgoed.net/themas/9668

Beschrijving

Het marktplein bewaart zijn middeleeuws tracé. Het straatbeeld wordt gemarkeerd door de beeldbepalende kerk in de Kerkstraat, door het nieuwe, in 1976 in gebruik genomen stadhuis aan de zuidkant van de markt (nummer 40), naar ontwerp van architecten J. Simons (Heusden) en E. Baert (Hasselt), (opdracht daterend van 26 september 1967; voorafgaandelijke afbraak van oude stadsboerderijen; begin van de graafwerken in 1972; binneninrichting naar ontwerp van architect L. Van de Vondel (Hasselt); in 1976, officiële ingebruikname van het gebouw; in 1987, inbouwen op het dak van het stadhuis van een beiaard, waarvan de klokken werden gegoten door de Koninklijke Klokkengieterij Eijsbouts uit Asten, Nederland), dat het vorige stadhuis, eertijds pastorie, vervangt, dat in de hoek van het marktplein lag, waar nu een apotheek en verzekeringskantoor liggen, en door enkele oude stadswoningen, veelal teutenhuizen, hieronder apart besproken.

Het oude stadhuis uit de 17de eeuw, dat in 1859 verdween bij de aanleg van de weg Budel-Hamont, was losstaand en lag midden op het marktplein. Het komt duidelijk voor op de Ferrariskaart (1771-77) en in de Atlas van de Buurtwegen (1845). Het nieuwe stadhuis staat op de plek waar eens herberg De Zwaan lag. Tegen de voorgevel herinnert de granieten gedenkplaat aan de gesneuvelden uit beide Wereldoorlogen. Het huidige nummer 36, een breedhuis met horecafunctie, is sterk verbouwd, doch de relatief steile dakhelling met aandaken verwijst naar een oudere kern. Het straatbeeld bestaat verder uit storende appartementsgebouwen met beneden bank-, verzekeringskantoren en handelszaken uit de laatste decennia (nummers 1, 3, 5, 6, 8, 16, 17-19, 20-22, 23-25, 24-26, 28-30, 29-31, 33, 35), enkele recente gebouwen "in stijl" (nummers 42, 46, 48), een paar gebouwen uit de jaren 1930-40 (nummers 10, 12) en enkele uit de jaren 1940-60 (zonder nummer hoek Kerkstraat, het zogenaamde Hotel De Klok, dat een oudere inplanting vervangt, nummers 7, 14, 34).

In maart 1957, bij de uitvoering van rioleringswerken, kwam de fundering van de circa 1861 verdwenen Achelpoort te voorschijn: enkele bakstenen pijlers van ongeveer één meter dikte op een afstand van 5,4 meter van elkaar.

De verharding van het marktplein met klinkers en kasseitjes dateert uit 1984. De tien kort gehouden platanen voor het stadhuis, de drie winterlinden, de twee sierperen aan de overkant, de esdoorn, de kastanje en schijnbeuk in de perken, en de hemelboom voor de kerk zorgen voor een groene omgeving. Enkele zitbanken en het bronzen beeld De Kaarsenmaker van de Neerpeltse beeldhouwer Lou Boonman (º 1947), geplaatst op initiatief van het bedrijf Spaas Kaarsen n.v., vervolledigen dit geheel. Het bronzen beeld van de Hamonter Textielteut, gegoten in 1993 en van de hand van de van Overpelt afkomstige beeldhouwer Teo Groenen (º 1941), kreeg een plaats op het binnenplein van het stadhuis.

  • DEGEEST M., Ontmoeting met Hamont-Achel, ons stadje vandaag, Hamont-Achel, 2001, p. 15, 18-19, 144-147, 156-159, afbn.
  • MORIS J., Bijdrage tot de geschiedenis van Hamont, Hamont, 1976, p. 9-10, 24-30(i.v.m. het nieuwe stadhuis); p. 13-17 (i.v.m. het oude stadhuis).
  • VAN DE BROEK H., De poorten en wallen van de stad Hamont, (Limburg, 38, 1959, p. 233, i.v.m. de Achelpoort).

Bron     : Pauwels D. 2005: Inventaris van het cultuurbezit in België, Architectuur, Provincie Limburg, Arrondissement Maaseik, Kanton Neerpelt, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen 19N2, Brussel - Turnhout.
Auteurs :  Pauwels, Dirk
Datum  : 2005


Relaties

  • Omvat
    Huis Cuppens

  • Omvat
    Huis De Poel

  • Omvat
    Huis Geusens

  • Omvat
    Huis Gijbels

  • Omvat
    Huis Hegge

  • Omvat
    Huis Spaas

  • Omvat
    Huis Van Engelen

  • Omvat
    Waterpomp

  • Omvat
    Winkelpand

  • Is deel van
    Hamont