Geografisch thema

Avelgemstraat

ID: 9835   URI: https://id.erfgoed.net/themas/9835

Beschrijving

Belangrijke uitvalsweg lopende van het dorpscentrum. Straat al weergegeven op oude kaarten zie Landboek van Zwevegem (circa 1790) en de Ferrariskaart (1770-1778): beide kaarten tonen geconcentreerde bebouwing tot de huidige Tweemolensstraat. Op de Atlas der Buurtwegen (circa 1846) vermeld als "Route de Courtrai à Audenaerde".
Straat met gebogen tracé en licht hellend verloop. Bij de dorpskerngrens ligt het gehucht Knokke. Voornamelijk woonfunctie, in het begin van de straat in combinatie met commerciële functie id est herbergen, handelszaken en wijkwinkels. Nummer 1, voormalige brouwerij Demeestere, nu verbouwd tot winkelpand. Naar dorpskerngrens typerende bebouwing, eigen aan een uitvalsweg, onder meer warenhuizen, benzinestations en kleinere bedrijven. Ter hoogte van het gehucht Knokke, nabij de het kanaal Bossuit-Kortrijk ook geconcentreerde industriële bebouwing zie nummer 188, huidige kringloopwinkel.

Het huidige straatbeeld wordt gekenmerkt door rijbebouwing, gradueel overgaand in lintbebouwing en verspreide bebouwing naar de dorpsgrens toe.
Heterogeen straatbeeld door het grote aantal aangepaste winkelpuien (nummers 9, 10, 18 en 22), de aangepaste parementen en nieuwbouw onder meer appartementsgebouwen en verder ook verspreide recente villabouw onder meer nummer 86. Verscheidene woningen met oudere kern, maar met vernieuwd parement onder meer nummers 15 en 17 met vlechtingen in de zijgevels.
In het begin van de straat verschillende breedhuizen uit het eind 19de eeuw - begin 20ste eeuw van twee bouwlagen onder pannen zadel- of mansardedaken onder meer nummers 6 en 8.
Verschillende eenvoudige bakstenen lijstgevels uit de eerste helft van de 20ste eeuw verfraaid door muizentandfriezen of arduin: nummers 9, 51, 77, 82 en 192 met deels bewaard schrijnwerk.
Nummers 122-144, rijtje van arbeidershuizen van circa 1900 met eenvoudige bakstenen lijstgevels.
Ook verscheidene woningen van één bouwlaag onder meer nummer 69, met vernieuwd parement; nummers 143-147, dwars op de straat ingeplante arbeidershuizen met gewitte lijstgevel; nummer 228 met gecementeerde lijstgevel en aangepaste muuropeningen. Ook verscheidene voormalige hoeves onder meer nummers 149-151, dieper in gelegen boerenhuis op motte.

Ter hoogte van het gehucht Knokke, al vermeld op de Ferrariskaart als "TE KNOCKE", geconcentreerde bebouwing. Het gehucht strekt zich tevens uit over de deelgemeenten Heestert en Moen. De oudste vermeldingen gaan terug tot 1628. Zelfstandige parochie vanaf 1938. In de 19de eeuw vestigingsplaats van de zogenaamd "Knokmolen" zie Atlas der Buurtwegen. Straatbeeld wordt daar sinds het midden van de 19de eeuw bepaald door de aanwezigheid van het kanaal Bossuit-Kortrijk (1858-1860), waarlangs verschillende fabrieken lagen zoals steenbakkerij "De Meestere", opgericht in 1911 door Valère Demeestere en in 1913 omgevormd tot eerste mechanische steenbakkerij van de gemeente. Tevens vestigingsplaats van de steenbakkerij "Geldens" later "Briqueterie Moderne" (1911), na de Eerste Wereldoorlog ingericht als dakpannenfabriek. De weverij "Tissage de Knokke" wordt in 1935 heringericht als klooster met bijhorende school (zie Orveillestraat).

  • BATAILLE J., Groot-Zwevegem in oude foto's, deel 2: Van Sweveghem naar Zwevegem, Eeklo, 1995, p. 106.
  • VANASSCHE L., Knokke Ons Dorp, Deel 1: Het kerkelijke leven, Zwevegem, 2003.

Bron     : De Gunsch A. & De Leeuw S. met medewerking van Callens T. 2006: Inventaris van het bouwkundig erfgoed, Provincie West-Vlaanderen, Gemeente Zwevegem, Deelgemeenten Zwevegem, Heestert, Moen, Otegem en Sint-Denijs, Bouwen door de eeuwen heen in Vlaanderen WVL26, (onuitgegeven werkdocumenten).
Auteurs :  De Gunsch, Ann, De Leeuw, Sofie
Datum  : 2006


Relaties

  • Omvat
    19de-eeuwse burgerwoning

  • Omvat
    19de-eeuwse herberg

  • Omvat
    Beeldbepalend herenhuis

  • Omvat
    Boerenarbeiderswoning

  • Omvat
    Burgerhuis

  • Omvat
    Burgerwoning

  • Omvat
    Diephuis

  • Omvat
    Eenheidsbebouwing van arbeiderswoningen

  • Omvat
    Eenheidsbebouwing van oorspronkelijk vier arbeiderswoningen

  • Omvat
    Eenheidsbebouwing van twee dorpswoningen

  • Omvat
    Eenvoudig winkel-woonhuis

  • Omvat
    Historische kasteelsite met twee behouden hoeves

  • Omvat
    Hoeve 't Binnenhof

  • Omvat
    Hoeve met 19de-eeuws uitzicht

  • Omvat
    Interbellumvilla

  • Omvat
    Parochiekerk Sint Maria Bernarda

  • Omvat
    Samenstel van twee herbergen

  • Omvat
    Vrijstaande burgerwoning

  • Omvat
    Windmolen Klockemolen

  • Is deel van
    Zwevegem

Je kan deze pagina citeren als: Agentschap Onroerend Erfgoed 2020: Avelgemstraat [online] https://id.erfgoed.net/themas/9835 (Geraadpleegd op 19-09-2020)