Op de Axxes-locatie te Merelbeke werden bij archeologisch onderzoek een grafheuvel uit de midden-bronstijd en een landelijke nederzetting uit de Romeinse periode aangetroffen.
Bronstijd
De grafheuvel was enkel bewaard als een V- tot U-vormige kringgreppel met een diameter van ca. 18 m. In de gracht werden houtskool, sterk gefragmenteerd verbrand bot en scherven van Hilversum-aardewerk aangetroffen. Een graf of centrale bijzetting werd niet vastgesteld. Drie 14C-dateringen plaatsen de sedimentatie van de gracht rond 1500 v.Chr.
Romeinse periode
In de noordwestelijke zone werd een deel van een kleine landelijke Gallo-Romeinse nederzetting onderzocht. Op een droge zandige verhevenheid lagen drie houten gebouwen binnen/in relatie tot een systeem van grachten; een waterput bevond zich aan de rand van een natte depressie. De nederzetting liep vermoedelijk verder naar het noorden. Gebouw A was een ca. 17 × 7 m grote eenschepige constructie met een verdiept staldeel; gebouw B was een lichter geconstrueerd, vermoedelijk utilitair gebouw en gebouw C een bijgebouw. De eiken bekisting van de waterput leverde dendrochronologisch een terminus post quem rond het midden van de 2de eeuw n. Chr. op. Het aardewerk dateert de bewoning hoofdzakelijk van de Flavische periode tot het midden van de 2de eeuw. Het natuurwetenschappelijk onderzoek wijst op een open agrarisch landschap met akkers op de hogere zandgronden en vochtig grasland in de depressies. De nederzetting lijkt slechts relatief kort in gebruik te zijn geweest; bewoning uit de tweede helft van de 2de eeuw of later werd niet vastgesteld.
Bron: De Clercq W., 1999: Merelbeke. Een onverwachte kijk op het archeologisch patrimonium. Noodopgravingen en archeologisch waarderingsonderzoek op de Axxes-locatie: resten uit de bronstijd en de Romeinse periode, In: Monumentenzorg en Cultuurpatrimonium. Jaarboek van de Provincie Oost-Vlaanderen, 1998, p 100-103. Literatuur ()
Bron: De Clercq W., 2000: Merelbeke: Preventieve opgravingen op de Axxes-locatie te Merelbeke. Een landelijke Romeinse nederzetting uit de eerste eeuw van onze jaartelling, in: Monumentenzorg en Cultuurpatrimonium. Jaarverslag van de Provincie Oost-Vlaanderen 1999, p. 144-148. Literatuur ()
Bron: DE CLERCQ W., BASTIAENS J., DEFORCE K., DESENDER K., ERVYNCK A., GELORINI V., HANECA K., LANGOHR R. & VAN PETEGHEM A. 2001/2002: Waarderend en preventief archeologisch onderzoek op de Axxes-locatie te Merelbeke (prov. Oost-Vlaanderen): een grafheuvel uit de Bronstijd en een nederzetting uit de Romeinse periode, Archeologie in Vlaanderen VIII, 123–164. Literatuur ()
Bron: De Clercq W. 2000, Archeologisch en paleo-ecologisch onderzoek op de Gallo-Romeinse vindplaats Merelbeke-Axxes, in: Romeinendag 19 april 2000, pp. 5-10 Literatuur ()
Beschrijving: cirkelvormige gracht met diameter van 18m C14-datering: tussen 1620 en 1400 v. Chr. Of tussen 1630 en 1440 v. Chr.: laatste fase vroege bronstijd en vroege fase midden-bronstijd
Bron: De Clercq W., 1999: Merelbeke. Een onverwachte kijk op het archeologisch patrimonium. Noodopgravingen en archeologisch waarderingsonderzoek op de Axxes-locatie: resten uit de bronstijd en de Romeinse periode, In: Monumentenzorg en Cultuurpatrimonium. Jaarboek van de Provincie Oost-Vlaanderen, 1998, p 100-103. Literatuur ()
Bron: De Clercq W., 2000: Merelbeke: Preventieve opgravingen op de Axxes-locatie te Merelbeke. Een landelijke Romeinse nederzetting uit de eerste eeuw van onze jaartelling, in: Monumentenzorg en Cultuurpatrimonium. Jaarverslag van de Provincie Oost-Vlaanderen 1999, p. 144-148. Literatuur ()
Bron: DE CLERCQ W., BASTIAENS J., DEFORCE K., DESENDER K., ERVYNCK A., GELORINI V., HANECA K., LANGOHR R. & VAN PETEGHEM A. 2001/2002: Waarderend en preventief archeologisch onderzoek op de Axxes-locatie te Merelbeke (prov. Oost-Vlaanderen): een grafheuvel uit de Bronstijd en een nederzetting uit de Romeinse periode, Archeologie in Vlaanderen VIII, 123–164. Literatuur ()
Bron: De Clercq W. 2000, Archeologisch en paleo-ecologisch onderzoek op de Gallo-Romeinse vindplaats Merelbeke-Axxes, in: Romeinendag 19 april 2000, pp. 5-10 Literatuur ()